Results 1 to 5 of 5

Thread: Rabiye Qadir heqqide Dastan (50. Ahirqi soz)

  1. #1
    Abdurehimjan Guest

    Default Rabiye Qadir heqqide Dastan (50. Ahirqi soz)

    Rabiye Qadir heqqide Dastan (50. Ahirqi soz)
    Die Himmels sturmerin( Kokni zilzilige salghan ayal)

    Rabiye Kadeer chinas staatsfeindin Nr.1
    ( Rabiye Qadir hitay dolitining .1 nomurluq dushmini)

    ( izahat- bu kitap German yazghucisi Alexandra Cavelius hanim yazghan"

    Rabiye Qadir hanimning Biographiesi")

    Uyghur Millitining Qehriman Qizi, Helqimizning Pehirlik Anisi, Uyghur dewasining Shanliq bayraqdari, Inqilawi pidakarliqning tengdashsiz ulgisi Rabiye Qadir, charek Esirge yetmigen bir waqit ichide, Esirler sighduralmighidek hadisilerge shahit boldi we sanap tugetkusiz netijilerni wujutqa chiqardi.

    Uning,Millitimiz uchun qolgha kelturgen, chet eldiki netijilirining biri, Germaniye sepiride- “seper ustide” yezilishqa tapshurghan, muweppiqiyetlik neshirdin chiqqan, qolingizdiki munu kitawidur.

    Bu kitap, Germaniye, Austirye, Shiwitsariye qatarliq, German tilida sozleydighan deletlerde,shuningdek,Italiye, Luxemburg,Daniye qatarliq,
    Germanlar oltiraqlashqan,yene nurghun ellerde, Uyghur Millitini tonitidighan “ Qamus”tur.

    Rabiye Qadirning,German tilida yezilghan, Tunja qetim qelemge elinghan bu qimmetlik Biographiesi,Meni uchur menbesi supitide teminlidi. Yeni men, u kitapni terjime qilmidim, peqetla uchur sheklide paydilandim. Kitapning Germanche uslubidin “Ahirqi soz” ornida, bir qanche betni eynen terjime qilip, bayanchi tili bilen emes, esli uslubidiki, eser Qehrimani tili bilen teqdim qildim. Kitap birinji shehslik kishilik almash “ Men” bilen yezilghan bolup,Rabiye Qadirning oz qelimige mensup kebi,bashtin-ahir Uning hissiyati janliq ipadisini tapqan. Eserning bundaq uslupta ipadilinishi, Apturdin eser qehrimanining Rohigha singip kirishini telep qilidu. men eser Qehrimanini mushu kitap arqiliq tonup yettim. Uning Rohini toluq qezishqa muyesser bolalmighanliqim uchun, mezkur “Dastan”da, eng qolay bolghan uslup,Uchunji shehslik kishilik almash “U”bilen yaki , eser Qehrimanining has Ismi bilen ipadilidim.

    Aldi bilen Reisimisz, Rehbirimiz Pehirlik Meniwi Animiz Rabiye Qadir hanimdin epu soraymen. chunki ,U halimighan halda,Uning qimmetlik serguzeshtilirige qelem tekkuzdum.andin kopchilikning diqqitige towende Ahriqi sozni sundum:


    ....Men tehi , sebighine kichik bir qiz chaghlirimda,Dadam manga bir Mesel sozlep beridighan. Ashu Mesel,Mening putun hayatimni yiteklep mangdi We her qetim,hiyal,Tepekkurlirimge nezer tashlighinimda,Uning qanchiliq chungqur tesir korsetkenligini his qilimen.

    …..Ughuz Tupraqliridiki yurtlarning biride,bozlaqlarda midirlap ketiwatqan, kichikkine bir chumule, bir uchar qush bilen uchriship qaptu.
    : qayaqqa ketiwatisen? Soraptu, qush chumulidin.
    - kun petishtiki Perengler shehrige,deptu chumule jawap birip we yolini dawam itiptu.
    : Menzilingge qandaqmu yiteleysen? Yol ustide igiz Taghlar we aqar Deryalar tursa. Sen chuqum halak bolisen!
    - Taghlardin omilep otimen, Deryalardin uzup.dehshetlik qaynam-tashqinlargha yoluqsam,shah-shumbilarni sal qilimen…..

    uzun yillardin keyin- didi Dadam, towen awazda, Meselni dawamlashturup- heliqi qush qayaqtidur Perengler yurtliring biridiki ormanliqta,bir tup derehke changga tizghan iken. tuyuqsiz san-sanaqsiz chumuliler,heliqi derehning shaq-putaqlirida omulep yurgidek. qarighidek bolsa, qushning changgisinimu buzup tashlydighandek.qush uwisini tashlap, uchup ketishke temshiliwatqanda, chumulilerning biri zuwan suruptu:

    hey aghine! uchup ketishingning hajiti yoq. Men qewm-qerindashlirimgha eytimen, ular sening uwanggha cheqilmaydu!
    Heyranliq ilkide soraptu qush, chumulidin:
    Sen kim? Meni qandaq tonuysen?
    -esingge alalamsen, biz bundin tolimu uzun yillar awal, yiraqtiki bashqa bir Iqlimda uchrashqan, we sohbetleshken iduq?

    Chumulige bolghan,kamali heyranlighini bildurup ,mundaq deptu qush “endila tonup yettimki , Dunyaning sirini janliqlarning achalishi, uzun yillap yiterlik jasaretke we ozige ishinishke ige bolghanliqidindur”

    Dadam , bir az sukutke chomgendin keyin, manga qaridi we telim bergen halda mundaq didi:
    “ yenggili bolmaydighan tusalghu yoq, yetliki bolmaydighan yukseklik yoq!”

    Men, bu Meselni nimishke tilgha alimen? - eslide Men Sherqi Turkistanning Tagh etigide tughulup,keyin Aqsugha surgun bolup, Ailisi uchun qazan beshida ash-tamq etken, addi hayattin kelip chiqqan bir ayalmen!

    Men,bir nersini oylighidek bolghinimda, helqim yatlarning zulumi astida qirghin qiliniwatqan iken. biz daim, uzulmey , iz besip keliwatqan iskenjide, olum tehdidide yashiduq.

    He e ! Men shundaq bir Wetendin keldimki,( u Weten) helqi uzun Zamanlar Musteqillighi uchun, erkinligi uchun kuresh qilghan we bugungiche kurishi dawam qiliwatqan bir Wetendur.

    Men shundaq, chong bir helq uchun kuresh qiliwatimenki,Ular- Medeniyti,Iqtisadi, Hudagha ishinish we ibadet qilish- Dini mewjutlighi tartiwelinghan,ishghaliyetchi, zalim hokumranlarning horlishigha mehkum bolghan, hemmila yerde, hemme tereptin yoqitiliwatqan bir helqtur.

    Men“ Uyghurlarning Anisi „ bolushni halighan ikenmen, shuning uchunla ozemge mundaq telepni qoydum“ ularning derdige dawa,koz-yashlirini surtidighan yaghliq,boran-chapqun, qar-yamghurlardin asraydighan sayiwen bolishim kerek! „

    Yer kulimi Germanyedek tort hesse kelidighan, ghayet zor tupraqqa ige Sherqi Turkistan toghrisida , Uzun zamandur Dunya ellirining hich qandaq melumati bolmidi. hitay Impiryesining Wetinimizni idare qilishta, putun bir helqqe“Terrorchi „tamghisini besip,izchil halda Dunya elliridin mehpi tutti.
    hitay hokumiti Menimu“Terrorchi „dep oktemlik qilishidu. hetta ular, Dalay Lamadek bir Rehbergimu shundaq ( Terrorchi dep)oktemlik qilidu. halbuki Men Weten, helqimni heqiqi Insangha layiq hayatqa ige qilish uchun, Tenchliq wastisidin bashqigha murajiet qilmidim.

    Bugun, Dunyada Turki heliqlerning eng qedemqisi,dep hisapliniwatqan Uyghurlar yoqilish aldida turmaqta. Uyghur Tuprighi ozining, mudapiesiz talan- taraj qiliniwatqan, ham maddiliri seweplik, tebi muhiti eghir derijide bulghinip,dert tartmaqta. Tuberkloz keselligi ammiwi olushning sewebi bolmaqta. qurghaqchiliq we kunsiri kengiyiwatqan qum barhanliri tupeyli, Insanlar we janliqlar bu yerdin qachmaqta.

    hitay, iqtisadi jehettin chongiyiwatqan bir dolet. Hem yeqin kelguside iqtisadi tereqqiyati chokidighan bir dolet. hitay, peqet shuning uchunla netije yarattiki, u qanunni ijra qilmaydighan dolettur. Adaletsiz , qanunsiz tuzum kelgusidin umut yoq tuzumdur! Muqimliq- Insani hoquqlarni berpa qilish
    bilen emelilishidu.

    Etrapimdiki kishilerning“ wijikkine bir ayalning alemche hiyali! „ dep,mensitmeslikige qarimastin, Mening “ kelguside Sherqi Tutkistanning azatlighi uchun kuresh qilimen! „ degen otluq arzulirim, helqimiz toghurluq oylinishlirim, hele bekla yashliq chaghlirimdin bashlap, Meni bent qilghan idi.

    Keyin, Dunyadiki hemme barliqtinmu artuq yahshi korgen, Adimim- Sidiq Rozigha ashu arzulirimni bayan qilghinimda,U ,bundaq yoghan we alijanap sozlerni,Uning dostlirining aldida disem, ularning kulkisige qalidighanlighini eytip, Meni agalandurghan idi. lekin buningdek“ chong we alijanap sozler „ Men uchun putunley adettiki ishlar idi. chunki Men ,ozem qandaq sozlisem, shundaq yashashni halayttim. Men adettiki ishlar,dep his qilghanlirimni, adettikiche sozleyttim.

    Bugun, 59 yeshimda,ozemning Amerika Kongreside- Dunya Siyasitini belgilewatqan orunda, sozlewatqanlighimni korginimde, Sebiy chaghlirimdiki, heliqi kichikkine chumulining jasaritige,heyran qalghanlirim esimge keldi…..

    Eger Men birer qetim, ongushsizliqqa duch kelsem, Mening jasaritimni sundurushqa tirishqan, eslimilirimdiki on yilliq awazlargha murajiet qilimen. Barliq Riqabet we tosqunluqlqrgha qarimastin, 2007.yili uchunji qetim“ Nobel Tenchliq Mukapati „Namzatliqigha korsitildim. Her qetim, helqimiz uchun ashundaq ghalibiyetlik kunni korginimde, heliqi Mesel hatiremge kelidu- chunki,bugun Men, Yaurupa we Amerika Qitelirini kezmektimen.shuningdek,Otmushlirimni yurigimning chungqur qetidin, anglashqa sunmaqtimen.

    Bundin burun wetinimizde,hich qandaq bir Uyghur,manga ohshash kechurmishlerde bolmighan.
    Surgun bala. Namrat ayal. Milyonir hanim.hitay “helq qurulteyi”da ali
    wekil. Uzun yilliq Siyasi mehbus!
    Ene shu kechurmishlirim arqiliq, kishiler bizni- Uyghurlarni we Meni toluq chushineleydu-dep,kishilik hayattiki tarihimni teqdim qildim!(*Mezkur kitap 17-20.betler)
    _____
    Men,shuninggha chungqur ishinimenki, bir kuni Wetinimge qaytimen.
    Men, hayati paaliyetlirimde, ozemni His-tuyghulirimning yiteklishige tapshurghan.
    Men,birer ishni bashqa elip chiqalaydighanlighimni his qilsamla, shubesizki, shu ishta netije qazandim. Shuning uchun hazirmu His-tuyghulirimgha ishench qilimen.

    Tijaretke qedem qoyghan cheghimdila,Milyonir bolidighanliqimni sezgen idim, hem netije shundaq boldi.

    Sidiq bilen toy qilghinimda,“ Weten, Millet herikitining Rehberlik wezipisini,haman bir kuni ustumge alimen”degen shundaq bir Hislirim batti.
    Aridin yigirme sekkiz yil otkendin keyin, “Dunya Uyghur Qurulteyi”ning Reisi boldum.

    Nahayiti uzun zamanlardin beri, shuni sizip keliwatimenki, bir kuni Sherqi Turkistan, oz aldigha qed kotergen, azat, Musteqil bir dolet bolghusi. Mana bu sizimim kundin-kunge kuchlinip barmaqta!

    Men Weten,helqim uchun Insan heqlirini telep qiliwatimen. Bu deslepki nishan. Ashu nishandin, Bashqa barliq netijiler, emeliyetler ozluksiz kelip chiqidu.Men chong bir reqipke qarshi, eghir bir kureshke atlanghan.

    Uyghur Millitige eghir zulum salghanlighi seweplik, hitay dolet rehberlirini, helqara Insan heqliri sotigha tapshurmaqchimen.

    Ozemni bezide harghin his qilsam- helqim uchun hizmet qilishtin charchighanliqim bolsa, bu Men uchun eng nachar, kungulsiz kundur.
    Turme manga tehimu jasaret berdi. Men kundin-kunge kuchlinip barmaqtimen.

    Eger Men, birer qetim ongushsizliqqa duch kelsem, heliqi kichikkine chumule heqqidiki Meselni oylaymen:
    Yenggili bolmaydighan tusalghu yoq,yetliki bolmaydighan yukseklik yoq!
    *********( Mezkur kitap 413 . bet)
    Abdurehimjan
    Munchen
    11.03.2008

  2. #2
    Unregistered Guest

    Default Minnetdarliq Xéti

    Hörmetlik Abduréyimjan, sizge bu utuqluq emgikingiz üchün minglap teshekkur éytsaqmu azliq qilidu.Siz intayin halqiliq peyitte azmay we harmastin, möhtirem animiz we Sherqiytürkistan milliy herkitining yolbashchisi, dunyagha meshhur kishlik hoquq paaliyetchisi Rabiye Qader animizgha, jümlidin milliy herkitimizge atap bir abide tiklep chiqtingiz.Alla sizdin razi bolsun, xelqimiz siz alahide bir waqit we alahide bir sharaetta qilghan bu emgékni qedirleydu.Bu emgikingiz yene kélip eqil-parasetlik we aq köngül xelqimizning sizning qelimingiz arqiliq Rabiye Anigha öz aghzi bilen éytqan minnetdarliqi bolup qaldi.
    Xatirjem bolung, biz Rabiye Anini köz qarchughimizdek asraymiz, u bashlighan yolda weten-millet üchün xizmet qilimiz.


    Hörmet bilen:K.Atahan

  3. #3
    otto chili Guest

    Thumbs up Allah sizdin razi bolsun.

    Salam hörmetlik Abdurehimjan,sizning bu nechche ayliq japaliq emgigingiz üchün köp rexmet.bu asan ish emes,her küni on saetlep ishlep birkünlik ailiwi mejburyetni ada qilip yene3-4saettin olturup bu ilmi emgek bilen shughullinish,ademdin yüksek ghaye,irade,jasaret,mes´ulyetchanliq,tirishchanli q,izchilliq,we pidakarliq telep qilidighan ish.sizde bu hisletler toluq ipadisini tapti.sizning bu ilmi emgigingiz,pidakar Animizni,xelqimizning tihimu chungqur chüshünishi üchün körüklik rol oynughusi! Hörmet bilen Otto chili.

  4. #4
    Unregistered Guest

    Default باشقىلارنى ھاقارەتلەشكە خوتۇنۇڭنى بەرگ&#

    سەن ھاقارەتچى ،توھمەتخۇرلار ئاناڭلار بىلەن پاھىشە قىلىدىغان ئادىمى ھايۋانلار. باشقىلارنى ھاقارەتلەشكە خوتۇنۇڭنى بەرگەن ھەققىڭ بارمۇ؟ خوتۇنۇڭنى سولاپ بەرگەنمۇ؟ سەنلەرگە ناھايىتى ياخشى گەپ بىلەن ئەدەپلىرىڭنى بەرىپتۇ. سەنلەرگە بۇنىڭدىن باشقا نىمە جاۋاپ كىرەك ؟ بۇمۇ بەك ئازلىق قىلىدۇ سەنلەرگە !

    ياۋروپادا ، ئامەرىكىدا ئۇئائا توربىتى ئۇيغۇرلارنىڭ سوز قىلىش ئەركىنلىكىنى چەكلىسە- ئۇيغۇرلارنى ئوز-ئاررا ھاقارەت. توھمەتكە كۇشكۇرتسا خىتاينىڭ ئوزى بولماي نىمە بولىدۇ. ئەمما توربەتتە باشقىلارنى ھاقارەتلىسە ئۇنىڭغا يول قويۇپ، ئوزىنى ئاقلاپ قايتۇرغان جاۋاپنى ئىلىۋەتكەن تور مەسۇللىرى ئالىم سەيت ۋە ئومەر قاناتلار ھاقارەت قىلىنغۇچىئۇيغۇرلارغا خوتۇنۇڭلارنى سولاپ بەرگەنمۇ؟ نىمە ھەققىڭلا بار؟ توربىتىنى باشقۇرالمىساڭلار كوتىڭلارنى ۋگ خوتۇنۇڭلارنى ۋە سىتىپ خەجلىسەڭلار ياخشى ئەمەسما؟توربەتنى باشقىلارغا باشقىلارغا بەرسەڭ بولمامدۇ؟!ھاقارەت قىلىنغۇچىلارغا بولۇپ قالغان قەرزنى قانداق ئوتەيسىلەر؟ موشۇ ساتقۇنلۇقلىرىڭلارنىڭ جازاسىنى ئامىرىكىلىقلارغا ئارقا ئىشىك قىلىپ، خوتۇنۇڭلارنى بىرىپ ئوتەۋاتامسىلەر؟ ئەمما بىز باشقا دولەتتەقانداق قىلىمىز؟ ئويلۇنۇپ جاۋاپ بىرىڭلار، بولمىسا توپلۇشۇپ بارىمىز!!!

    ئېلشات ھەسەن، ئومەر قانات، ئالىم سىيىت دىگەن ساتقۇن خاۋارىشلار! ئەبلەخ ئادمىنلار! قىنى بۇ بىر يۇرۇش يازغانلىرىمىز؟نىمە ئۇچۇن ھاقارەت توھمەتلەرگە يول قويۇپ، خاتاسى يوق ماقالەنى ئىلپ تاشلايسىلە؟ قانچە يىل بولدى بۇ پەسكەشلىكىڭلەرگە؟ ۋاقىتىمىز، زىھنىمىز، قۇۋىتىمىز كەتتى ئەمەسمۇ؟. ئۇنى ئىلپ تاشلاشقا خوتۇنۇڭلارنى ئوتكۇزۇپ بەرگەنمۇ؟ ياكى ئوتكۇزۇپ بەرمەكچىمۇ سىلەر؟ئۇنداق بولسا قۇۋىتىمىز بار.

    بۇ توربەت مەسۇللىرى ئومەر قانات ئۇ بىر ساتقۇن مۇناپىق. ، مەسۇم ئۇيغۇرلارنىڭ قاتىلى. ئېلشات ھەسەن خىتاي پۇلىغا باغلانغان ساتقۇن. ئۇنى ۋىجىڭ سىڭ خىتاينىڭ يىغىنىدا كورۇپ بىقىڭلار! ئالىم سەيت " شىنجاڭدا خەنزۇلارنىڭ سايلام ھوقۇقى بار"دىگەن پەسكەش ساتقۇن. موشۇلار ئۇيغۇرلارنى ئاخماق قەلىپ ئوينىسا ماقۇل دەيدىغان قانداق ھاماقەت ئۇيغۇرلار بۇ ئامەرىكىدىكى؟

    ئۇئائا توربەتىنى سەن ساتقۇنلار ئولگەنگە قەدەر ئۇيغۇرلارنى بىر-بىرىگە سالىدىغان، ھاقارەت، توھمەت ئۇچۇن ئەچىپ بەرىشەمسەن؟!

  5. #5
    Unregistered Guest

    Default ئىقلىل قۇرباننىڭ خاتالىقى

    * ئىقلىل قۇرباننىڭ خاتالىقى: "ئاقسارايدىكى ۋەخپىگە كەلدىم ۋە دەرھال مەرمەرە ئۇنۋىرسىتى ئەدىبىيات فاكۇلتىتىدا ۋەزىپەمنى رەسمى باشلىدىم. بىراق ئۇزۇن-ئوتمەي خاتا قىلغانلىقىمنى بىلىپ پىشمان قىلدىم"

    * ئىسابەگ خىتايغا قىلغان بارلىق سىياسى پائالىيەتلىرىنى خىتاينىڭ ئوزىگە بەرگەن بارلىق مەنسەپلىرى بەدىلىگە جاۋاپ بىرىش ئۇچۇن قىلغانلىقىنى ئوز قەلىمى بىلەن يازغان كىتاۋىدا ئاشكارە ھالدا ئىقرار قىلغان: "ھەر-قانچە بولسىمۇ ناھىيە ھاكىملىقىدىن توۋەن ۋەزىپە ئوتىمىدىم،. ئاللا ماڭا ھاكىملىقتىنمۇ يۇقۇرى مەرتىۋىلەر نەسىپ قىلدى. كىيىنكى يىللاردا ئون ۋىلايەت، سەكسەن ناھىيە(كايماكام (نى باشقۇرىدىغان مەرتىۋىگە ئىرىشتىم. (ئىسا يۇسۇپ
    (ئىسا يۇسۇپ ئالپتەكىن، 1985: 49 . تۇركىيە). ئىسا يۇسۇپ خىتاينىڭ بەرگەن مەنسىۋىنى ئاللانىڭ بەرگەن لۇتفى-ھىممىتى دەپ چۇشەندۇرۇپ خىتايغا بولغان چەكسىز مىننەتدارلىقىنى ئىپادىلىگەن. خىتاي ئەگەر مۇستەقىللىق ئۇچۇن كورەش قىلغۇچى ئۇيغۇر خەلقىگە قارشى قوللۇنۇش ئۇچۇن ئىسا بەگنى مەنسەپكە تەيىنلىگەن بولسا ۋە بۇ مەنسەپنى ئىسا بەگ ئاللاھنىڭ بەرگەن ھىممىتى دەپ قوبۇل قىلسا ئۇ ھالدا ئۇنىڭ كىملىكى ئۇچۇن خائىندىن باشقا ئىزاھات يوق.خىتاي شەرقى تۇركىستاننى 1755 يىلدىن بىرى دايىم بۇ ئاپاق خوجا (1626-1694)، ئىسا بەگ (1901-1995) لار كەبى مەنسەپپەرەس غوجىلار، ساتقۇنلار، سەيىتلەر ، بەگلەر ئارقىلىق ئىدارە قىلىپ كەلگەن (كۇربان، 1995

    * بۇگۇنكى تۇركىيەدە ئىسابەگنىڭ كونا ساتقۇنلۇقلىرىغا ئوغلى ئەركىن ئىسا ۋە ئىلغار ئىسالار ۋارىسلىق قىلماقتا. ئىستامبۇلدىكى ئۇيغۇرىستان ۋەخپىنىڭ باشلىقى بولۇپ تەيىنلەنگەن(كىم تەيىنلىدى مەلۇم ئەمەس) ئىسابەگنىڭ ئوغلى ئىلغار ئىسا (ئالپتەكىن) خىتاينىڭ ئۇيغۇرلارغا قارشى تەشۋىقاتىغا يىقىندىن ياردەم قىلىپ : بىزنىڭ ۋەخپىمىز سىياسەتنىڭ سىرتىدا دەپ ئىلان قىلغان. ئوزىنى ئۇيغۇر دەپ ھىساپلايدىغان ھەر-كىم بۇ ئىلاننىڭ مەناسىنى بىر چۇشۇنۇڭ! ئىلغار نىمە دىمەكچى؟ئىلغار يالغۇز ئەمەس ئۇنىڭ ئەتراپىدا ئەركىن ئەكرەم، ئەركىن ئەمەت، ئالىمجان ئىنايەت قاتارلىق خىتايپۇلىغا باغلانغان ئادەملىرى بار.

    * ئەمدى تەكرارلىماقچىمەن: ئۇيغۇرىستاننىڭ ھەقىقى لىدەرى كىم؟ ياكى لىدەرلىرى كىملەر؟

    * ئۇيغۇرىستاننىڭ مۇستەقىللىقى، ئۇيغۇرلارنىڭ ئەركىنلىكى ئۇچۇن جان پىدا قىلغان بۇيۇك لىدەرلىرىمىز ماخمۇت مۇھىتى ۋە ئەخمەتجان قاسىمىلاردۇر.ئۇلار ئەزەلى ۋە ئەبەدى دۇشمەنىمىز خىتاي قارشىسىدا تارىخى بەدەل ئوتەپ ئۇيغۇرىستان جۇمھۇرىيىتى دىن ئىبارەت مەنىۋى مەڭگۇلۇك مىراس قالدۇرۇپ كەتتى.بۇگۇن 2008-يىلى 4-ئاۋغۇست قەشقەر ۋەقەسىنى ياراتقان ئابدۇراخمان ئازات ۋە قۇربانجان خەمىت كەبى ئولمەس ئىنسانلىرىمىز بۇ مىراس ئۇچۇن ئولۇمگە پىسەنت قىلمىدى. - iklil kurban

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •