+ Reply to Thread
Results 1 to 2 of 2

Thread: Oylighanlirimni yazghim keldi ( 76 )

  1. #1
    IHTIYARI MUHBIR Guest

    Default Oylighanlirimni yazghim keldi ( 76 )

    EHMET JAN OSMAN EPEENDI,; MILLET OLMISUN.

    aldi bilen ozlirige ,;" Innelillah we inne ileyhi rajiun." dep teziyet bildirimiz, andin ,;"Millet olmisun." deymiz,chunki weten sirtidiki muhajirette her qandaq bir milletperwer Uyghur wapat qilidiken aldi bilen mana mushundaq ,;" millet olmisun " diyishni biz Uyghur jamaeti bir milli adet bir milli ehlaq haletige elip kelishimiz kerek.Yurtta bilgenler toghra qilip,;" elhukmilillah "menisi,;" Hukum Allahningdur " deydu, bilmigenler buni bozup,;" elekmolla " deydu, bumu toghra , amma biz men ugetkendek diyishimiz kerek.

    Erepler ,;" Innelillah we inne ileyhi rajiun " deydu bu hil diyish peyghemberimizning sunnitidur, menisi,;" Biz Allahning we biz uninggha qaytidighanlardindurmiz" digenlik bolidu, Turkler,;" Basin sag olsun " deydu, menisi,;" Olgen oluptu,ozung salamet bolghin " digenlik bolidu. Biz ,;" Millet olmisun " deymiz.biz uchun eng toghrisi bu hildiki eytilish bolishi kerek.chunki biz Uyghur milliti millitimizni saqlap qelishni asas qilishimiz kerek.

    Bugun Terawih namizidin qaytip oyge kirip qol telefonimgha qarisam, Jiddidiki merhum Tewekkulahunning ukisi,ustaz Muhemmed Refiq Qeshqerining mesaji turidu, uningda Jiddidiki Milletchi Uyghurlardin Abdussemed Tursun Ghojining bugun wapat qilghanlighini hazir Huptende janaze namizini chushurup Jiddediki qebristanliqqa qoyidighanlighini eytiptu.andin telefon qilip sorisam ,;" Ramazanda Doktorhanede belniste yatqan iken, hetta qelip epiretsiyesi hem bolghan iken, bugun tosattinla Qelbige qan chushup wapat qiptu, huptenge elip chiqtuq,Jiddidiki Hawwa animizning qebristanlighigha qoyduq," didi.ehwalni uqqandin keyin mademki bir omur millitim, wetenim digen bir Uyghur oldi ,undaqta bu kishige bir parche teziyetname yezip chet-ellerdiki Uyghurlargha teziyet bildirishimiz kerek dep oylidim we teziyet bildirishte eng bashta sili esimge keldile we silige teziyet bildirihsni layiq taptim, chunki ozliri Erebistandiki qisqighine bir ikki yilichide bu shehsiyet bilen kop yeqin otkenliri esimde idi.mana bu sebeb bilen bu hewerni hem ozlirige bildirip qoyghan boldum. Allah rehmet qilsun, Amin.

    Abdussemed Ghoja bilen eng ahirqi qetim korishishimiz , bultur Roza heytning 12-Kuni, Hijri 12-10-1430 kuni,Jiddidiki Muhemmed Refiqning oghli Abdullahning toyida idi. Korushmigili heli yillar bolghan iken.sachi huddi Tengri Taghlirining choqqisidek ap-aq bolup aqirip ketken iken,ozumche bu adashning bek eghir qan besimi kesili bolsa kerek dep oylighan idim. chunki Erebistan yaz kunliri heddidin ziyade issiq bir yurt, Ramazanda roza tutqan kishi egerde qan besimi ustun bolsa mumkin bolsa hich sirtqa kunduzi chiqmaslighi sherttur.Abdussemed Ghoja ependining mana bu Ramazan kunliride wapat qilishimu aldi bilen Allahning teqdiri bolsa andin belki issiqta Roza tutup qan besimigha diqqet qilmighanlighidin bolsa kerek.

    Hazirqi zaman Tibabetchilik ilmi normal korungen kopinche olumlerge Allahning iradisi bilen kishining ozining sebeb bolidighanlighini ispatlaghliqtur.Tamaka, Haraq we Ziyade hatun kishige berilish qatarliqlar mana bu hildiki waqitsiz olumlerning bash sebebliridindur. Ilmi yusunda ten-salametligige diqqet qilishning,insan omrini uzartidighalighining choqum bash sherti ikenligi ilim bilen ispatlinighliqtur.elbette biz Uyghur milliti bu hokumning teshida,

    Yurtta biz Uyghur millitining her hil sebebler bilen waqitsiz olishimizning bash sebebi, Qizil hitayning milli zulmidin we ularning elip beriwatqan irqi tazilash siyasetining mengimizdiki we bedinimizdiki Hujeyrilirimizge qilghan menewi we menfi tesirining netijisidur.hetta chet-ellerdiki bir Uyghur milletchisining hayatimu bu weten we millet ghemining derdidin az digende omridin on yil qisqiraghliq, shu sebebtin biz chet-ellerdiki Uyghur milletchilirining omrining qisqa bolishighimu Qizil Hitay hakimiyeti we tajawuzchi Hitay basqunchi milliti sebebtur. Buning misalini biz merhum shehidimiz, Kuresh Kosen ependining hayatidin koreleymiz. Mana bu hokum bilen Merhum shehidimiz Kuresh Kosen ependini Qizil Hitay hakimiyeti we Hitay milliti olturgen bolidu.

    Elbette Erkin Siddiq ependi bu Ilmi hokumni inkar qilsa u ozining koz qarishi .biz u ependidek oylimaymiz. Chunki biz chet-ellerdiki Uyghur milletchiliri, bizler chet-ellerde Uyghur milli musteqilliq hereketining teshida ,;" siyasettin uzaq " yashiyalmaymiz.milletning derdi derdimiz , Ghemi-ghemimiz, siyaset ozimiz.

    Abdussemed Ghoja ozi Erebistanda tughulup osken bolup, boyi igiz kelgen, yeshi tehminen 55-60 arisida idi, belki 60 qa tehi barmighan bolsa kerek. Bilishimche Dadisi Hotenlik, Anisi Qeshqerlik idi. Gep-sozlerni Erebistan Uyghurliri shiwiside asta qilip , " sili " dep yumushaq we siliq sozleytti.Uyghurchini kop yahshi sozleytti. Bular qiz-oghul bir nechche bir tughqanlar idi. Abdussemed Ghoja eng kichigi idi.

    Erebistan Uyghurliri Uyghur tilini asta we siliq sozleydu, ular uchun biz yurttin yengi chiqqanlar gep-sozlerni ittik, qopal we set sozleymiz, bu ularning chushinishiche Qizil Hitaylarning yurtta tilimizni buziwetkenligidin idi.
    Meningche bu Iqlimdin idi, issiq iqlim insanliri gep-sozlerni kop siliq-sipaye we chirayliq sozleydu, soghuq iqlim kishiliri qopal sozleydu, misal qilsaq, Yapon, Koriye we biz Uyghurlarning tilimiz qopal.eksiche Turklerning, Ereplerning we hetta Etyopyaliqlarning tilliri bek yumushaq we siliq-sipaye we qulaqqa kop hosh anglinidu.chunki bizlerning yurtimiz Soghuq iqlimda, ularning yurtliri issiq iqlimda.

    Ikkinji bir sebeb heqiqetendimu hazirqi yurttin yengi chiqqanlarning sozligen Uyghur tilida intayin kop Hitayche qopal sozler bar. halbuki Erebistan Uyghurlirining tillirida jiq Erepche yumushaq sozler bar,menmu yengi yurttin chiqqanda huddi It qoghlighandek, kop tez we qopal sozleyttim. Hazir heli asta we yumushaq sozleshke bashlidim,tilim jiq ozgerdi.mana bu hokum, yuqiridiki digenlirimning tejrube-sawaqtin yekunligen delil-ispatidur.

    1958-Yili Jiddide tughulup,hazir jiddide ustazliq qilidighan bir tughqinimizning qizi bir eyeller olturishida shundaq digen iken,;" Hazir yurttin yengi chiqqanlarning gep-sozliri bek qopal, uqqili bolmaydiken, bizning ata-anilirimiz bek siliq-sipaye we yumushaq sozleytti," bu ras idi, bu hanim jiq diqqet qilghan iken.

    Abdussemed Ghoja 1993-Yili Hej aylirida Qeshqer Osteng boyidin Hejge shu yili akisi bilen bile chiqqan Amangul isimlik bir qiz bilen oylengen idi. Hazir u hanimdin ikki qizi bar.Abdussemed Ghojinimu rehmetlik Tewekkul hajim oylep qoyghan idi. Shu yili hejge chiqqan hajilirimiz hemmisi tekilerde yatip-qopushqan idi. Shu yili heqiqetendimu bek jiq Hajilirimiz chiqqan idi, hetta artush rubatta bir oyde onbesh-yigirmidn yetishqan idi, meqset taladiki qattiq issiqtin saqlinish sowutquchisi bar oyde bir dem-yerim dem yetip salqinliwelish uchunla idi. Shundaqtimu yene oylerde qistiliship bolsimu birdem-yerim dem yetishqa yer tapalmighanlar talada rubatning aldidiki yollarda yeyilip yetishqan idi. Mana mushundaq ehwalda hej qilghan bir Qeshqerlik Uyghur Haji,singlisini Tewekkul Hajimning tunushturishi bilen Abdussemed Ghojigha berip, toyini qilip qoshup qoyup yurtqa qaytip ketken idi.

    Aile ichi jidel-majraliridin heli obdan hewerdar bolsaqmu ,yezishni layiq kormiduq, peqetla oqurmenlerni miras mes,eleside bir az melumatlandurishni toghra taptuq. Abdussemed Ghoja dadisidin qalghan u Jiddidiki Haretel Buharidiki oyini setip Huseyin Qari Islami ependining oyining Gherip terepide bir kilometir nerida bir imaret salghan idi, bu del 2003-Yilning 03-Ayliri waqitlar idi. Abdusseemed Ghoja merhum shehidimiz Barat Hajining Erebistandiki qanunluq kepili idi. Barat hajining olimi del Abdussemed Ghojining bu imaretni seliwatqan waqitlirigha toghra keletti. Keyin u imaret putkendin keyin shu imaretke kochup ketip olturghan idi.mening bilishimche bu imaret tort qewet we her qewitide ikki yurush kop yoghan we korkem oyler bar idi. hazirqi pulda ikki milyon Amerika dollirigha toghra kelse kerek.

    Abdussemed Ghoja nechche ret hanimi bilen bozulushqan idi, biz belki talaq qiliwetse kerek dep oylighan iduq. Hazirqi melumatlirimizdin qarighanda talaq qilmighan iken.undaqta bu hanimi bu miras qalghan teelluqatlarning sekkizde birini alidu, qalghan teelluqatlar ,Abdussemed Ghojining oghul balisi bolmighanlighi uchun uchke bolinip ikki qismini ikki qizi, bir qismini Urugh-tughqanliri alidu. Bu Allahning Qur,andiki miras hokumliridindur.Qur,anning Nisa Surisining bashida bu miras toghrisida Allahning kop inchike chushendurish ayetliri mewjuddur.

    Abdussemed Ghoja gerche yeshi heli otken bolsimu oylenmey yurgen iken.dadisidin miras qalghan oyide daim mehellening ushshaq baliliri bilen oynaytti, hetta oyining ichidiki keng zalda Bilyardo we bashqimu oyunchuqlar bar idi. mehellining ushshaq baliliri daim etrapidin ayrilalmaytti.mana shu sebebtin bolsa kerek hetta urugh-tughqanliri ichide hem Abdussemed Ghojining oylenmesligining sebebini oyunchiliqtin dep biletti. bundaq yaman atilip qelishidiki sebeb ,urugh-tughqanlar ara miras dawasidin bolsa kerek,miras talishish sebebidin oz bir tughqanliri bilen arisi kop yaman idi.

    Abdussemed Ghoja Erebistandiki Uyghurlar ichide milletchilik tuyghusi heli kuchluk dawager Uyghur yashliridin idi, 1992-Yili Jiddidiki Tursun Emin bashliq bolup qurghan Sherqi Turkistan teshkilatida ichki ishlargha mes,ul wezipisini otigen idi, bu teshkilatta Tursun Emin teshkilat reisi. Tewekkul Hajim Maliye ishlirigha mes,ul. Abdulehet Gosh Ijtimai alaqelerge mes,ul Sarajeddin Ezizi ependi teshwiqat ishlirigha mes,ul,Abdurup ependi Bashmeslehetchi qatarliq wezipilerge teyinlengen idi. Amma hulsiz selinghan bina kop otmeyla kichik bir shamalda yene shu qurghuchisi Tursun Eminning oz qoli bilen yoq qilindi. Bu teshkilat toghrisida mening ,;" Heremdiki meshhur Uyghurlar " namliq maqale tizighimning 16-halqisi ,;" Tewekkul Hajim " babida heli tepsili melumatlar yezilighliq.

    Tursun Emin 2001-Yili Qish Aylirida huddi Enwer Yusup Turani ependige ohshash mening uninggha,;" Sen bu ishlarni qilding Yurtqa barma" digen gepimge qulaq salmay, oylinish bahanesi bilen Atushqa ketken idi.berip uzun otmeyla Atushta oylengen qizi bilen kochida ketiwatsa ikki yenida ikki mashina peyda bolup mashinigha ittirip tiqip,del 18 kun bolghanda qoyup beriptu.ozining diyishiche sekkiz kun hich uhlatmaptu.mana shu weqedin keyin bu milletchiningmu yeli chiqqan idi. Hazir huddi Erkin Siddiq ependidek ,;" siyasttin uzaq " yashawatidu.chunki bu ikki shehsiyet ikkisila atushluq idi, biri Tijendin, biri Suntaghdin.

    Men shu weqeni anglighandin keyin egerde Tursun Emin Yurttin Erebistangha saq-salamet qaytip kelip qalsa mundaq sheir yezip qarshi alaylik dep towendiki sheirni yazghan idim.

    Milli Qehriman hosh kelding,
    Hitaylargha bosh kelding.
    Nimilerni digensen,
    Qanche tayaq yigensen.

    Mana bu yazghan sheirim sebebidin heli uzun yillar men bilen Tursun ikkimiz azarliship ottuq.milli menpeetimizning himayesi ,bezi bir ishlarda muressege yol qoymaydu, buni bilishimiz kerek.milletchilik dep buni deydu.

    Maqalemizning nihayetide biz Abdussemed Ghojigha Allahtin rehmet Balilirigha sebir tilep bashta Ehmet Jan Osman ependi we chet-ellerdiki barliq Uygurlargha teziyetimizni bildirimiz.

    IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

    08-09-2010 CHARSHENBE MEKKE

  2. #2
    Unregistered Guest

    Default

    Bu tonguzning makalisini okuymay turupla Arkin Sidik yaki natija kazanghan birer Uyghurni qixlap tarti dap hokum kilsam. Dal xundak ikan. Bu aljiaghan pishilogiya duhturigha yaki jinkaxka okutiwatsa sakiyarmikin.

+ Reply to Thread

Posting Permissions

  • You may post new threads
  • You may post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •