PDA

View Full Version : Dunya Uyghur Qurultiyi"ayropilan weqesi"toghrisida bayanat élan qildi



Unregistered
11-03-08, 18:05
Dunya Uyghur Qurultiyi"ayropilan weqesi"toghrisida bayanat élan qildi
http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=-1809508097

Unregistered
11-03-08, 18:06
Dunya Uyghur Qurultiyi 7-Mart Awiatsiye Weqesining heqiqitini Eniqlashqa Murajet Qildi
http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=-221003474

Unregistered
11-03-08, 18:45
Dunya Uyghur Qurultiyi 7-Mart Awiatsiye Weqesining heqiqitini Eniqlashqa Murajet Qildi
http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=-221003474

way adash buni English tilida yazmamsiler? Memet Ela yaki bashqa birsi terjime qilmisunmu bu bayanatni?

English tilida kopraq yezinglar adash. Uyghurlar xitayning oyuni ikenlikini bilidu we shuninggha ishinidu. likin biz chetelliklerge bildirishke tirishishimiz kirek.

Turdi Ghoja
11-03-08, 19:17
Hittaylar Olimpik mezgilide Uyghurlarni Beijingdin qoghlaydighangha bana izdewatsa kirek. Eger ular Uyghurlar Olimpik jeryanida terrorliq qilishi mumkin digen gummanni helqarada satalisa Uyghurlarni qoghlap chiqirishqa qolayliq tughulidu. Eger banasiz qoghlap chiqarsa putun dunyaning kozi tikilip turghanda set turishidin ensirigen bolsa kirek.

Pisholog
11-03-08, 21:16
Men 7-mart awiatsiye weqesige ait bayanatlarni we tehlillerni korup, ularning hemmiside mundaq ikki nuhtigha sal kariliwatkanlikini his kildim:

Bu kitimki wakaning wahti adamning dikkitini kozghaydu--yani bu waka baldurmu amas kiyinmu amas dal hitayning ikki yighini wahtigha toghra kalgan. Uning ustiga bu waka huddi 11-sentebir wekesidek yasap jabdulgan. (Bu arkilik hitay kixilardiki salbiy aslimini ohxap katkan xakilda otturiga qikirix arkilik yeni ularning eslidiki 11-sentebir wekesige ait negative jarahat eslimisini bu wakada kaytidin kozghitix arkilik ularni bu wekedin we bu wekeni kilghuqilardin we hetta putun Uyghurlardin yirgindurmakqi boliwatidu) Buni harkanqe kilipmu tasadipiylik dep kariyalmidim, chunki muxu yighinda hitay uqun mundak bir atalmix terror wakasini kotirip qikixning siyasi ahmiyiti intayin zor. Eger Wang Xicaini bu weqeni oydurup qikkan dap karisak, uning bu waka arkilik alidigan siyasiy paydisi towendikidek bir neqqe teretptin bolidu:

1.) Xerkiy Turkistanni tinjimas we hetta heterlik rayon kilip korsitix arkilik, yighin ahlinining dikkitini ozi baxkuriwatkan bu rayongha, bolupmu ozining hizmitiga kuqluk jalp kilix. Shunng bilan ozining mana muxundak bir ziminni kandak kilip hazirghiqe 'midirlatmay' tutup kiliwatkanlikini yighindikilarga namayen kilix arkilik biri ozining iktidarini koz-koz kilix, yene biri kelgusi uqun siyasiy dasmi toplax;

2.) Bu weke arkilik xitay ammisini Uyghurlarga bolghan oqmenlik, yeklex we zorawanlikka astrittin kuxkurtux. Xu arkilik Uyghurlarni tehimu bsturux;

3.) Millatka bolgan hessiyati sus we Uyghurlikidin tanalmay yurgan az sandiki naehli Uyghurlar arisida Uyghurlarning ozini terrorqi kilip korsitix arkilik, ularni pishik jahatta oz ozidin yirgundiridighan kilix.

4.) UYghurlargha karita yingiwaxtin basturux ilip birixka aldin xart sharait yaritix.

Helkara tasirdin elip eytkanda, mezkur oydurma arkilik hitay helkaraning olimpik sawabidin oziga quxiwatkan bisimini yengillitix yaki uning yonilixini baxka yakka buriwetix mahsitiga yitidu. yani bu arkilik xitay towendiki nixanga yitidu:

1.) Xitay ozini terroqilikning kurbani korsitip, ozini halkaraning olimpik musabikisini otkizix aldidiki kixilik hokuk jahattiki ayiplaxliridin az tola apkaqalaydu. Amerikining danglik kino rejossori Steven Spelbergning hitay bilan tuzgan tohtamni bikar kilixi we baxkilarning uxbu olimpikni katliam olimpiki dap atixi katarliklardin kilip qikkan jiddiyqilikning yonilixini burimakqi bollidu. Uxbu waka arkilik halkaraning dikkitini olimpikning kixilik hokuk dapsanda kiliniwatkan dolette otkizilixining halkaralik ahlakiy mizanlargha uyghun amasliki masilisidin olimpik mazgilidiki bihatarlik masilisiga ustilik bilan yotkimakqi bolidu. Agar ularning bu maksiti ixka axsa, Uyghur dawasigha igir ziyan yitidu.

2.) Uyghurlarning qatallarda ilip beriwatkan dewasini halkarada burmilap korsitip, helkaraning Uyghurlarga bolgan hisdaxlikini ajizlitix maksitiga yatmakqi bolidu.

Yukirikilar mining uxbu waka kastan wa sitratigiyilik yosunda oydurup qikirilgan digan aldinki xart astida ilip bargan kiskiqa tahlilim. Amdi man uxbu wakani rast bolgan waka digan aldinki xart astida tahlil kilmakqi (Elwette, bu wekening rastlikiga gumanim bar, qunki hitayning hawirida nurgun ziddiyatlik taraplar bar: masilan, Wang Xicai bilan Nur Bakri buni intayin igir terrorluk wakasi dap kopturup sozlayduyu, Wang bir interview da Uyghur mustakilqilirini 'They do not have the strength'--yeni ularning kuqi ajiz daydu. Mantikizlik xuki, agar mustekillik jangqilirimiz ajiz bolsa xitay u kadar sarasimiga quxup kitamdu? Ular xunqe ajiz bolsa ayropilanni partlitixka harikat kilalamdu? Yana biri benzin kaqilangan botulka masilisi--xitay kaqandin beri ayropilanga qikidigan Uyghurlarni addiyla takxurup otkiziwetidigan bop kaldi?) Agar waka rast bolgan dap karigan waktimizda, ozimizni aldirap-saldirapla bundak ixni illa billa kilmaydigan "madiniyatlik" kilip korsitixka tirixmaslikimiz kirak. Agar tirixidikanmiz, xitayning Uyghurgha siliwatkan zulmini qektin exip katti dap baxkilarga quxandurmaslikimiz kirak--bolmisa Uyghurlar yaki insan kilipidin qikkan hakaratni his kilix wa uningha inkas kayturux iktidaridin ayrilghan rohiy majrohlar bolup qikdiu yaki Uyghurlargah quxiwatkan zulum u kadar qikidin axkan bolmaydu. Xunga bundak wakalarni xitayga bolgan karxilikning pakat bir kismi yani biz agip otalmaydigan halkilik kismi dap toniximiz we baxkilargimu xundak tonuxturiximiz kirak.

Agar bu ix bir boluk inkilapqilirimiz taripidin hakikatan pilanlangan bolsa, ular bizning bayanatimizni anglisa nima dap oylaydu? Togra, nixan bigunah ammiga karitilmasliki balki xitayning armiyisiga, sakqisiga we baxka muessesiliriga karitilixi kirak idi, bolsa Uyghurlar kanga kolamda namayix kilsa bak obdan bolatti. Amma xu kadar ajiz we bir biriga jasus kilip sep koyulgan bu halk hazir muxu ixlarni kilalamdu? Agar bu ixni ayiplisak, buningdin kiyin bundak ixlar ketiy yuz barmesliki kerekmu? BU ixni kilganlar wa kilmakqi bolganlar bilan alakimizni uzuximiz hem ularni tonumaslikka siliwiliximiz kirakmu? Muxundak kilsak xitayning ularga bargan bahasi bilan bizning ularga bargan bahasimizning--anga ahirida biz bilan xitayning nima parki kalidu? Miningqa bayanatlaring hamisida bir hil aldiraksanlik we keliplixip kalgan tepekkur bar. Bu dimak bizda bundak ixlarda nisbeten biri korkux yana biri teyyarliksizlikning egirlikini bilduridu. Eger kalgusida yana muxundak ixlar bolsa kandak bayanat birilidu--bugunki bayanatning qislasi ozgartilipla ilan kilinamdu?

Akilana yol yanila aldi bilan halkara jamaatka murajiat kilip, bu wakani we birinji ayda bolgan kirginqilikni mustakil takxuruxni talap kilix idi. Xitay unimisa ozi lat bolidu, unisa ularning pakitlirini halkaraga axkarilax mumkinqiliki tughilidu. Hatta bu takxurux doklatida Uyghurlarning hakikatan axundak kilganliki iniklangan takdirdimu, ana xu qagda salmaklik bilan Uyghurlarning nima uqun muxu yolni tallaxka majburlanganlikini quxandursakmu kiqikmaymiz.

BUndak wakalar bilan qatalliklarning yardimi tohtap kalarmiki dap ansiraxning hajiti yok--agar rastinla tohtap kalsa, bundak yardam Uyghurlarning janijan manpatini kozliigan yaki aqkan yiriga barmaydigan yardam bolidu. Agar ularning bizga bizning ularga hajitimiz quxidikan, hitayning bizni terrorqi kilip korsitixka urinixidin korkmaslik kirak. Ana xu qagda Uyghurlarning taxkilatliri toghrilik kalam tawritiwatkanlar Uyghurlarnng qarxilik korsitixi bakla ajiz wa tarkak digan kurlarni esrlridn asta-asta qikiriwitidu. Wang Xicaimu Uyghurlarni "wonang" dap meshirilik tilliylmaydu. Shundakla bizdin malum narsini kutiwatkanlarning bizga bolgan ixanji axidu. Agar muxundak bayanat birixni pixkan diplomatiya we siyasiy tapakkurning inkasi diguqilarga xuni iytayki, bundak bayanat biz Uyghurlarning rohini quxurse quxiriduki uningdin baxkiga yarimaydu. Untimaylukki, dawani kilidiganlar ang ahirida yanila muxu Uyghurlardur.

Unregistered
12-03-08, 02:37
Yazmingizning towendiki qismigha yuzde-yuzqetilimen, nime uchun qetilidighanliqimning sewepliri yazmingizgha paralil jawaplaymen:

***** Agar waka rast bolgan dap karigan waktimizda, ozimizni aldirap-saldirapla bundak ixni illa billa kilmaydigan "madiniyatlik" kilip korsitixka tirixmaslikimiz kirak. ....tirishidikenmiz Uyghurlar yaki insan kilipidin qikkan hakaratni his kilix wa uningha inkas kayturux iktidaridin ayrilghan rohiy majrohlar bolup qikdiu yaki Uyghurlargah quxiwatkan zulum u kadar qikidin axkan bolmaydu.
________ Rohiy mejruhlluq dewetkum kelmeydu, emma bizde mentiqiy mejruqluq eghir.Dewatqan geplirimiz(Uyghurlarni dunyagha tonushturushta) putunley bir-birige zit . Xitay zulum saldi deymiz, zulumgha qarshi isyanni biz qilmiduq deymiz. Xitayda qilche demokiratiyedin eser yoq, qilche soz erkinliki bermidi deymiz buni ispatlashqa tirishimiz, arqidin biz menggu tenchliq yolida qarshiliq korsitimiz deymiz. bu ikki gep bir-birige zit emesmu? qandaq bir mentiq bu ikkisige teng toghra dep hokum chiqiridu. Putun bayanatlirimizda, putun dokilatlirimizda mushu xil mentiqiy mejruhuq bar, mushu mejruh mentiq bilen dunyani qayil qilmaqchi bolimiz, bu bizningche texi "istiratigiye "taktika".
*****, Xunga bundak wakalarni xitayga bolgan karxilikning pakat bir kismi yani biz agip otalmaydigan halkilik kismi dap toniximiz we baxkilargimu xundak tonuxturiximiz kirak.
________Deginingizdek biz choqum shundaq tonushimiz, dunyagha egip otelmeydighan yol demisekmu, Xitay mejburlawatqan yol dep tonushturishimiz kerek.

*****Agar bu ix bir boluk inkilapqilirimiz taripidin hakikatan pilanlangan bolsa, ular bizning bayanatimizni anglisa nima dap oylaydu?
_________ Bu mesilide mentiqiy ajizliqning yene bir ipadisi bar: biz chetelidikiler wekilmu muwekkilmu(yeni vekil qilinghuchimu)? eslde untumasliqimiz kerek bolghini dawada biz Veten ichidikilerning wekili , weten ichidikiler bizning vekilimiz emes. biz ularning herkitige asasen bayanat berishimiz kerek, ularning bizning bayanatimizgha uyghun herket qilishini kutmeslikimiz, kerek, ular bizge emes, biz ulargha xizmet qilishimiz kerek.

*****Togra, nixan bigunah ammiga karitilmasliki balki xitayning armiyisiga, sakqisiga we baxka muessesiliriga karitilixi kirak idi, bolsa Uyghurlar kanga kolamda namayix kilsa bak obdan bolatti. Amma xu kadar ajiz bu halk hazir muxu ixlarni kilalamdu?
__________ Dunyada herbiy texnikining tereqqiyati, bolupmu dolet bilen isyankarlar arisidiki selishturghusiz maddiy kuch perqi, doletlerara munasiwet, peqet birla xil qarshiliq yoligha imkan qaldurdi. Xitaymu mushuni bilgechke, mushuningla endishisini qiliwatidu. bashqa endishisi yoq. biz bu yolni xleqimizge xata yol dep teshwiq qiliwatimiz. Xelqimizni azatliq uchun herket qilishi kerek deymiz, herket qilalaydighan yolini xata dep chushendurimiz.
****** Agar bu ixni ayiplisak, buningdin kiyin bundak ixlar ketiy yuz barmesliki kerekmu? BU ixni kilganlar wa kilmakqi bolganlar bilan alakimizni uzuximiz hem ularni tonumaslikka siliwiliximiz kirakmu?
_______Burunmu bolghinidek biz buni qilalaymiz, chunki ozimizning vekil ikenlikini bilmeymiz.

********Muxundak kilsak xitayning ularga bargan bahasi bilan bizning ularga bargan bahasimizning--anga ahirida biz bilan xitayning nima parki kalidu? Miningqa bayanatlaring hamisida bir hil aldiraksanlik we keliplixip kalgan tepekkur bar.
__________ Uzun mezgillik asaret, qulluq hayati musteqil pikir qilish iqtidarimiznimu ajizlashturup qoyghan. Mesilerge dunyadin, toghrisi, xelqra ammiwiy teshkilatlardin erqliq bir pikirni otturigha qoyalmaymiz. bayanatlirimizda milliy meydan, milliy bir pozitsiye yoq, bayanatimiz, kechurum teshkilatining bayanatlirining kopiyesi.
******Bu dimak bizda bundak ixlarda nisbeten biri korkux yana biri teyyarliksizlikning egirlikini bilduridu. Eger kalgusida yana muxundak ixlar bolsa kandak bayanat birilidu--bugunki bayanatning qislasi ozgartilipla ilan kilinamdu?
*****15 yil burunqi mushu xil weqeler heqqidiki bayanat bilen bugunki weqege qarita bayanatimiz op oxshash peqetla chislasida perq bar. qeni dep bereleydighanlar barmu, qaysi bir qarshiliq herkitimizni xitayning oyuni, xitay yasap chiqqan demiduq? Ghulja weqesinimu shundaq degenler bolghan, afghanistandiki uyghurlarnimu shundaq deduq, qachan uyghur qoligha elip qarshiliq korsetse, uni xitayning oyuni yaki yasap chiqti deduq, shundaq qilish heqqimiz bar emes,shundaq qilishqa mejburlanduqmu diyelmey kelduq.echinishliq shu pidakar kishilirimizni xitayning adimi degudek derijide milliy iradidin, meydandin uzaqlashtuq.

******Akilana yol yanila aldi bilan halkara jamaatka murajiat kilip, bu wakani we birinji ayda bolgan kirginqilikni mustakil takxuruxni talap kilix idi. Xitay unimisa ozi lat bolidu, unisa ularning pakitlirini halkaraga axkarilax mumkinqiliki tughilidu. Hatta bu takxurux doklatida Uyghurlarning hakikatan axundak kilganliki iniklangan takdirdimu, ana xu qagda salmaklik bilan Uyghurlarning nima uqun muxu yolni tallaxka majburlanganlikini quxandursakmu kiqikmaymiz.
______meningche ayripilan weqesige pakit telep qilishimiz kerek. chunki qeghez yuzide qanunlashqan bir ish bar, u bolsimu, civil xelqqe hujum qilish terorluq( bu yerde qeghez yuzide shundaq boluwatqanliqi untulmasliqi kerek). emma pamir weqesige, urumchi bext yoli weqesige pakit telep qilishimiz toghra emes, chunki ular xitayning qoralliq qisimliri bilen toqunushqan, yaki hazirlanghan,bu terorluq emes. buningha pakir korset deginimiz ular qoral yasighini sanga qarshiliq korsetkini uchun etiwetkining toghra, olum jazasi bergining toghra degenlik bolidu. eslide bu ishni xitay ozi xitay qoralliq qisimlirigha qarshi herket qilghanliqini degen bolghandikin ikkilenmey sahip chiqishimiz(teshkilatimiz qildi dep emes, uyghur teshkilarliri qildi dep) we Xiatyni mesilini eskiriy yol bilen emes sohbet yoli bilen helq ilishqa chaqirishimiz kerek idi, ularmu mushuning uchun qenini tokken idi. qoral yasidi etiwettuq dese, qeni pakit korset degenlik qilghining toghra degenlik bolidu, hcih bolmidi degende tenchliq bilen qarshiliq kotsitishimizge imkan bersun dep bolsimu otturigha chiqishimiz kerek idi. ularni komurchige chiqiriwetishtek komidiyelik inqilap qilmasliqimiz kerek idi.

****BUndak wakalar bilan qatalliklarning yardimi tohtap kalarmiki dap ansiraxning hajiti yok--agar rastinla tohtap kalsa, bundak yardam Uyghurlarning janijan manpatini kozliigan yaki aqkan yiriga barmaydigan yardam bolidu.
________ Bu yerde yene bir muhim mesile bar, biz dunya jamaiti bilen insan heqliri teshkilatlirini bir orungha qoyuwatimiz. halbuki, insan heqliri teshkilatliri dunya jamaitining peqetla bir qismi, uningdin paydilishimiz kerek, uni qibliname qiliwalmasliqimiz kerek, uning pirinsipliri demokiratik doletler imkanigha asasen tuzulgen. biz dunya jamaiti bilen, insan heqliri teshkilatining chigirisini, siyasiy qarar berguchi bilen, siyasiy teklip berguchilerning chek-chigrisini ayriwalmay turup, xelqimizge dunyani xata chushendurushtin hem xelqimizni dunyagha toghra chushendurelmesliktin qutulalmaymiz.
***** Agar ularning bizga bizning ularga hajitimiz quxidikan, hitayning bizni terrorqi kilip korsitixka urinixidin korkmaslik kirak. Ana xu qagda Uyghurlarning taxkilatliri toghrilik kalam tawritiwatkanlar Uyghurlarnng qarxilik korsitixi bakla ajiz wa tarkak digan kurlarni esrlridn asta-asta qikiriwitidu.
_________ Eslide, Koswaliqlarni eyni chaghda terorchi degen amerikining axiri kosowa musteqilliqining binakri bolghanliqini, afghanistan ozige qarshi bir septin qolgha chushken uyghurlarni dushmen hemkarchisi emes dep elan qilghanliqining ozila bizge yeterlik ders idi. insan heqliri teshkilati bilen hokumet emeldarlirining mesililerge qandaq muamile qilidighanliqni bilishimizge yeterlik pakit idi.epsuski mushu bir dersnimu chiqiralmiduq.
*****Wang Xicaimu Uyghurlarni "wonang" dap meshirilik tilliylmaydu. Shundakla bizdin malum narsini kutiwatkanlarning bizga bolgan ixanji axidu.
______ Dunyada oz teshkilatlirini ajiz korsitishni , oz teshkilatlirini yaramsiz korsitishni dawagha desmiy qilmaqchi bolushtek hamaqetlik bizdila peqet bizdila mevjutmikin dep oylaymen. saghlam bir insan uchun bu xorluq his qilinishi kerek idi. elwette maddiy jehettiki ajizliqimizni ashkarilash eyip emes, u bir realliq emma, teshkilatlinish iqtidari jehettiki, jasaret jehettiki, pidakarliq jehettiki maharettiki ajizliqni terorchiatilishtin saqlinishqa desmiy qilishni men herqanche tirishipmu eqlimdin otkuzelmeymen. chetelllik mulahizicilerning bizni ajiz dep bahalishini pexirlinip turup, terorci emeslikimizge pakit qilishni saghlam bir tepekkur dep qarimaymen.
***** Agar muxundak bayanat birixni pixkan diplomatiya we siyasiy tapakkurning inkasi diguqilarga xuni iytayki, bundak bayanat biz Uyghurlarning rohini quxurse quxiriduki uningdin baxkiga yarimaydu. Untimaylukki, dawani kilidiganlar ang ahirida yanila muxu Uyghurlardur.
___________ ayripilan weqesini xitay uyghur metbuatlirida bermidi, chunki buni anglighan uyghur doppisini asmangha etip xosh bolatti, itixarliq tuyghusi his qilatti, ozige bolghan ishenji ashatti," bizdimu qolidin ish kelgudek, dunyani tewretkudek ishqa juret qilalighudek insan bar iken" dep ten-tene qilatti. Xitay bundaq bolup ketishni xalimidi, Uyghur pexirlinip ketmesliki kerek, jasaretlinip ketmesliki , rohiy koturulmesliki kerek dep oylidi> elwette xitayning bundaq oylishi toghra. emdi bizningmu bundaq oylishimizni qandaq chushunush kerek?????????



[/QUOTE]

Unregistered
13-03-08, 23:17
http://www.atimes.com/atimes/China/JC14Ad01.html