PDA

View Full Version : Dunya Uyghur Qurultiyining 10-ayliq Paaliyetliridin qisqiche xulase



DUQ/WUC
06-11-07, 10:00
http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1194356234



10-ay, Dunya Uyghur Qurultiyi uchun intayin ehmiyetlik paaliyetlirini elip barghan bir ay boldi. Dunya Uyghur Qurultiyi reisi, Sherqiy Turkistan Milli Herkitining rehbiri, animiz Rabiye Qadir xanim bu ay ichide 2 qetim Yawrupa ziyariti elip berip, Yawrupa doletlirining hokumet, Parlament rehberliri we xelqara teshkilatlar bilen uchrushup, milli dawayimiz uchun intayin ehmiyetlik sohbetler ötküzdi we zor netinjilerni qolgha kelturdi. Töwende diqitinglargha Dunya Uyghur Qurultiyining 10-ayda elip barghan bir-qisim paaliyetlirining xulasisini sunduq.

Matem Küni munasiwiti bilen keng kolemde narazliq paaliyiti elip berildi.
Xitay Xelq Jumhuriyitining qurulush kuni bolghan 10-ayning 1-künini, Dunya Uyghur Qurultiyi Sherqiy Turkistan Xelqining „Matem küni“ dep jakalighan idi. Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye Qadir xanim, bu matem küni munasiwiti bilen bayanat ilan qilip weten sirtidiki pütün Sherqiy Türkistan Teshkilatlirini, wetenperwerlirini 10-ayning 1-küni Xitay Elchixaniliri aldida narazliq namayishi ötküzishke, wetendashlarni toy-tükün, ziyapet ötküzeslike chaqirghan idi. bu chaqiriqa awaz qoshup, kopligen döletlerde hex-xil shekildiki narzaliq paaliyetliri elip berildi.



Germaniyede Namayish;
1 – öktebir küni, Yawropa Sherqiy Türkistan Birliki teshkilatining uyushturushi bilen, Germaniyening München shehridiki Xitay konsulxanisi aldida naraziliq namayishi ötküzüldi. Namayish, Germaniye waqti chüshtin keyin 17.00 – 22.00 qeder dawam qildi. Bügünki namayishqa qatnashqan Uyghurlarning hemmisi digüdek Roza tutqan we namayish iptar waqtidin texminen 2 sa’et burun bashlanghan bolsimu, emma Xitay konsulxanisigha toplanghan Uyghurlar janabi allahning mediti bilen qilche achliq we ussuzluq hes qilmay, kötirenggü roh we shija’et bilen toxtimastin jarangliq sho’ar towlap, özlirining kommunist Xitay hakimiyitige bolghan ghezep – nepritini we Sherqiy Türkistanda eziliwatqan xelqighe bolghan chongqur hesdashliqini namayan qilishti. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1191309177



Gollandiyede Namayish,
10- ayning 1- küni Gollandiye Xerqi Turkistan Vakfi ning orunlashturushi bilen UNPO (Wakaletsiz Milletler Teshkilati) we Tibet Teshkilati hemkarlighida Gollandiyening Denhaag Sheheride keng kölemlik naraziliq namayishi ötküzildi. Namayishqa Gollandiyede yashawatqan Uyghur jamaiti, UNPO ezaliri we Tibetler bolup kopligen kishi qatnashti. Namayish saat 12 de Gollandiye Parlamenti meydanida bashlinip, Uyghurche, Engilizche, Gollandiyeche , Turkche tillarda shuarlar tolandi we herxil teshwiq waraqlar tarqitildi, Namayishta, metbuatning we kishilerning diqqitini jelip qilghan paaliyet: aq Kipen kiyip Oluktek yerde yitish herkiti bolup, Sherqi Turkistanliq oghlanlirimiz yamghur yaqqan nem yerde hic ikkilenmestin ozlirining muzlap kitishige we kiyimlirining hol bolushigha qarimay yerde yitip Xittay teripidin qetle qilinghan shehitlirimizni esletti, buning bilen namayish kopligen Gezit , Radiyo, Telwiziye qanallirining qiziqip ziyaret qilishigha muyesser boldi kiyin Xittay elchixanisi aldigha kelgen namayishchilar teximu koturenggu roh bilen shuarlar tolap nutuqlar sozlendi. Gollandiye Sherqi Turkistan Waqfi reisi Baxtiyar Shemseddin Xittay dolet reisi Xujingtawgha qilinghan nutuqtin kiyin 52 neper siyasi mehbusning tizimlikini ilan qilip Xittay hökumitining u siyasi mehbuslarning aile tawabatlirining ularni yoqlishigha ijezat berishini telep qildi we Xujingtawgha yezilghan xetni Xittay elchisining Pochta sanduqigha atti. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1191311320



Kanadada Namayish;
10-ayning 1-kuni Canada'ning Vancouver shehride, OMERJAN'ning teshkillishi bilen, Vancouver'de yashaydighan Uyghurlar birliship, Namayish otkuzdi. Hawaning buzuq we yamghurluq bolishigha qarimay yighilghan Namayishchilar, Sherqiy Turkistan bayraqlirini lepilditip, xitay hokumitige qarshiliq lozinkilirini koturgen halda, xitay hokumitige nepritini bildiriship, xitay konsuli aldida Namayish qildi. Bu qetimqi Namayishqa, Beijing seddichin sepiligha lozinka esip qaytip kelgen, Tibet Erkinlik Oqughuchiliri teshkilati ezasi, Tibet we Sherqiy Turkistan xelqining dosti Sam ependimu qatnashti. Sam ependi oz sozide, ozining Sherqiy Turkistan'gha we Tibet'ke musteqilliq tileydighanliqini bildirip otup, "Sherqiy Turkistanliqlarningmu Namayishigha qatnashqanliqimdin ozumni xushal his qilimen!" dedi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1191370572



Engilyede Namayish
1‏- öktebir Dunya Uyghur Qurultiyining chaqiriqigha binaen Engiliye Uyghur Jemiyitining teshkilishi bilen Londondiki Xitay bash elchixanisi aldida narazliq namayishi otküzildi. Bu namaysihqa Engliyede ziyarette buliwatqan Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye Qadir xanimu ishtirak qilip, Xitay elchixanisining aldida namayishchilargha nutuq sözlep, kominist Xitay Hokumitining 58 yildin buyan Sherqiy Turkistanda yürgüzüp kilwatqan musemlikichiligi heqide melumat berdi.



Turkiyede Namayish
10-ayning 1-küni, Sherqiy Turkistan Medeniyet we Hemkarliq jemiyiti Enqere shobisining teshkilishi bilen Anqerediki Xitay Elchixanisining aldida namayish otkuzuldi. bu namayishqa, Enqerediki Uyghurlardin bashqa Turkiyening eng chong ammiwiy teshkilatliridin biri bolghan Turkiye kadirlar oyushmisining bash sekretari Fahrettin Yoqush ependi, Turkiye maaripchilar oyushmisining mesuli Shuayip ependi qatarliqlar bashchiliqida kop sanda kishi qatnashti. Namayishta Dunya Uyghur Qurultiyi teptishi, Sherqiy Turkistan Medeniyet we Hemkarliq jemiyiti Enqere shobisi bashliqi Hayrullah Efendigil ependi, metbuat bayannamisini oqup otti. Metbuat bayannamisi oqup otulgendin keyin, Xitay elchixanisining aldigha qara gulchembirek qoyuldi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=999120971



Norwigiyede Namayish
10 –ayning 1-kuni, Norwegiye Uyghur komititining uyushturushi bilen, Xitayning Osloda turushluq bash elchixanisi aldida namayish ötküzildi. Namayishchilar; ” Uyghurlargha erkinlik”, " Uyghurlargha musteqilliq” ," Siyasi mehbuslargha erkinlik”, ” Diniy erkinligimiz qayturup berilsun”, ” Pilanliq tughut siyasitini toxtat”, ” Xitaylar sherqiy Turkistandin yoqalsun” digendek shuarlarni towlashti. Namayish jeryanida Uyghurlarning ehwali qisqiche tunushturulghan teshwiqat wariqini tarqitildi.



Amerikida Namayish
10-ayning 1-küni, Amerika Uyghur Jemiyitining teshkilishi bilen, Washingtondiki Xitay elchixanisi aldida narazliq namayishi ötküzildi. Namayish ehli qollirida ay yultuzluq kök bayraq we "uyghurlarning kishilik hoquq depsendichiliki toxtilsun", "uyghurlargha erkinlik", " uyghur siyasiy mehbusliri erkinlikke chiqsun", "uyghurlargha démokratiye" dep yézilghan chong xetlik lozunkilarni igiz kötürüp, shuar towlashti. Elchixana aldidiki chong kochidin ötüp kétiwatqan amérkiliqlargha, uyghurlarning nöwettiki weziyiti tekitlengen teshwiq wereqiliri tarqitildi.

http://www.rfa.org/uyghur/xewerler/tepsili_xewer/2007/10/01/washington-namayish/?simple=1



Qazaqisatanda,
Dunya Uyghur Qurultiyining muawin reisi Qehriman Ghojaberdi, Matem küni munasiwiti bilen, 10-ayning 1-küni Almutada Axparat ilan qilish yighini ötküzüp Xitay hokumitining 58 yildin buyan Sherqiy Turkistanda elip berwatqan Insan heqliri qirghinchiliqliri, asmilatsiye siyasiti heqide muxpirlarning sualigha jawap berdi.



Dunya Uyghur Qurultiyining reisi Rabiye Qadir xanim, 9-ayning 30-künidin 10-ayning 7-künigiche Engilyede ziyarete boldi.

Xelqra Kechurum Teshkilati Engilye Shohbisi we Engilye Uyghur Jemiyitining birlikte orunlashturushi bilen, ,Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye Qadir xanim teklipge asasen 9-ayning 30-künidin 10-ayning 7-künigiche Engilyede ziyarete boldi. Rabiye xanim bir heptilik Engilye ziyariti jeryanida Engilye hökümiti, parlamenti rehberliri we xelqara teshkilatlarning wekilliri bilen uchrashti, Universitilerde nutuq sozlidi. Bu qetimqi Engilye ziyariti Sherqiy Turkistan mesilisining Engilyede tunutulushi jehette intayin ehmiyetlik bir seper boldi.



a. 1-öktebir küni, Rabiye xanim Xelqara Kechurum Teshkilatining xelqara bash katibiplighining mesuliridin Corinna_Barbara Francis xanim, Insan Heqlirini Küzitish Teshkilati we Tibet teshkilatining rehberliri bilen ayrim ayrim uchrashti. Ulargha nöwettiki Uyghur kishlik hoquq weziyiti heqide melumat berdi we ularning yillardin buyan Uyghur kishlik hoquq weziytige kongul bölüp kelgenligi uchun alahide rexmet eyti.

b. 10-ayning 2-3 –künliri, Rabiye xanim Engilye parlamentining bir qisim yuquri palata ezaliri, Engliye Tashiq Ishlar Ministirligining emeldarliri bilen körüshti, shuning bilen birge yene Engilye Birleshme Padishalighini teshkil qilghan alahide rayon Walis ge berip, Welish Parlamentini ziyaret qildi. Parlamen ezaliri bilen uchrashti, ulargha Uyghurlar duch kilwatqan eghir siyasi, ixtisadi, dini weziyet heqide melumat berdi.

c. 10-ayning 4-küni, Rabiye xanim, Engilye Uyghur Jemiyitining mesulirdin Enwer Tohti qatarliqlarning hemralighida kilip,, Edinburg Unversitide Sherqiy Turkistaning tarixi, buguni heqide nutuq sozlidi. Bu paaliyetke Edinburgh universitining oqutquchiliri we uqughuchiliri bulup 300 din artuq kishi ishtirak qildi. Rabiye xanimning nutqidin kiyin oqutquchi we oqughuchilar Uyghurlargha ait her xil temada suallar soridi.

d. Rabiye Qadir xanim Engilye ziyariti jeryanida 10-ayning 1-küni, Matem küni munasiwiti bilen Londondiki Xitay Elchixanisining aldida ötküzilgen namayishqa qatiniship, nutuq sözlep, Xitay hökümitining 58 yildin buyan Sherqiy Turkistanda elip barghan qirghinchiliqlirini pash qilidi. Rabiye xanim yene programilirining shunchilik aldirash bulushigha qarimay Londondiki Uyghurlar bilen uchrushush ötküzüp Engilyediki Uyghurlarni toplap, Engilye Uyghur Jemiyitini qaytidin tertipke selish elip bardi.



Dunya Uyghur Qurultiyi rehberliri «Xelqara Tinchliq küni» küni paaliyitge qatnashti
2007 -yili 10-ayning 2- kuni, Wakaletsiz Milletler Teshkilati (UNPO) ning orunlashturushi bilen Gollandiyening Denhaag shehride Makhatma GHandi ning heykili bar Tinchliq meydanida Xelqara Tinchliq Kuni munasiwiti bilen Namayish elip berildi. Namayishqa UNPO ezaliri, Tibet teshkilati ezaliri we Tinchliqni himaye qilghuchi teshkilat ezaliri qatnashti. namayishqa Uyghurlargha wakaliten Gollandiye Sherqi Turkistan waqpi reisi we Dunya Uyghur Qurultiyi Yashlar Komititi mudiri Behtiyar Shemsheddin ishtirak qildi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1191501267



Dunya Uyghur Qurultiyi rehberliri Nürnberg Insan Heqiri Xelqar Kino Bayrimida ishtirak qildi.

5-nöwetlik Xelqara Insan Heqliri Kino Bayrimi 10-ayning 1-künidin 10-künigiche , Germaniyening Nürnberg shehride ötküzildi. Bu Kino Bayrimi Jaryanida Dunyaning heqaysi jaylirida ishlengen, Insan heqliri we demokiratiyeni asasi tema qilghan yüzge yeqin kino tamashibillarning diqitige teqdim qilinghan buklup, 10-ayning 3-küni, Nürnberg Xelqra Insan Heqliri Kino Bayrimining muduri Andrea Kuhn xanimning teklibige bianaen , Dunya Uyghur Qurultiyi Ijrahiye Komititi muawin reisi Ablikim Idris we bash katip Dolqun Eysa ependiler bu Kino Bayrimigha qatnashti. Bu Kino Bayrimi jeryanida, Sherqiy Turkistan Milli Herkitining rehbiri, Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye xanimning kitabini tunushturush paaliyiti bulup ötti. Bu kitapning yazghuchisi Alexandra Cavelius xanim kitab heqide melumat berip ötkendin kiyin , kitabtin ariyeler uqudi, kiyin Alexandra Cavelius xanim bilen birge Abdulhakim we Dolqun Eysa ependiler kitapxanilarning Rabiye xanim we Uyghurlar heqide sorighan sualirigha jawap berdi. Bu Kino Bayrimi jeryanida yene, Uyghurlar heqide ikki filim korsitildi. Bu ikki filimning birsi Rabiye xanimni tema qilghan, Germaniyening „SAT3“ Telvisiye qanili teripidin ishlengen hojetlik film bulup, buningda Xitay hokumitining Uyghurlargha qaratqan kishlik hoquq qirghinchilqiliri ekseturulgen. yene birsi, Kanadaliq rejisor Petr Lom teripidin Sherqiy Turkistanning Yengisar nahiyeside ishlengen „Dawaz“ namliq film idi. Bu Filimde Uyghurlarning Dawazliq senetini asas tema qilghan halda, Xitay hökümitining Uyghur mediniyiti, tili, dini jehetlerdiki besimliri we Ösmürlerni komunistik idiye bilen terbilep, dingha qarshi qilip yitishturup chiqish jeryanliri eksetürülgen. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1191496114

Dunya Uyghur Qurultiyi reisi rabiye xanim mexsus bayanat ilan qilip, wetendashlarning Roza Heyitini tebriklidi
Musulmanlarning mubarek Roza heyiti munasiwiti bilen, Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye xanim10-ayning 12-küni bayanat ilan qilip, Weten ichi-sirtidiki barliq Sherqiy Turkistanliqlarning roza heytini tebriklidi. u tebriknamiside "Janabi Allahning sapaeti bilen, milliy bayramlirimiz her zaman bizge ittipaqliq, birlik, barawerlik élip kéldi we milliy rohimizni paklap turidi. Men bu héytningmu wetinimizge xasiyet keltüridighanliqigha ishinimen we bu muqeddes bayram munasiwiti bilen xelqimizni teximu mustekkem ittipaqlishishqa, milli herkitimiz üchün umumiyüzlik seperwer bulushqa chaqrimen..... wetinimizning azatlighi, millitimizning höriyiti uchun kuresh qilip, Turmilarda yetwatqan, bu heyitnimu tebriklesh erkinligidin mehrum bolghan, ot yürek batur, ezmetlirimizge sebri tileymen, muqedes dawa yulida sheyit bolghan qiz-yighitlirimizning rohigha shatliq tileymen we ularning rohigha hörmet bilen igilip salam berimen!" didi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=-1908980393&mid=2139923529



Nobil Tinchliq Mukapati munasiwiti bilen Bayanat Ilan qilindi.

2007-yilliq Nobil Tinchliq Mukapatining Sherqiy Turkistan Milli Herkitining rehbiri Rabiye Qadir xanimge berilishni zor umut bilen kütken bolsaqmu, epsuski bu yil yene nesip bolmidi. Bu munasiwet bilen Dunya Uyghur Qurultiyi bayanat ilan qilip, millitimizning bu yil bu mukapatqa erishelmigenligi, Nobil mukapatining Uyghurlar uchun axirlishishi emesligini, belkim bashlinish noxtisi ikenligini, millitimizning animizning quli bilen bu mukapatqa chuqum muyeser bulidighanliqini, shunga bu yil nesip bolmighan Nobil mukapati sewebidin, wetendashlirimizni hergiz ümütsizlenmeslike, perishan bolmasliqa we milli rehbirimizge, dawayimizgha teximu ige chiqishqa, mesul bulushqa chaqirdi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192197922&mid=-2139923529.




Rabiye Qadir xanim, 10- Nöwetlik xelqara kishilik hoquq höjjetlik filim Féstiwali bahalash komitétining ezaliqigha saylandi.

Chéx jumhuriyitining sabiq prézidénti Vaclav Havel, Chéx medeniyet minstiri we Praga shehiri bashliqining riyasetchiliki we sahipxanliqida ötküzülidighan ‏10- Nöwetlik xelqara kishilik hoquq höjjetlik filim féstiwali 2008‏- Yili 3‏- Ayning 5‏- Künidin 13‏- Künigiche dawamlishidighan bolup, bu féstiwal Sherqiy yawrupada kommunizm hakimiyiti gumran bolghandin kéyin, rayonda qurulghan eng aktip we eng küchlük kishilik hoquq we insani yardem teshkilati hésablanghan Dunya Hajetmenler Teshkilati teripidin oyushturulghan. Dunya Uyghur Qurultiyining reisi Rabiye Qadir xanim, dunyadiki dangliq kishiler qatarida, 10‏- Nöwetlik xelqara kishilik hoquq höjjetlik filim féstiwali bahalash komitétigha alahide teklip qilindi. mezkur komitét ezaliri bolsa, öz xelqining milliy musteqilliq, kishilik hoquq we démokratiye kürishige yitekchilik qilghan, xelqining erkinliki we kishilik hoquqini qolgha keltürüsh üchün dadilliq bilen küreshke atlinip, öz jénini pida qilghan, dunyada kishilik hoquq qehrimanliri dep tonulghan rehberler we paaliyetchilerdin teshkil tapqan. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192375975&mid=-2139923529.



Dunya Uyghur Qurultiyi muawin reisi Seyit Tümtürk ependi Seudi Erebistanda ziyarette boldi.
Dunya Uyghur Qurultiyi muawin reisi, Sherqiy Türkistan medeniyet we hemkarliq jemiyiti reisi Séyit Tümtürk ependi Dunya Uyghur Qurultiyining orunlashturushi bilen 12 künlük Seudi Erebistan ziyariti jeryanida bir yürüsh paaliyetlerni élip berip, 10-ayning 10-küni Türkiyege qaytip keldi. Seyit Tümtürk ependi ziyarti jeryanida Seudi Erebistanda yashawatqan Sherqiy Turkistanliqlargha Dunya Uyghur Qurultiyining paaliyetliri heqqide melumat berish bilen birge Dunya Islam Qurultiyi teshkilatining musulman bolmighan döletlerde az sanliq millet süpitide yashawatqan musulmanlargha mesul xadimi Eli Demirchi ependi bilen körüshüp, Sherqiy Türkistandiki musulmanlar duchar boliwatqan insan heqliri depsendichilik ehwalliri heqqide melumat berdi we ularning Sherqiy Turkistanliq musulmanlarning weziyitige diqet qilishini telep qildi. http://www.rfa.org/uyghur/xewerler/tepsili_xewer/2007/10/11/saudi-erebistan/?simple=1



Dunya Uyghur Qurultiyining wekili Yawrupa Parlamentining muawin reisi Edward McMillan bilen körüshti.
Dunya Uyghur Qurultiyining Yawrupa Parlamentige mesul mexsus wekili Björn ependi, 2007-yili 10-ayning 10-küni Yawrupa Parlamentida, Yawrupa parlamentining muawin reisi Edward McMillan ependi, Parlament ezasi we Yawrupa Parlamenti Tibet dosluq grubining reisi Thomas Mann ependi, Leberal we Demokiratlar Ittipaqining muawin reisi Istvan Szent-Ivanyi ependi we Chegerasiz Insan Heqliri Teshkilatining reisi Willy Fautre ependiler bilen uchrushup, Uyghurlarning nowetiki kishlik hoquq wezyiti heqide melumat berdi.



10. Dunya Uyghur Qurultiyining Engilye wakaletchisi Enwer Tohiti ependi, Tibet Tetqiqatchilirigha dokilat berdi.

10-ayning 13-küni, Dunya Uyghur Qurultiyining Engilye wakaletchisi Enwer Tohiti ependi, Tibet Tetqiqatchiliri Birligining yighinigha qatniship, teklipke binaen Uyghur kishlik hoquq weziyiti heqide dokilat berdi. U dokilatida asaslighi, Uyghur qizlirining Xitaygha yötkep kitlish ehwalliri, Xitay köchmenlirining Sherqiy Turkistangha yötkilishi qatarliq mesililer heqide toxtaldi. Bu dokilat berish yighinigha 50 din artuq Tibet mesilisi bilen shughulanghuchi siyasi paaliyetchiler we tetqiqatchilar qatnashti.

Washingtonda Roza Heyitini Kütwelish paaliyiti ötküzildi
10-Ayning 13-Küni Amérika paytexti Washington yénidiki shimaliy Wirginiye Ijtimaiy Aliy Téxnikomning Ernist medeniyet merkizide Uyghurlarning Roza héyt paaliyiti ötküzüldi. Amérika Uyghurliri Birleshmisi bilen Xelqara Uyghur Kishilik Hoquq we Démokratiye Fondi jemiyitining birliship teshkillishi astida ötküzülgen bu paaliyetke Washington etrapida yashaydighan we bashqa shtatlardin kelgen 250din artuq Uyghur we Uyghurlarning dostliri ishtirak qildi. Échilish murasimida söz qilghan Sherqiy Turkistan milliy herikitining rehbiri, Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye Qadir xanim weten ichi we sirtidiki barliq Uyghurlarni jümlidin musulmanlarni roza héyti bilen tebriklesh bilen birge Uyghurlargha heqiqiy xushal héyt keypiyati tilidi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192453641&mid=-2139923529.



Sherqiytürkistan Birliki héyitlash paaliyiti élip bardi
Sherqiytürkistan Birliki 2007-yili 5-ayda qurulghandin buyan, Germaniyening Frankfurt shehri etrapidiki rayunlarni asasliq paaliyet dairsi qilip, Dunya Uyghur Qurultiyining yétekchilikide siyasi, ijtimai we mediniyet paaliyetlirini aktipliq bilen dawamlashturup kelmekte. SherqiyTürkistan birliki idare heyyiti Ruzi héyit mezgilide kolliktip héytlash paaliyiti élip bardi. Bu paaliyet jeryanida Frankfurt sheheri we sheher etrapida yashawatqan sherqiytürkistanliqlardin Dunya Uyghur Qurultiyigha wakaliten qizghin hal-ehwal soridi, Meniwiy animiz Rabiye Qadirning héytliq salimini yetküzdi we yéngidin qurulghan bu teshkilatning ishlengen we ishlenmekchi bolghan xizmetliri heqqide ammidin pikir aldi we balilargha sowgha textim qilishti. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192440165&mid=-2139923529



Gollandiyediki Uyghurlar Roza Heyitini tebriklesh paaliyiti ötküzildi
10- ayning 14- küni Musulmanlarning ulluq bayrimi Roza Heyti munasiwiti bilen Dunya Uyghur Qurultiyi yashlar komititi we Gollandiye Sherqi Turkistan Waqpining orunlashturushi bilen Gollandiyening Tilburg sheheridiki Tilburg Turk Yashlar teshkilati zalida Roza heyitni tebriklesh yighilishi ötkuzuldi. Paaliyetke Gollandiyede yashawatqan Uyghurlar,Türkler we Turkmenler qatnashti, Heyit munasiwiti bilen herqaysi aililer öyliride teyyarlighan heyitliq her shekildiki alahide Uyghur taamlirini elip kilishti buning bilen arliqning yiraq bolixi munasiwiti bilen, Gollandiyede birbirining öylirige heytlishalmasliqtek qiyinchiliq hel qilindi. Paaliyetke kelgen Turk we bashqa mihmanlar Uyghur xelqining bu milli taamliridin hozurlandi we alahide baha berishti, buning bilen Uyghurlarning tamaq mediniyiti namayen qilindi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192450927&mid=-2139923529.



Germaniyede Roza Heyitni Tebriklesh paaliyiti ötküzildi
Yawrupa Sherqiy Turkistan Birligining sahipxaliq qilishi bilen, 2007-yili 10-ayning 14-küni, Muyinxende Germaniyediki Uyghurlarning Roza Heyitni tebriklesh paaliyiti ötküzildi. Bu paaliyet saat 13:00 din kech saat 19:00 giche intayin jushqun keypiyat ichide dawam qildi. Bu paaliyetke Germaniyening herqaysi jayliridin kelgen 200 din artuq kishi ishtirak qildi. Paaliyetke Yawrupa Sherqiy Turkistan Birligining muawin reisi Ablimit Tursun ependi riyasetchilik qildi. Paaliyette aldi bilen Yawrupa Sherqiy Turkistan birligi reisi Dolqun Eysa söz qilip, Dunya Uyghur Qurultiyi we Yawrupa Sherqiy Turkistan Birligige wakaliten yurtashlarning roza heyitini qizghin tebrikleydighanliqini eyti we Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye xanimning bu heyitliq bayram paaliyiti uchun ewetken tebrik xetini uqup ötti. Dunya Uyghur Qurultiyi Ijrahiye komititining wakaletchi reisi Enwerjan, Sherqiy Turkistan Uchur Merkizining reisi Abdujelil Qaraqash ependilermu nöwet buyunche söz qilip, Yurtashlarning mubarek roza heytini tebrikleshti. Paaliyet intayin xoshaliq keypiyat ichide dawam qildi, Uyghur naxsha, usulliri, muzikiliri körsitildi. Küldürge numurliri orunlandi, roza heytiqa, Ramizan eyigha beghishlap yezilghan sheirlar deklamatsiye qilindi. Bulupmu umaq Uyghur baliliri, yash-ösmürleri teripidin körsitilgen Uyghurche usul we bashqa her-xil senet numurliri kopchilikning zor qizqishni qozghidi, paaliyetke mol mezmun qoshti. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192444785&mid=-2139923529



Norwégiye we Shiwétsiyide xitayning Olimpik tenheriket yighinini ötküzishige qarshi namayish élip bérildi
Beijing 2008 Olimpik musabiqisini bayqut qilishni meqset qilghan "Insan Heqliri Meshilini Yetküzüsh" paaliyiti Girétsiyidin bashlinip, 10-ayning beshida Shiwétsiyining jenubidiki chong sheherler bolghan Malmö, Yötéboriy sheherlirini bésip ötüp 13 - öktebir küni Norwégiyining Oslo shehirige yitip kélip öz paaliyiti bashlighan idi. Oslo shehiride ötküzülgen bu paaliyetke Norwigiyide paaliyet élip bériwatqan birqisim insan heqliri teshkilatliri, Uyghur, Tibet teshkilatlirining ezaliri we bir qisim qoshna döletlerdin kelgen wekillermu qatnashti. Oslodiki paaliyetin kiyin 14-öktebir küni Insan Heqliri Meshili Shiwétsiyining Stokholim shehirige yitip kélip öz paaliyitini bashlidi. bu Paaliyet, "Xitaydiki Insan Heqliri "jemiyitining riyasetchilikide élip bérilghan bulup, Paaliyetke Shiwétsiyide yashawatqan Uyghurlar, Mongghullar, Tibetler, Xitay Demokiratliri teshkilatliri qatnashqandin sirt Xitaydiki insan heqliri ehwaligha qiziqquchi Shiwétler, Shiwétsiye parlaminét ezaliri we Kanadadin alahide teklip qilinghan bir qisim insan heqliri paaliyetchiliri qatnashti. Paaliyet dawamida birqisim insan heqliri mutexessisliri sözge chiqip kommunist Xitay hakimiyitining xitay xelqini we xitay térritoriyiside yashawatqan Uyghur, Tibet, Mongghul qatarliq bashqa itnik milletlerni qirghin qiliwatqanliqini, insan heqlirini depsende qiliniwatqan bundaq diktator döletlerde olimpik musabiqisini ötküzüsh olimpikning rohigha uyghun kelmeydighanliqini, xelqara jemiyetning xitayda ötküzülmekchi bolghan olimpik musabiqisini bayqut qilip, xitayda yashawatqan xelqlerge yardemde bolushqa chaqirdi. Paaliyet axirida Insan Heqliri Meshili Finlandiye ötküzülüp bérildi. Xitayda ötküzülmekchi bolghan olimpik musabiqisini bayqut qilishni teshebbus qilghan bu Insan Heqliri Meshili Yawropani merkez qilghan 39 döletke yetküzilidu. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=487236712&mid=-2139923529.



Dunya Uyghur Qurultiyi we Wakaletsiz Milletler Teshkilati Gollandiye Parlamentini Ziyaret qildi

2007- yili 10-ayning 10- küni Dunya Uyghur Qurultiyi Yashlar Komititi mudiri we Gollandiye Sherqi Turkistan Waqpi reisi Bahtiyar Semseddin UNPO( Wakaletsiz Miller Teshkilati) rehberliri bilen birge Gollandiye Parlamenti Tashqi Ishlar Komisyoning rehberliri bilen körüshti. Gollandiye Parlamenti Tashqi ishlar komisyoni reisi Ormel, H.J. (CDA_Chirstian democratic partiyesi) we Harry van Bommel (Sotsialis Partiyesi), Martijn Van Dam ( Ishchi Partiyesi) qatarliqlarning qobul qilishida ötküzilgen bu körüshishte, Sherqi Turkistanning nöwettiki insan heqliri weziyiti heqide teyarlanghan mexsus matiryalni teqdim qildi. Dini Etiqat Erkinlikining Dehli terezige uchrash ehwali, Xitay hokumitining Uyghur Hajilarning passportini yighwelish arqiliq musulmanlarning hej paaliyitige qatnishish erkinligining cheklegenligi qatarliq mesililer otturgha qoyuldi we Gollandiye hökümitining bu toghruluq Xitay hokumitige besim ishlitishini telep qildi. undin bashqa Xitay hökümitining Uyghurlarning Metbuat erkinligini qisish, Til-yeziq mediniyitige buzghunchiliq qilish jinayetliri otturugha qoydi. Korüshüsh jeryanida yene, UNPO we Dunya Uyghur Qurultiyi rehberliri, 11- ayning 1- kuni Gollandiye Parlamenti Tashqi ishlar komisyunida echilidighan Xitay ishliri Muhakime yighinida bu mesililerning muhim bir tema qatarida otturigha qoyulushini telep qildi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1192649408&mid=-2139923529.



Rabiye Qadir xanimning Germaniye we Swetsariye ziyariti itayin muhapiqiyetlik ötti.

Dunya Uyghur Qurultiyi reisi Rabiye Qadir xanim 10-ayning 19-künidin 29-künigiche Germaniye, Swetsariyelerde ziyarette bulup, Germaniye hökümet, Parlament rehberliri we Xelqara teshkilatlar bilen uchrashti, Germaniye TV, Radio, Gezit-Jornallarning mexsus ziyaritini qobul qildi. BDT ning Jenvediki shitabigha berip BDT muhajirlar yuksek komisarliqini ziyaret qildi.

a. 10-ayning 19-küni, Dunya Uyghur Qurultiyining merkezdiki rehberliri reis Rabiye xanimni, Muyinxen aydurumida tentenilik kutwaldi. Rabiye xanim Germaniyege yitip kilipla, paaliyetlirini bashliwetti. Tunji paaliyitini Dunya Uyghur Qurultiyining xizmetlirini közdin kechürüshtin bashlidi. 19-öktebir küni kechte, Qurultay ishxanisida Rabiye xanimning riyasetchiligide Dunya Uyghur Qurultiyining merkezdiki Ijrahiye heyetlirining yighini otkuzuldi. Yighinda 7-ayda ötküzilgen 2-nöwetlik Ijrahiye Komititi yighinidin buyan elip berilghan xizmetliri heqide muzakirler elip berildi, qolgha keltürilgen netinjiler mueyyenleshtürildi, yetersizliklerning sewepliri otturgha qoyuldi we bundin kiyinki konkirit paaliyet pilanliri tuzup chiqildi.

b. 10-ayning 21-küni Germaniye Xelq Senet Muziyxanisi bilen Dunya Uyghur Qurultiyining teshkillishide, Germaniyening Hamburg shehride Xelq Senet Muziyxanisida Uyghur Mediniyet Küni paaliyiti ötküzildi. Reis Rabiye xanim, bash meslehetchi Sidik Haji Rozi ependi 20-öktebir küni muawin reisi Esqerjan, bash katip Dolqun Eysa, ichki ishlar komititining mudiri Abdujelil Emet qatarliq bir qisim Dunya Uyghur Qurultiyi rehberlirining hamralighida Hamburg shehrige berip, 21-öktebir küni Germaniye Xelq Senet Muziyxanisi ötküzilgen Uyghur Mediniyet Künige ishtirak qildi. uch basquch buyuche elip berilghan paaliyetning birinchi basquchta muawin reis Esqerjan ependi Uyghur tarixi, mediniyiti we nöwetiki kishlik hoquq weziyiti heqqide tamashabilargha keng dairide melumat berdi. Ikkinchi basquchta Muyinxendin kelgen Uyghur Setnetchiliri Dutar, Tamburlar bilen orunlanghan Uyghur muzikiliri, naxshiliri we usullirilirini orunlap, Uyghurlarning güzel, nepis senet mediniyitidin tamashibilarni zoqlandurdi. Mahir senetchilerning maheret bilen orunlighan senet numurliri German tamashibinlarning kuchluk alqishlirgha sazawer boldi. Programmining uchinchi basquchida, Rabiye xanimning kitabi tunushturuldi. Germaniyediki ARD TV qanilining ataghliq Programma riyasetchisi we Xitayda uzun yil muxbirliq qilghan Stefan Niemann ependining riyasetchiligide elip berilghan bu basquch intayin tesirlik dawam qildi. Muziyxana Asiya bölümining mudiri Westerman xanim deslepki qedemde, bu qetimqi paaliyetning mexsidi, shundaqla Uyghurlar, Rabiye xanim heqqide qisqiche melumat berip ötkendin kiyin, Ertis Bilinc Ercan xanim Rabiye xanim biografiyesidin ariyeler uqudi. Rabiye xanim uzining hayati we Uyghurlarning erkinlik, demokiratiye, kishilik heq-hoquqi uchun elip berwatqan küreshliri heqqide dokilat berdi. Paaliyet jeryanida riyasetchi Stefan Nieman ependi, shundaqla kitapxanlarning Rabiye xanimning sexsi hayati we Uyghurlar heqqide qizqish bilen sorighan her-xil sualigha jawap berdi. Rabiye xanimning nutqi kitapxanlarning alqish-chawakiliri bilen pat-pat uzilip, qaytidin dawam qildi. nurghunlighan kitapxanilar Rabiye xanimning sozliridin hayajanlinip, közlirige yash elishti. Bu paaliyetke 400 ge yeqin kishi ishtirak qilghan bulup, Uyghur mesilisining Germaniye xelqi teripidin tunulishi we ularning hisdashliqini qolgha kelturushte intayin ehmiyetlik bir sorun boldi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=-391345497

c. Rabiye Qadir xanimning Hamburg ziyariti Germaniye metbuatining zor qizqishini qozghidi. Bu jeryanda Rabiye xanim nurghunlighan metbuatlarning mexsus ziyaritini qobul qildi. 10-ayning 21-küni, saat 9:30 - 11:00 da „Schleiwig Holsteinische Zeitung“ (Geziti) nin muxpiri Sibylle Bremer xanimning ziyaritini, saat 11.30 - 13.00 de „ Die Welt“ gezitinin muxpiri Eva Ouisterhus xanimning ziyaritini, saat 18.15 - 19.30 de „Tagesschau online“ Televizyesining muxpiri Louis Mittler xanimning ziyaritini, 22-öktebir küni, 09.30 - 11.00de, (Rabiye xanimning hayatini höjetlik film qilip ishlimekchi bolghan) rejisör Sylvia Nagel xanimning ziyaritini, 11.30 - 13.00 de „The epoche times“ gezitining muxpiri Florian Godovits ependining ziyaritini, 23-öktebir küni, Berlinde saat 09.00 - 10.00 da, „die Tageszeitung“ (Geziti) ning muxpiri Sven Hansen ependining ziyaretini, 25-öktebir küni saat 11.00 - 13.30 da Radyo muxpiri Ursula Weck xanimning ziyaritini, 14.30- 16.30 da „Ab vierzig“ Jornal muxpiri Farah Lenser xanimning ziyaritini qobul qildi. Buningdin bashqa „Deutsche Welle“ Televizori mexsus bir höjetlik film ishlesh uchun 23-öktebirdin 25-öktebirgiche, Rabiye xanim bilen birge bulup, pütün paaliyet jeryanini ziyaret qildi.

d. 22-öktebir küni chüshtin kiyin, Germaniyening oktichi partiyesi Yeshiller partiyesining parlament ezasi Manuel Sarrazin ependi we Anjes Tjarks xanimning riyasetchiligidiki 7 kishilik bir heyet, Rabiye xanim riyasetchiligidiki Dunya Uyghur Qurultiyining wekillirini partiye binasida kutwaldi. Rabiye xanim ulargha nöwettiki weziyet heqide melumat berdi, uyghur meselesining germanyede tekhimu umdan tonushulishi ichin qolleriden qilidighan her türlük yardimni qilishqa teyya bolghanliqini söylep ötti.

e. Yeshillar partiyesidiki uchrushishtin kiyin, Rabiye xanim Hambur Universiti Asya we Afrika Institutini ziyaret qildi. Bu yerde Rabiye xanim Inistitutning direktori Prof. Dr. Raoul Motika we mutixesisler bilen sohbet ötküzdi. Söhbet jeryanida Uyghur tili we medeniyeti üstüde toxtaldi. Hamburg Universitide Uyghur tili sinipi echish mesilisi muzakire qilindi.

f. 22-öktebir kechte, Hamburgning Tashqi Ishlar Ministeri Reinhard Stuth ependi, Rabiye Qadir xanimni kutwaldi. Rabiye xanim nöwette Uyghur duch kilwatqan eghir weziyet heqide melumat berdi.

g. Reis Rabiye xanim Hamburdiki ziyaritini utughluq axirlashturup, 23-öktebir küni bash meslehetchi Sidik Haji Rozi we muawin reisi Esqerjan ependilerning hemralighida Germaniyening paytexti Berlin’ge yitip kilip, paaliyetlirini bashliwetti. Rabiye xanimning Berlindiki tunji paaliyiti “Bilim we Siyaset Instituti”ning mudiri Dr. Gudrun Wacker xanimni ziyaret qilish bilen bashlandi. Bu Institut Germaniyening, döletning siyasetini belgilishi uchun hökümetke meslehet beridighan stradigiye tetqiqat merkizi.

h. 23-öktebir chushtin kiyin Rabiye xanim riyasetchiligidiki Dunya Uyghur Qurultiyi heyiti, Teywenning Berlindeki Wakaletchisi (Elchixanisi)ning muawin elchisi Theresa Tang xanim bilen uchrashti. Bu uchrishishta Xitay, Teywen we Sherqiy Turkistan mesililiri heqide sohbet elip berildi. Theresa Tang xanim Uyghurlarning erkinligi uchun elip berwatqan küreshlirige hisdashliq qilighanliqini we qollaydighanliqni bildurdi.

i. 23-öktebir kechte Berlinde Rabiye xanimning kitabini tunushturush paaliyiti ötküzildi. Paaliyet jeryanida Rabiye xanim kitapxanlarning qizqish bilen sorigha sualirigha jawap berdi.

j. 10-ayning 24-küni, Rabiye Qadir xanim Germaniye parlamenti Insan Heqliri Komititini ziyaret qildi. Christel Rieman Hanewinckel xanim riyasetchiligidiki Germaniye Parlamenti Insan Heqliri Komititining 11 kishtin teshkil tapqan heyiti, Rabiye xanim we uning hamralirini Parlament binasida daghdughuluq kütwaldi. 2 saatin artuq dawam qilghan uchrushushta, Rabiye xanim Uyghurlar duch kilwatqan kishlik hoquq weziyiti heqide tepsili melumat berish bilen birge, Guantanomo turmisida yetwatqan Uyghur mehbuslar mesilisi, Qazaqistan, Qirghizstan, Ozbekistan, Pakistan qatarliq döletlerde qechip yurwatqan Uyghur muhajirlar mesililirini oturgha qoyup, ularning hayatigha kapaletlik qilish, ularni bixeter döletlerge yötkep kilish uchun yardem qilishni telep qildi. Kishlik Hoquq Komititining xadimliri bundin kiyin Uyghur Kishlik Hoquq mesilisige teximu jiddi muamile qilidighanliqini, Uyghur mesilisining, Tibet mesilisi bilen oxshash bir mesile ikenligini, bu ikki mesilini ayrip qarighili bolmaydighanliqni eytip ötti.

k. 24-öktebir küni chüshtin kiyin, Rabiye Qadir xanim Germaniye Tashqi Ishlar Ministirligi Insan Heqleri Bolümü mudiri Günter Nooke ependi bilen uchrashti. Günter Nooke ependi Rabiye Qadir xanim we uning hemralirini ishxanisida intayin qizghin keypiyat ichide kütwaldi. Rabiye xanim Sherqiy Turkistandiki kishlik hoquq weziyiti heqide melumat berdi.

l. Rabiye xanim Berlindiki ziyariti jeryanida, Germaniye hökümet we parlamentining rehberliri bilen körüshüsh bilen birge, bir qisim Xelqara Teshkilatlar, Fondilarnimu ziyaret qildi.Xeter Astidiki Milletlerni Qoghdash Teshkilatining reisi Tilman Zülch ependi, „Heinrich Böll Stiftung“ (Fondi) ning direktori Barbara unmüßig we yardimcisi Christane Molt xanim, „Konrad Adenauer Stiftung“(Fond) Asya bölümü bashliqi Prof. Dr. Peter Hefele ependiler bilen ayrim-ayrim körüshüp, ulargha nöwetiki Sherqiy Turkistan weziyiti heqide melumat berish bilen birge, ulardin Sherqiy Turkistan mesilisining Germaniyede keng dairde tunutulushi, jümlidin Dunya Uyghur Qurultiyining paaliyetliri uchun yardem berishni telep qildi. Ularmu Uyghurlarni tunutush uchun we Dunya Uyghur Qurultiyining her-xil programiliri uchun yardemde bulidighanliqni ifade qildi.

m. Rabiye xanim, Berlindiki ziyaritini axirlashturupla, shu küni kechide Muyinxenge qayti we 1 saat aram elipla Sidik Haji Rozi, Esqerjan, Enwerjan ependilerning hemraliqida kechiche yol yürüp, 26-öktebir küni etigen saat 8.00 Shwetsariyening Jenve shehrige yitip keldi. Rabiye xanim riyasetchiligidiki heyet, BDT Muhajirlar Yuksek Komisarlighini ziyaret qildi. Ziyaret jeryanida BDT Muhajirlar yüksek komisarlighining yuquri derijilik emeldarliridin Pirkko Kourula ependi we Pierfrancesko Maria Natta qatarliq mexsus heyet Rabiye xanim bilen Uyghur muhajirlar mesilisi heqide tepsili sohbet otküzdi. Rabiye xanim, Siyasi, dini seweplerdin hayati xeter astida qelip bashqa doletlerge qechip chiqan bolsimu, qechip chiqan döletlerdimu yenila xeter astida yashawatqan, qechip yürüshke mejbur buliwatqan Uyghur muhajirliri heqide melumat berip, ularning bixeter bir döletke orunlishishi uchun yardem qilishni telep qildi. Muhajirlar Yuksek Komisarliqining emeldarliri Uyghur muhajirlar mesilisige bundin kiyin teximu kongul bölidighanliqini eyti.



Dolan Muqam Ansambilining Gollandiyediki oyunida Kok bayraq

10-ayning 18-19-20-künliri Gollandiyening Amsterdam,Utrecht, Veere sheherliride Xitay hökumitining pilani bilen Dolan muqam ansambili Dolan senitini orunlandi. bu pursetni ching tutqan Dunya Uyghur Qurultiyi yashlar komititi we Gollandiye Sherqi Turkistan Waqpi Utrecht sheheridiki RASA tiyatirxanisi bilen alaqilishish arqiliq bu qetimqi Dolan Senitining Elani (Reklam) inteyin stratigiyelik ishlidi. Elanda: Wetinimizning ismi Sherqi Turkistan dep atalghan bolup, tarixi Hunlargha tutishidighan eng qedimqi milletlerdin bolghan Uyghur millitining tarixi esiri bolghan Dolan Seniti Gollandiyede diyilip Sherqi Turkistanning Xitay teripidin besiwelinghanlighi tepsili chushendurulgen. Utrecht Sheheride ötküzulgen bu paaliyetke Gollandiyediki siyasi panaliq tiligen Uyghurlardin 20 din artuq kishi qatnashti,qatnashquchilar bayraq we lozunkilar bilen kelgen idi, likin Xitay hokumitining besimi bilen Tiyatirxana paaliyetchilerning bayraq we lozinkilirini cheklidi. likin pursetni qoldin bermigen Sherqiy Turkistanliqlar Xitay hokumitining Uygurlargha qilghan zulumi toluq ekis etturulgen teshwiq waraqlirini tiyatirxana ichide we sirtida putun tamashibilargha toluq tarqatti, buning bilen Dem elish waqtida heyranliqta qalghan Gollandiyeliklerning suallirigha Dunya Uyghur Qurultiyi Yashlar komitit mudiri Bahtiyar Shemsheddin ependi Sherqi Turkistandiki Xitay zulimini nahayiti etrapliq chushendurdi. Sen etchilerning sulghun qiyapiti we yurekni izidighan lirik muzikliri kishiler qelbini hayajangha saldi. hemmidin hayajanliq yiri shuki axiridiki meshrep usulida meydisi we dumbiside "Sherqi Turkistangha Hurriyet "digen xet besilghan we Kokbayraq chushurulgen Sherqi Turkistanliq Uyghurlar sehnige chushup usul oynap ajayip hayajanliq keypiyat hasil qildi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1193061105&mid=-2139923529.



Yaponiyide Rabiye Qadir xanim heqqide kitab neshir qilindi

Yapuniyede Uyghur mesililiri buyiche tetqiqat elip beriwatqan tetqiqatchi, Yapuniye Merkizi Unwersititining oqutquchisi Mizutani Na'oko xanim teripidin yezilghan "Xittaydin Paliwetilgen Uyghurlar" namliq kitab 10-ayning 20-kuni Tokyoda neshirdin chiqip oqurmenler bilen yuz korushti. Kitabning qoshumche mawzusi "Nobil Tinichliq Mukapatining Kuchluk Namzati Rabiye Qadir qatarliqlar Xitayning Wehshilikliri Ustidin Shikayet Qilidu" dep elinghan bolup, muqawa soritige Rabiye Qadir xanimning Sherqi Turkistanning ay yultuzluq kok bayrighi aldida tartilghan resimi kirguzulgen. Kitab jemi 220 bet bolup, 6 baptin teshkil tapqan. Kitabta asasliqi, Rabiye Qadir xanim hem uning paaliyetliri teswirlinish bilen birge Dunya Uyghur Qurultiyi we uning rehberliridin Dolqun Eysa, Ablimit Tursun qatarliq bir qisim paaliyetchilirining chetellerde élip bériwatqan paaliyetliri tonushturulghandin sirt xitay hökümitining Uyghurlar üstidin élip bériwatqan basturush heriketliri hemde kishilik hoquq depsendichilikliri heqqidiki mezmunlarmu kirgüzülgen. reis Rabiye Qadir xanimning 11-ayda Yapunyede elip baridighan ziyaritidin 2 hepte ilgiri bu kitapning neshir qilinishi, Sherqiy Turkistan mesilisining Yapunyede keng tunutulushi uchun intayin ehmiyetlik bir weqe bulup hisaplinidu. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1193323584&mid=-2139923529



20. Dunya Uyghur Qurultiyi Wakaletchisi Press TV ning mexsus programisigha qatnashti

10-ayning 24-küni, Uyghur Qurultiyining Engilye wakaletchisi Enwer Tohiti ependi Press TV qanilining “Suallar we Adalet” (Question and Justice) temasidiki mexsus programisigha qatnashti. U TV riyasetchisining Uyghurlarning tarixi, jughrapiyesi, nöwettiki weziyiti, kishlik hoquq ehwali, Ekelogiyelik ehwali qatarliqlarni öz ichige alghan keng dairdiki suallirigha jawap berdi. U bu TV programisidin paydilinip xelqara jamaetchilikni Xitaygha yötkep kitilwatqan Uyghur qizliri mesilisige jiddi kongul bölüshke chaqirdi.



21. Londonda, Beijing 2008 Olympikni Baqut qilish namayishi ötküzildi

Beijing Olympikni Boyqut qilish Xelqara Herkitining orunlashturushi bilen, 2007-yili 10-ayning 25-küni Londonda, Beijing 2008 Olympike qarshi namayish bulup ötti. Bu namayishqa Dunya Uyghur Qurultiyining Engiye Wakaletchisi Enwer Tohti riyasetchiligide Uyghurlarmu ishtirak qildi. Namayishta Enwer Tohti söz qilip, Uyghurlarning nimishqa Beijing 2008 Olympikni boyqut qilidighanliqi heqide melumat berdi.

Qirghizstan Jumhuryetlik Uyghur Ittipaqining qurultiyi bulup ötti
10-ayning 27-küni, Qirghizstan Jumhuryetlik Uyghur Ittipaqining qurulyiti bulup ötti. Qirghizistanning herqaysi jayliridin saylam bilen kelgen 500 ge yeqin wekiller, demokiratik usul bilen Qirghistan Jumhuryetlik Uyghur Ittipaqining yengi rehberlirini saylap chiqti. Dilmurat Ekperov ependi, qurultay wekillirining mutleq kop qismining awazini elip “Ittipaq“ning resiligige saylandi. Bu munasiwet bilen Dunya Uyghur Qurultiyining reisi Rabiye xanim mexsus tebrik xeti yollap Dilmurat Ekperovning resilike saylanghanliqni qizghin tebriklidi we Dilmurat Ekperov reisligidiki “Ittipaq” teshkilatining xizmetlirge utuq tilidi. Qirghizistan Jumhuryetlik Uyghur Ittipaqi Qirghizistandiki Uyghurlarning birdin-bir wekilik orgini bulup, Dunya Uyghur Qurultiyini teshkil qilghan asasliq teshkilatlardin biri.



Rabiye Qadir xanim Amérika dölet mejliside Uyghur ayallar we balilar etkeschiliki toghrisida ispat berdi
Béyjing olimpik yighinining yétip kélishige egiship, xelqara jemiyetning xitay kishilik hoquqi xatirisige bolghan diqqiti kücheymekte. Ayallar we balilar etkeschiliki kishilik hoquqi depsendichilikige yatidighan éghir qilmish bolup, Amérika Xitayni 2007 -yili adem etkeschilikide küzütilidighan döletler tizimlikige kirgüzgen. Amérika dölet mejlisi 31-öktebir küni ispat bérish yighini chaqirip, xitaydiki adem etkeschiliki toghrisida Amérika Tashqi Ishlar ministirliqi, Xelqara Uyghur Kishilik Hoquqi we Dimukratiye Fondi Jemiyiti, Xelqara Kechürüm Teshkilati qatarliq organ we teshkilatlarning bu mesilidiki pikirini aldi. Xitayning Uyghur qizlirini ichkiri ölkilerge mejburiy yötkesh siyasiti adem etkeschilikige yatamdu? dégen mesile Amérika dölet mejlisining diqqitini qozghimaqta. Guwaliq berish yighingha qatnashqan Dunya Uyghur Qurultiyining reisi Rabiye Qadir xanim, yighinda ichkiri ölkilerge yötkiliwatqan Uyghur qizlarning ehwali toghrisida doklat bérip, Xitay hökümiti Uyghurlargha qarshi 11 türlük usulda étnik tazilash élip bériwatqanliqni alahide tilgha elip ötti. U, xitay dairilirining Uyghur ata ‏- anilargha jerimane qoyush, yérini tartiwélish, hashargha heydesh usuli bilen tehdit sélip, qizlirini ichkirige mejburiy yötkewatqanliqini eskertip, ichikiridiki Uyghur qizlarning künige 14 saet ishleshke mejburlinipla qalmay, nahayiti az maash bilen intayin nachar emgek we turmush sharaitida yashaydighanliqini shundaqla maashining waqtida bérilmeydighanliqini hem sirt bilen alaqe qilalmaydighanliqini bildürdi. Yighinda Amérika Tashqi Ishlar Ministirliqining Adem Etkeschilikige Qarshi Turush we Nazaret Qilish bölümining bashliqi Mark Léygon, Xitayni xelqara adem etkeschilik sodisining ötkünchi békiti we nishani bolupla qalmay, adem etkeschilik sodisining menbesi, dep körsetti. Yene yighinda söz qilghan Amérika awam palata ezalirining Christopher Thimet, Xitay dairilirining Uyghurlargha qaratqan basturush siyasitini pewquladde éghir, dep körsetti we Xitay Uyghurlargha " irqiy tazilash" siyasiti yürgüzüwatidu, dep qaraydighanliqini, Xitay dairilirining Uyghur qizlirini ichkiri ölkilerge yötkesh siyasiti keng kölemlik "irqiy tazilash" ning bir qisimi ikenligini bildürdi. http://www.uyghurcongress.org/Uy/news.asp?ItemID=1193919516





Dunya Uyghur Qurultiyi bash katipliqi



2007-yili 11-ayning 5-küni

Unregistered
06-11-07, 11:35
Hormetlik DUQ bash katipi ependim,

http://www.uyghuramerican.org/forum/showthread.php?t=7381 diki "Uyghurluq bedel puli" tapshurushni xalaydighanlarning telipi qachan orunlinidu?