PDA

View Full Version : Uyghur Milliti Axirqi Nepisini Eliwatidu (2)



uyghur1.com
15-10-06, 19:14
http://www.uyghur1.com/uyghur/viewtopic.php?t=6925

Uyghur Milliti Axirqi Nepisini Eliwatidu (2)

Kamil Tursun

http://img.epochtimes.com/i6/610130018451509--ss.jpg

Ghulam ependi maqalisining bash qismida, chetellerdiki Uyghurlarning ana tili we milli kimlikidin yiraqlishiwatqanliqi heqqide tohtalghan bolsa, kéyinki qismida, ana tilini yoqatqan milletning zawalliqqa yuz tutidighanlighi we bir milletning mewjut bolup turishidiki birdin-bir maddi shertining musteqil doliti bolush ikenlikini otturigha qoyidu.


Sherqi Türkistandiki Uyghurlar Qazaqistandiki Uyghurlardin Burun Milli Kimlikini Yoqitishi Mumkin



U maqalisida Uyghur Rayonidiki Uyghurlar bilen Türkiye, Seudi Erebistan we Ottura Asiya doletliride yashawatqan Uyghurlarni sélishturup mundaq yazidu:

Oz wetinimiz Sherqi Türkistandiki hayatliq sharaitimiz chet doletlerdin perqsiz, yeni, qarimaqqa oz yurtimizdek qilghini bilen, yenila oz yurtimizda musapir, hoquqsiz. Tilimizning hakimiyet tili hésaplanmaydighanliqi, nopus nisbitidiki qorqunuchluq perqler Uyghurlar yashaydighan chet memliketler bilen oxshash bolsa, Xitayning tajawuzchi ikenliki, ishtahasining herqandaq kona - yéngi mustemlikichilerdin éship chüshidighanliqi, zorlash métodining qebihliki, ana tupriqimizni ozining qiliwélishqa bolghan jiddiy éhtiyaj qatarliq amillar, bashqa memliketlerge qarighanda artuq bolup, hetta Qazaqistandiki Uyghurlar milliy kimlikidin yoqilishtin burunraq, Sherqiy Türkistanda Uyghurlar milli kimlikidin ayrilip bolishi mumkin..



Tilning Yoqulishi - Milletning Yoqilishi Bolup Hesaplinamdu ?



Kanadadiki uyghur ziyalisi we siyasi paaliyetchi Ghulam.O.Zulpiqar ependi maqalisida tilning yoqilishi –milletning yoqulishini hesaplinamdu, dégen mesile üstide mulahize élip baridu.
Ispaniye we Portugaliyening burunqi mustemlikisi bolghan Latin Amérikisidiki doletlerdiki xelqlerning oz ana tilini asasen yoqitip, hazir Ispanche we Portugalche sozlishidighanlighi, 37 milyon nopusluq Ispaniyining téshida 350 milyon insanning Ispan tilini ishlitidighanlighi, 12 milyon nopusluq Portugaliye sirtida, 190 milyon insanning Portugalche söozlishidighanlighini, ularning hazirqi tili Ispanche we Portugalche bolghanlighi üchün ozlirini Ispan, Portugal dep ataydighanlighi qatarliqlarni misalgha alidu.



Uyghurlarning Tilini Yoqitishtiki Meqset Ularning Milli Kimlikini Yoqitish

http://www.uygur.org/images/ucur%202006/10_11a_atushta_qosh_tilliq_oqutush.jpg

Ghulam.O.Zupiqar ependi maqaliside Xitay dairlirining Uyghurlarning milli tilini yoqitish arqiliq, ularning milli kimlikini ozgertishni meqset qiliwatqanlighi heqqide toxtilip:

Tilning birlikidin tebiiy shekillinidighan hésiyat birliki, medeniyet birliki, éstétik olchemliridiki ortaqliq, tedrijiy halda assimilyatsiye bolghuchi millet ezalirida assimilyatsiye qilghuchining kimlikini qobul qilish ornigha otidu. Xitaylarning kozlewatqinimu del ene shu. Chünki, Uyghur jemetidin bolghan, erepleshken bir kishi, yaki bügünki künde enjanda yashawatqan Uyghur ewladi Sherqiy Türkistan mesilisige héch qiziqmaydu; Insan gerche ozlirining tarixiy kélip chiqishlirini asan untup qalmisimu, lékin, ozi yashawatqan zamandiki mewjudiyiti nime bolsa, shuninggha bolghan soygüsi hemmidin üstün bolidu. Undaq bolmaydighan bolsa, bügünki Wéngirlar, Finlar,... Biz bilen bolghan yiltizdashliqidin Sherqiy Türkistan üchün jan koydurmeytimu? Ozbékistandiki Uyghurlarning jemetidin kelgen atalmish yéngi "Ozbekler" ozlirining kélip chiqishini untup qalghidek uzaq zaman otmigen, emdila bir ewlad otken yaki téxi toluq otmigen bolishigha qarimay, bundaq bir yiltizigha tartishish xahishini ipadilimeywatidu. Shuning üchün, Xitay Uyghurlarning milliy tilni yoqitish arqiliq, ularning milliy kimlikini ozgertishni ishqa ashurmaqchi boliwatidu, dep yazidu.



Uyghurlarning Yoqilishi Tarixiy Muqerrerlikmu?



Ghulam ependi Uyghur tilining mewjut bulup turishining sherti heqqide toxtilip mundaq deydu:

Bir milletning musteqil doliti bolmisa, uning yoqilishi muqerrer! peqet qaldi ish waqit mesilisi - Ya baldur ya kéyin; Emma axirqi netije birla, u bolsimu, yoqilish! bir Fransiz Rus doliti ichide yashisa muqerrer Rusqa aylinip kétidu; Uning Fransuz bolup turishining sherti mutleq bir Fransiye doliti; bir Türkning mewjutliqining shertimu bir Türkiyening bolishidur.
U sozide yene, bügünki dunyada iqtisadiy riqabetning keskinlishishi, qatnash wasitilirining rawanlishishi bilen bezi küchlük doletler tilining assimilyatsiye hujumi qiliwatqan we dolet halqip hakim til ornigha chiqiwatqanlighi, mushundaq bir weziyette, doliti bolmighan, yeni milliy mewjutluqning eng muhim maddiy shertidin mehrum bolghan milletning, uning üstige bir mustemlikichining tomür tapini astidiki bir milletning mewjudiyiti heqqidiki xiyallarning otüp ketken otopiye ikenlikini eskertidu.


Xitayning Uyghurlarni Yoqitish Siyasiti Atom Bombisidinmu Xeterlik we Qorqunuchluq



Ghulam ependi Xitay dairlirining Uyghur tilini chekleshtin ibaret yoqitish siyasitining xeterlik derijisini toghra tunush kéreklikini tilgha élip mundaq deydu:

Milliy yoqilishimizgha muwapiq tupraq weten ichidimu, weten sirti – qérindash qoshna ellerdimu Xitayning meqsidige xop chüshkendin bashqa, ozimizdiki milliy mewjutluqning ichkiy shertlirimu Xitaylargha ong kélidighan halette turmaqta. Teshkillik qarshiliq, istixiyilik qarshiliq, yoqilishqa tirejesh rohi bolmighandin tashqiri, xeterning derijisini toghra molcherlenmidi. Xeterning derijisini toghra tonumay turup, uninggha layiq qarshiliq rohi shekillenmeydu! Xitayning atom bombisi u qeder qorqunuchluq emes idi, emma bu yoqitish siyasiti nechche hesse xeterlik we qorqunuchluq!

Ghulam ependi “Millitimiz Axirqi Nepsini Elivatidu” namliq bu maqalisida Uygurlarning milliy mewjudiyetining eng muhim we birdin bir maddiy shertining – musteqil doliti bolush ikenlikini alahide tekitleydu.

Unregistered
17-10-06, 16:04
Kam -nomes [xitayning]partiyisini kurghan maozedong<Mamut keptawaz> jing gangshan digen taghda epyun teriwatkan wahtida mundak digen,helkning armiyisi bolmisa,helkning barlighimu bolmaydu.shu kamnomus pelsepisige asaslanghanda bu kara xitaylar biz uyghurlarni her jehetttin toluk ,uzil-kesil yokatmakchi bolup kelmekte ta hazirghiche,lekin bu xitaylar biz uyghurlargha ewetilgen ulugh hudayimning elchisi emes,shunga biz her jehettin toluk tirishchanlik korsitip kaytidin ulugh wetinimiz sherki turkistanni kurup,olimpik meydanlirida ked-koturup dunya milletliri bilen birge her jehettin teng yashash kerek.bu meksedlerge ulugh ay ulugh kunlerde hudadin telisek chokum yetimiz.

Unregistered
17-10-06, 16:16
Kam -nomes [xitayning]partiyisini kurghan maozedong<Mamut keptawaz> jing gangshan digen taghda epyun teriwatkan wahtida mundak digen,helkning armiyisi bolmisa,helkning barlighimu bolmaydu.shu kamnomus pelsepisige asaslanghanda bu kara xitaylar biz uyghurlarni her jehetttin toluk ,uzil-kesil yokatmakchi bolup kelmekte ta hazirghiche,lekin bu xitaylar biz uyghurlargha ewetilgen ulugh hudayimning elchisi emes,shunga biz her jehettin toluk tirishchanlik korsitip kaytidin ulugh wetinimiz sherki turkistanni kurup,olimpik meydanlirida ked-koturup dunya milletliri bilen birge her jehettin teng yashash kerek.bu meksedlerge ulugh ay ulugh kunlerde hudadin telisek chokum yetimiz.