PDA

View Full Version : Yurtka Sayahet Hatirisi



IHTIYARI MUHBIR
23-04-06, 17:31
YURTKA SAYAHET



Almutining Mexhur Aksay 4 Rayonidiki Taghamning Oyi Qong Yolning Xerki Terepidiki Korpusning 3-kewitide Iken . Gerqe Bugun Muhim Ixim Kazakistan Hawa Yolliridin Istanbulgha Aileqe 5 Kixilik Bilet Elix Bolsimu,taghamning Yolning Karxisidiki Mehelledeki Uyghurlarning Toyigha Berip Andin Biletke Berix Toghrisidiki Teklipini Yiralmidim. Zaten Ozumningmu Kazakistan Uyghurlirining Toy Merikilirini Korux Arzuyum Bar Idi.

Yil 1979 Aylardin Kix Istanbul Beyoghlu Istiklal Yoli Ustige Jaylaxkan Rus Konsulhanisining Yoghan Kara Derwazisining Ikki Terepidiki Tamgha Yerlexturulgen Eynek Korgezme Iqidiki Ottura Asiye Jumhuriyetlirige Ait Resimlerdin, Sewit Uyghurlirigha Ait Resimlerni Alahide Dikket Bilen Korettim.

Zaten Mening Idaremdin Oyumge Kaytix Yolum Rus Konsulhanisining Aldidin Otetti. Xu Seweptin Manggha Bu Resimlerni Kunde Digidek Birer Kitim Korux Imkaniyeti Tughulatti.resimler Ayda Bir Yenguxlinip Turatti. Bu Resimlerdiki Kazakistan Uyghurlirining Qiray Xekilliri,kombayin Bilen Keng Ketken Bughday Etizlirida Bughday Oruwatkan ,qalgha Bilen Ot Oriwatkan Korunuxliri, We Meydilirige Lik Tolghan Medallar Bilen Quxken Resimliri,meni Bek Kizzikturatti, We Huddi U Uyghurlirimning Yenigha Berip Kelgendek Bir Hissiyatka Qomulettim.bolupmu Resimlerning Astigha Yazghan Derwaza Bakkuqining Ayda Alidighan 100 Rubli, Doktorning 300 Rubli Aylikliri ,bir Rublining U Kunlerdiki Ikki Yerim Dollar Kimmiti,meni Sewit Uyghurlirining Hayatigha Bek-bekla Kizzikturatti, We Yurtimizdiki Hayatimiz Bilen Selixturuxka Mejbur Kilatti.

U Kunlerde Yurtimizda Bir Doktor 50 Koy Bilen 70 Koy Arisida Aylik Alatti,bu Digenlik 13 Rubli Bilen 17 Rubli Aylik Digenlik Bolatti, Kazakistan Uyghurliridiki Bir Doktorning 300 Rubli Aylighi Bilen Wetendiki Bir Uyghur Doktorning 17 Rubli Aylighini Elbette Selixturuxka Kixi Uyulatti .

Mana Muxundak Hiyallar Bilen 1958 We 1962-yilliri Ghulja We Qoqek Arkilik Sewitler Ittipakigha Otup Ketken 3 Tagham Bir Hammamning Hekiketen Bizlerdin Jik Behitlik Insanlar Ikenligini Hes Kilattim.we Bizningmu Aileqe Sewitler Ittipakigha Otup Ketmigenligimizge Jik Epsuslinattim.bir Tagham Qilekte Idi. Gerqe Qilek Kun Petix Tereptiki Uzak Bir Yurttek Tuyulsimu,ejdadlirimizning Eytkan Nahxaliridin , Qilekning Bizning Tarihi Yurtimiz Ikenligini We Uyghurlar Bilen Meskun Ikenligini Bilettim.

Qilek Qilek Deydiken, Mahtighunqe Bar Qilek.
Qikkunqe Yayak Qikkan,qikmighangha Xum Pilek.

Koqmen Koqken Bu Eller ,qilekke Karap Mangdi,
Koqmey Kalghan U Xum Eller, Hitaygha Karap Kaldi.

Balalighimda Daim Digidek Mana Muxu Nahxini Eytkaq,bir Tereptin Taghilirimni We Qilekni Eslisem, Bir Tereptin Tarihtiki Ejdadlirimning Bu Koq Sepiridiki Tartkan Japa-muxekketlirini Koz Aldimgha Kelturup,qongkur Hiyalgha Qomup Ketettim.

Ikki Tagham Almutida Idi, Aksay-4 Rayoni Almutidiki Bir Keder Yuksek Tebikidiki Insanlarning Meskun Tutkan Mehellisi Iken.yolning Karxi Terepidiki Mehelle Tort Etrapi Uzun Ketken Binalar Bilen Oralghan Keng Meydan Iken. Toy Igisining Tikken Qediri Meydanning Del Otturida Bolup Yanida Dax Kazanda Polo Kiliwatatti.

Biz Ong Tereptiki Binaning 3-kewitige Qiktuk, 3 Hujrilik Bir Yurux Oyning Hemmisi Er Mehmanlar Bilen Tolghan Iken.biz Keqikip Kelgenligimiz Uqun Olturuxka Yer Yok Idi,xundak Bolsimu Tor Hujresige Kirip Ozimizge Yer Izdiduk, Yahxi Bizning Yiraktin Kelgen Mehman Ikenligimizni Bilip Ikki Kixi Bizge Yerlirini Boxutup Baxka Oyge Qikip Ketixti, Mehmanlarning Un-tinsiz Olturuxliridin Kelgenliklirige Heli Bolghanlighi Gep-sozlirining Tugep Kalghanlighi Bilinip Turatti. Halbuki Mening Gepim Tehi Baxlanmighan Idi, Men Gep Anglax We Gep Kilip Berix Uqun Bu Yerde Idim,bir Amal Kilip Bu Olturghan Mehmanlarni Gepke Selixim Yaki Ulargha Gep Kilip Berixim Kerek Idi. Tagham Ixikte Ore Turup Mening Yurttiki Sayahettin Yengi Kaytkan Mehman Ikenligimni Eytip Mehmanlargha Tunuxturghan Idi, Bir Mehel Sukuttin Keyin Yenimdiki Birsi Asta Kilip Yurttiki Sayahetliride Nimilerni Kordile Dep Soridi ,bu Mening Eghiz Eqiximgha Bek Obdan Purset Boldi We Men Baxkilar Anglisun Uqun Awazimni Koturup Turup Xundak Didim: Her Birliri Yekinda Bolghanlikliri Uqun Yurtka Neqqe Berip Kelixken Bolixliri Mumkin . Peket Mening Aghzimdin Yurtni Anglighuliri Keliwatkan Bolsa Kerek. Men Yurtka 20 Yildin Keyin Deslep Berixim, Amma Bu Sepirimde Yurtta 48 Kun Turux Jeryanida Hekiketen Kop Nersilerni Kordum ,bu Yerde Men Silerge Yurtta Korgenlirimdin Bir Kismini Yani Uyghur Millitining 4 Yuz Karisini Sozlep Berey Dep Gepni Baxlidim.

Korghastin Yurtumgha Kirip Birinji Korginim Yurtumning Terekliri Boldi, Dep Gepke Baxlidim Men .terek Bizning Yurttin Baxka Yurtta Kemdin-kem Uqraydighan Dereh Iken,baxka Yurtlarda Derehler Bir-biridin Qiraylik Menzirilik Bolidiken, Yol Boyilirida Her Yoghan Qinar We Ujme Derehliri Tikilidiken, Hettaki Erebistanning Giya Onmeydiken Dep Bilingen Taif Xeherliridimu, Yol Boyliri Bir-biridin Qiraylik Ketken Karaghay Derehlirining Bir –neqqe Turliri,we Heddi Hesapsiz Qiraylik Serwe Derehliri Iken. Bizning Yurtka Karisak Her Yerde Terek, Terektin Baxka Derehni Kemdin-kem Uqratkili Bolidiken , Nimixke Silermu Baxka Yurttikilerdek Menzirisi Guzel, Sayisi Keng Derehlerni Tikmey Hemmisige Xu Terek Tikisiler? Uning Ustige Bu Terekning Setligi, 3-4 Metirghiqe Toruktek Tup-tuz, Andin Ustide Bir Az Xah-xumbiliri, Ya Saye Bermigen,ya Guzellik Disem, Biz Terekni Oylerge Lim Matiriyali Kilix Uqun Tikimiz . Satsak Hem Pul Bolidu Diyixti, Makul Bir Tup Terekni Kanqe Yilda Lim Bolghiqilik Halgha Kelturup, Uni Kanqe Pulgha Satisiler Disem: 20 Yilda Lim Bolidu We 100 Koygha Satimiz Deydu. Heyran Bolup Soridim : Way Halayik Muxumu Tijaretmu? Zaten Yok Dise Qilap Iqing Dep Hitay Bergen Neqqe Pung Yerge Terek Terip,uni Perwix Kilip Ostirip Yilda 5 Koy Paydisigha Satkanlik Hitaygha Bikargha Ixligenliktin Baxka Nime,? Karanglar Baxka Yurtlargha, Yol Boylirida Osup Ketken Her Dereh-her Dereh Her Bexigha Bir Dereh,bir-biridin Qiraylik Menzieilik,sayilik, U Derehler U Yurtlarda Tijaret Uqun Emes, Yol Boylirigha Guzel Menzire Bersun Uqun Tikilidu ,.dimekki Terek Digen Bu Peket Uyghur Millitigila Has Xum Dereh Iken . Kim Bilidu Biz Mana Muxu Xum Derehning Kasapitidin Muxu Xum Kunlerge Kaldukmu Tehi .
Qunki Bir Mexhur Nahximiz Bar Idi,u Nahxa Bikar Eytilmighan Ikende:

Terek Bostan Terek Bostan Terek Bostangha Men Heyran,
Terek Osturup Satkan,xunga Bu Millet Weyran.

Digen,dimek Terek Bu Milletning Yuz Aki Emes, Yuz Karisi Iken,biz Bu Terektin Kutulup Baxka Dereh Tikixke Baxlisak Andin Belkim Wetinimiz Guzellixip ,helkimiz Wetenlik Bolup Keliximiz Mumkin .qunki Istanbulda Eqilghan Dunya Uyghur Kurultayida Kazakistanlik Bir Hanimning Nahxa Kilip Eytkinidek,
Xamal Qiksa Lingxiydu Semen Yolida Terek,
Bu Mubarek Milletke Hemmidin Weten Kerek.
Xu Hanim Nahxisida Rast Eytkan,
Bizge Hemmidin Bekerek Namrat Emes Guzel We Awat Weten Kerek. .dep Gepimni Tugitip Eghir Bir Nepes Aldim.bir Dem Jim Olturuxkandin Keyin Birsi Jimjitlikni Bozup Soridi Ependim Ikkinji Uyghur Millitining Kandak Yuz Karasini Korup Keldile?.

Men Oyge Kirip Mehmanlar Arisidin Orun Elip Bolup Etrapimdikilerge Aylandurup Dikket Bilen Bir Kur Karap Qikkan Idim,sol Tereptiki Derizining Astida Yurt Aksakali Ghulja Doppisi Kiygen 60 Yaxlar Qamisidiki Bir Moysipit Uyghur Olturatti,keyin Bildimki Bu Kixi Xu Yurtning Imami Iken Xu Kundiki Toyda Nikahni Xu Kixi Kildi,kalghanlardin Bir Neqqisi Mugdixip Olturatti, Men Gepimni Tugitip Etrapimgha Sep-selip Karisam Hemmisi Digidek Uykilirini Eqixip Mening Gepimni Dikket Bilen Anglawetiptu,bularning Gepimge Kizzikkanlighidin Ilham Elip Menmu Rohlinip Yurtka Sepirimdiki Hikayilirimni Tehimu Kizzikarlik Kilip Eytixka Baxlidim.


Ikkinji Korginim Uyghur Millitining Yuz Karasi Dep Dawamlaxturdum Gepimni: Duttar Iken , Diyiximge Yenimdiki Birsi Bexini Egiz Koturup Manggha Dikket Bilen Karaxka Baxlidi, Perezimqe Sazqi Bolsa Kerek, Bu Adax Yene Gepni Aylandurup Duttardinmu Putak Qikarmisun , Digendek Bir Hil Teejjup Bilen Manga Karap Turatti,

Kazakning Dumburadin Baxka Sazi Yok ,amma Biz Uyghur Helkining Bir-biridin Jaranglik Neqqe On Hil Sazimiz Bar Iken,tarisida Bulbul Sayraydighan, Mungida Kixi Mest Bolidighan,bu Neqqe On Hil Sazimiz Tursa Nime Hikmetki Allah Bilidu,hemme Uyghur Duttarghila Esiliwalidiken. Bir Oyge Kirsenglar Ewwela Tamgha Karanglar, Eger U Oyning Tor Tamida Duttar Bolmisa U Uyghurning Oyi Emes Digilik Iken.halbuki Bu Xum Duttarning Korumsizligi, Ozi Kapaktek Bexi Sapaktek, Aqarqiliktin Egilep Kalghan Hebexistanning Baliliridek,.way Halayik Nimanqila Bu Duttarghila Esiliwalisiler,? Karamamsiler Tarisidin Un Qikidighan Rawap Tenburdek Sazlirimizni, Kurbanning Nahxisidiki:
Rawapim Jarangxiydu Tarisi Altunmikin,
Bu Milletni Kul Kilghan Axu Xum Duttarmikin.
Digen Sozni Anglimidinglarmu Disem Karixip Turudu, Uning Ustige Duttar Bar Oyge Kirse Bir Hil Uyghurga Ozge Sesik Burak Qikip Turudiken,bu Burak Duttardinmu, Yaki U Oydikilerdinmu Bilgili Bolmidi,ix Kilip Men Duttarni Uyghur Millitining Yuz Karisi Iken Dep Hukum Kildim Amma Saz Axiki Millitimning Konglini Renjide Etmey Dep Duttar Uyghur Millitining Men Korgen Ikkinji Yuz Aki Iken Dep Gepimni Ayaghlaxturdum.

Allahgha Xukurki Men Geplirimni Ustilik Bilen Silik-sipaye Dep,bir Az Kanaetlendurgen Bolsam Kerekki, Yenimdiki Sazqimikin Dep Guman Kilghan Uyghurum , Manga Xundak Bir Alaydiyu Sukut Kildi.yaki Bu Mening Mehmanlighimgha Kilghan Hormitimu, Yaki Men Kelgen Uluk Yurt Heremning Hormitimu, Tam Bilelmidim Amma Xuni Perez Kilimenki Bu Sukut Uqilisining Tesiridin Bolghan Bolsa Kerek

Men Gepimni Tehi Tugetmeyla 15.16 Kixi Olturuxkan Bu Kiqikkine Oyning Iqidin Ikki Uq Kixining He Ependim Uyghur Militining 3- Yuz Aki Yene Nimeni Korup Keldile Dep Kizzikkan Halda Soraxliri Anglandi,we Menmu Bilgen Korgenlirimni Kudritimning Yetixiqe Kizikarlik Kilip Hikaye Kilixka Baxlidim..men Dep Baxlidim Sozumge Almutidin Taki Kexkerge Berip Kelgiqe Bolghan Ikki Ay Iqide Tam 7000 Kilometir Yol Yuruptimen.mening Dadam Kexkerlik .amma Men Kexkerni Kormigen Mana Bu Sepirimde Tunji Ketim Kexkerni Korux Nisip Boldi, Biz Kexkerge Keqide Kirduk, Putun Kexker Xehiri Tim-tas Idi ,xeher Kap-karangghu,xeherning Koqilirida Hetta Jin Qirakmu Korunmeytti.sim-sim Yamghur Yeghip Turatti. Biz Quxken Keyni Anamizning Hoylisigha Kirgendila Andin 200 Watlik Qirakning Yorighini Korduk.bu Bizni Kelidu Dep Kilinghan Teyyarlik Iken.biz Quxken Keyni Anamizning Oyining Yan Terepide Munqe Bar Iken, Keqe Bolsimu Munqiqigha Munqini Aqturup Yuyunduk We Yol Harghunlighini Qikirip Kattik Uykigha Ketiptuk.

Ertesi Hemme Uruk-tukkanlar Ettigen Turuxup Kettuk. Uruk-tukkanlar Bilen Hal-ehwal Soraxkandin Keyin . Ettigenlik Naxtamizni Kilip Keyni Akalirim We Bajalirim Bilen Mubarek Heytgah Jamesini Ziyaretke Barduk.. Tazning Nimesi Bar Dise Tomur Taghighi Bar Dep,ejdadlirimizdin Hiq Bir Tuzugirek Esere-etike Kalmighan Tazning Baxidek Tap-takir Yurtimizda, Bari-yok Mana Muxu Bir Heytgah Bar Dep Bilettim . Hekiketenmu Telewizyonlarda Korgen Heytgah Ajayip Hexemetlik .kixining Zokini Kelturidighan Jame Idi.quxken Oyimiz Xamalbagh Heytgahdin Ikki Kilometir Mesapide Iken , Bir Az Yol Mangghandin Keyin Tughkanlirim Manggha Yursile Kireyli Dep,meni Bir Eski Harabige Baxlidi , Men Ewwela Heytgahgha Berix, Andin Baxka Mescid We Baxka Yerlerni Koruxni Arzu Kilghanlighim Uqun Etiraz Bildirdim .: Bu Yerge Keyin Kireyli, Ewwela Heytgah Jamesige Barayli , Didim . Ular Hang-tang Kalghandek Teejjup Bilen Manga Bir Karaxti We: Hajim Muxu Heytgah Jamesi Didi. Ququp Kettim, Endi Teejjuplinix Nowiti Manggha Kelgen Idi, Bir Tughkanlirimgha Bir Bu Harabige Karap Turupla Kaldim ,

Aldimda Serik Rengde Boyalghan, Munarisi Mening Boyumdin Anqiki Igiz, Yoghan Pextaklik Derwazisi Bar, Derwazining Ustidiki Gumbezning Serik Topida Saman Arilaxturup Suwighan Kakila Layliri, Huddi Tazning Bexidiki Kekextek Soyilip Ketken ,kiqikkine Korumsiz Bir Harabe Mehelle Mesjidi Turatti. Bir Ixinip- Bir Ixenmey Nahayiti Tenglikte Tughkanlirimdin Yene Soridim: Muxu Heytgah Jamesimu? ,way Hajim Muxu Heytka Kirsile Diyixti.

Musapir Bolmighunqe Musulman Bolmaptu, Dep Men Mana Muxu Yurtumdin Ayrilghan 20 Yildin Beri Musulman Bolghanlighimdinmu?, Yaki Wetensizliktin Kelgen Weten Ixtiyakidinmu?. Tam Bilelmidim,ozumning Derdimge Emes, Weten Derdige Kop Yighlaydighan Bolup Kalghan Idim. Hazir Hem Meni Yene Yigha Tuttiyu , Ozumni Aran Tutiwaldim. Etrapimgha Dikket Bilen Bir Karap Qikkandin Keyin Keyni Akilirimgha We Bajilirimgha Karap Turup Mundak Didim: Siler Katar Tizilinglar, Men Bir, Ikki, Uq Deymen Hemminglar Tengla Puf Kilip Bu Munarigha Pulenglar , Eger Bu Puligenge Xu Turghan Munare Orilip Ketmise, Mana Men Muxu Kulighimni Silerge Kesip Berimen .dep Kulighimni Korsettim. Tughkanlirim Nahayiti Tenglikte Kaldiyu ,kulkige Bahane Kilixip Pulexmidi, Menmu Hekiketen Bular Puligen Bolsa, Muxu Munare Orilemti Digen Soalgha Jawap Tapalmay Heytgah Derwazisidin Iqige Karap Kirdim.

Ya Eyyuhennas, Insapsizlik Bunqilik Bolmas. Bu On Bex Milyon Mubarek Uyghur Millitining Mukeddesati Emesmu?.bu Yer Yuzidiki Bir Milyar Bexyuz Milyon Musulmanlarning Mukeddesati Emesmu?. Bu Dunyadiki 60 Tin Artuk Musulman Dewletlerning Dinining Tuwrigi Emesmu?. Bu Beytullah Emesmu ?.sen Oynixidighan Uyghur Millitining Endi Muxu Mukeddes Ekidisi Kaldimu?.yurtimiz Nijis Ayakliringning Astida Depsende Bolughluk,helkimiz Asaritingning Astida Milli Kimligini Yokatkan Halette Bar Bilen Yok Arasida Yaxaghlik. Endi Dunyagha Karxi Ozungning Zulumliringni Yuxurux Uqun Bolsimu, Korsitixke Lazimlik Barda-yok Mana Muxu Bir Heytgahni Bolsimu Bu Kunge Koymighinde Hey Insanlik Kilipidin Qikip Ketken Hitay Milliti,yer-yuzide Silermu Ozunglarni Bizmu Insan Dep Dunyagha Ixendiralamsiler,? Bir Sudanlik Bilen Tanzaniyeliktin Baxkisigha?.digenge Ohxax Hiyallarni Qakmak Tezligide Eklimdin Otkuzup, Pixanemge Tasside Birni Urup Karap Kaldim.

Tukkanlirim Qirayimdiki Bu Ozgirixke Karap Bir Korkuxup Bir Heyran Boluxup, Bir Manggha Bir Mesjidning Kubbesidiki U Eqilip Kalgan Yoghan Bir-neqqe Dane Toxukke Gep Kilmay Karixipla Kaldi.eger Huptende Heytgah Jamesige Namazgha Kirgen Bolsam, Qokum Heytgahning U Kubbesidiki Eqilip Kalghan Toxuklerdin Yultuzni Korgen Bolattim .bu Yerde Izah Ketmeytti, Nime Hiyallar Iqide Bolghanlighimni Tukkanlirimmu Sezdi .huddi Eyip Ulardidek ,bir Hil Halette Meni Hanika Terepke Baxlap Mangdi.

Biz Asta Mengip,hanikaning Aldigha Barduk. U Kunlerde Heytgah Hanikaning Ustini Eqip , Baxkidin Yapkili Baxlaptiken.konirap Ketken Hanikaning Ustidin Qikkan Hikayemning Baxida Eytkan Eski Terek Limlar, Kap-kara Bolup Ketken Iken. Jamaet Pixaywanda Namaz Okuxiwetiptu. Epsuslinarlighi Xuki, Bir Neqqe Hitay Pixaywanda Ayetler Yezilghan Nekixlik Toruklerni Aylinip Ziyaret Kiliwrtiptu,20 Yil Nijis Kirmeydighan Mubarek Heremde Uginip Kalghanlighim Uqunmu-kandak , Bu Ehwal Manggha Bek Eghir Keldiyu Qaresizlik Iqide Tehhiyatul-mesjid Namazinimu Okumayla Heytgah Jamesidin Kaytip Qiktim .

Mana Muxu Hiyallar Bilen U Bir Kunning Kandak Otkenligini Bek Hatirliyalmaymen, Ertesi Men Tughkanlargha Meni Kexker Xeher Etrapini Aylandurixni , Kexker Kona Xeher, We Yengi Xeherlerni Korux Arzuyim Barlighini Eyttim. Biz Bir Uyghurning Santana Markilik Kiqik Maxinisini Kira Kilip Kexker Kona Xeher Terep Bilen Kexker Yengi Xeherge Barduk. Yengi Xeherdiki Herbi Dohturhanining Yenida Aldi Terepi Lapas Bilen Yepilghan Bir Axhana Turatti,men Ulargha Biz Bu Axhanida Tamak Yeylik,xert Mening Hesabimgha Yeymiz ,bolmisa Yimeymiz Dep Xert Kildim. Bundak Kattik Xert Kiliximning Sebebi, 20 Yildin Keyin Yenimgha Tugup Barghan 48 Ming Dollar Pulum Idi.qunki Kelgen Ketkenlerdin Bizdek Weten Ixtiyakida Koyup- Ortungen Uyghurlarning Yurtka Berip-keliximizning, Yurtka Berip-kelixni Huddi Otunqining Janggiligha Barghangha Ohxax Adettiki Ix Bilidighan, Yaki Meksetlik Halda Xundak Korsitidighan Bir Kisim Weten Hainlirining Gep-sozlirige We Huddi U Weten Ulardin Sorilidighandek Bizlernimu Wetenge Berixka Undexlirige Ixenmigenligim Uqun Kilghan Ihtiyatimdin Idi. Wetinimni We Millitimni Soyidighan Bir Uyghur Bolghanlighim Uqun,hitayning Kozige Mik Bolup Petip,bexim Birer Balagha Tikilip Kalsa, Bu Parihor Xum Hitaylardin Pul Bilen Kutulux Mumkin Bolup Kalar Digen Ihtiyati Hiyal Bilen Mana Bunqe Pulni Yenimgha Seliwalghan Idim. (( Buni Okughan Weten Hainlirigha Mana Muxu Kilghan Ixim Jawap Bolsun Amma Hijikiz Towbe Kilsa Kongi Koymaydu Dep Bularning Bu We Buningdin Baxka Ixlarghimu Pisent Kilmaydighan,ibret Elip Towbe Kilmaydighan Yirginixlik Ehlaklirini Bilimen .mening Weten Hainliri Gurupisigha Kirguzidighanlirim, ,ix-emeli Hitay Mallirini Yurt Taxkirisida Setip, Hitayni Bay Kilip,ozliri Yaxawatkan Dewletlerge Ekilip Setiwatkan Mallirining Bajlirini Berixtin Keqip,xu Dewletlerning Kanunlirini Aldap, Yilning Tengdin Tolisini Hitayda Otkuzup,hitay Hukumiti Terepidin Soal-sorakka Tartilip,enquantingge Ahbarat Toplap Berip, Ahirida Kongigha Kiyidighan Ixtini Kalmighan,hitayni Bay Kilghinigha Quxluk Tuzugirek Pul Tapalmighan Hayatining We Tijaretining Berekiti Yok Kolidiki Hur Pasaportning Hatirini Bex Pulgha Satidighan Wijdansiz Ismi Tijaretqilerdur. ) )…

Emdi Gepni Uzartmay U Axhanidin Baxlayli, Gerqe Axhanining Yoghan Kelgen Tamakhanisi Bolsimu, Yaz Kuni Bolghanlighi Uqun Xire-orunduklarni Lapasning Astigha Tizixip Koyuptu, Biz Bir Xirening Etrapigha Olturuxup Axpez Ustamgha , Kawap, Uzup-taxlap, Hor Nan,we Hamsey Buyruduk. Men Ozumqe Olturghum Kelmidi, Kopup Etrapka Karaxka Baxlidim. Axhanining Tamakhanisigha Karap Bakkim Keldi, Xundak Bosuktin Beximni Tikip, Bir Putum Iqkiride Bir Putum Taxkirida Bosukta Turup Ketipla Kaldim. Bir Pes Hang-tangliktin Keyin Huxumni Yighip Keynimge Burulup Ularni Qakirdim.: Kelinglar Tez Kelinglar, Kattik Jiddilixip Ketkenligimdinmu? Ular Heyran Boluxup Yugurixip Kelixti. Men Ularni Tamakhanining Iqige Baxlap Kirdim.tehminen 5 Metirde 8 Metir Kelidighan Yoghan Tamakhanining Ixigidin Kirgendin Keyin Sol Tereptiki Tamda Ikki Resim Qaplaghlik Turatti, Men Ulargha Ene Xu Resimni Korsitip Turup Soridim: ::bu Resimdikiler Nime? Bilemsiler?,tughkanlirim Bir Resimge Bir Manggha Karap Turup.. Miqit Ohxaydu Didi…toghra Mesjid Amma Nerning Mesjidi?, Dep Yene Soridim. Bir Pes Sukuttin Keyin Men Ularni Lapasning Astidiki Tamak Xiresining Yenigha Olturguzup Hikaye Kilixka Baxlidim.

Bu Resimdiki Mesjidning Birsi Didim Men Gepimni Baxlap, Hayajanlanghan Halda, Pakistanning Ikkinji Qong Xehri Lahordiki Saudining Padixasi Fehed Bin Abdulazizning Selip Bergen Mesjidi, Ikkinjisi Hindistanning Hazirki Paytehti Delhining Ximal Terepidiki Agra Digen Yurttiki, Tarihta Uyghurlar Saldurghan (( Taj Mehel )) Digen Tarihi Mazar We Jamee Diyixim Bilen Tughkanlirim Manggha Dikket Bilen Teejjuplengen Halda Kizikixip Karaxka Baxlidi.huddi Mendin Uyghurlar Hindistanda Nime Ix Kilidu Digendek Heyranlik Iqide Idi,men Ulargha Hikaye Kilip Berdim.

Miladi 1504-yili 5- Ayda Dep Gepni Tarihtin Baxlidim Men Wekelikni Tehimu Inqikilep Quxendurux Uqun.yerkend Seidiye Hanlighining Kurghuqisi Seid Han, Ma Waraunnehir Deydighan Hazirki Ozbekistandin Yolgha Qikip, Ustun Atux Terep Bilen Kexkerge Kelip, Semenning Usti Terepidin Tumen Deryasini Keqip Otup,kexker We Yerkendde, Tarihtiki Mexhur Uyghur Hanlighi Seidiye Hanlighini Kurghanda, Seidhanning Hammisi (( Dadasining Aqisi )) Ning Oghli Muhammed Zuhuriddin Babur Xah Digen Kixi,mawaraunnehir Deydighan Hazirki Ozbekistandin Jenopka Yurux Kilip Hazirki Afghanistan, Pakistan, We Hindistanlarni Besiwelip U Yerlerde Tarihtiki Mexhur Uyghur Dewleti,hindistan Moghol Impiratorlughini Kurghan.u Qaghlarda Hazirkidek Ozbek Deydighan Millet Yok, Ular Hemmisi Uyghurlixip Ketken Moghollar Bolghanlighi Uqun,keyinki Zamanlarda Tarihqilar Ularni Hatalixip Moghollar Dep Ataxkan.we Ular Kurghan Mexhur Dewletni Moghol Dewleti Dep Ataxkan. Eslide Hindistan Uyghur Impiratorlughi Deyix Toghra Idi .mana Xu Hindistanda Neqqe Yuz Yil Hexemetlik Seltenet Surgen Hindistan Uyghur Imparatorlighining Mexhur Padixahliridin Xahjihan, Suyumlik Hanixi (( Mumtaz Mahal )) Lekemlik, Erjumend Banu Hanimgha Atap Saldurghan Dunyagha Mexhur (( Taj Mehel )) Digen Mazar We Jamee. Bu Gumbez We Jameeni Xahjihan 1647-yili 17 Yilda Saldurup Putturgen.. Ejdadlirimiz Mana Muxundak Dunyaning Her Yerlirige Yeyilip, Dewletler Kurup, Seltenetler Surup,minglap Yillar Yokalmaydighan Tarihlarni Kaldurup Ketken Iken, Taj Mehel Mana Muxu Tarihlerdin Biri,we Uyghur Millitining Xan-xeripi .yene Tarihta Gherbi Karahaniye Dewletining Paytehti Semerkendte Bizning Ejdadlirimizning Salghan We Bizge Kaldurup Ketken Jik Esere-etike Imaretler, Mesjid Hanikalar, Gumbez-mazarlar Bar . Amma Nime Ixki Bizning Bu Yurtimiz Xerki Turkistanda Tuzugirek Birer Tarih Yaki Esere-etike Yok Iken. Barda-yok Xu Bir Harabe Heytgahimiz Bar Iken, Umu Harabeliktin Kixining Korkkisi Kelidighan Ehwalda Iken.,zaten Bu Biqare Millitimizning Ibadetgahi Ibadetgahliktin Qikip, Sayahetqi Hitaylarning Sayahetgahi Bolup Kaptu.keni Silerdin Sorap Bakay, Eger Mana Muxu Ikki Resimdiki Ikki Jameening Otturisigha Bizning Heytgahimizni Koyup Jume Namazigha Ezan Eytkanda Silerni Muxu Uq Jameedin Kaysisigha Kirip Jume Namaz Okuysiler Dise Siler Kaysisigha Kirip Namaz Okuysiler,? Dep Sorisam Tughkanlirim Tengla : U Ikkisige, Diyixti, Mana Muxundak,
Tazning Nimesi Bar Dise , Tomur Taghiki Bar. Dep,bizning Barda Yok Bir Heytgahimizning Hali Xu. Bu Heytgah Tarihimizning Yuz Aki Emes, Yuz Karisi Iken . Dep Gepni Ayaghlaxturdum.

Gepni Bek Uzun Kilip Olturghanlarni Hardiriwettimmu Kandak,heli Uzun Jim-jitliktin Keyin Yan-yandin Manggha Hujum Kilixka Baxlaxti.: Hajim Bizning Heytka Bek Yoghan Miqit, Neqqe Mo Yerning Ornigha Selinghan, Bundak Yoghan Yerni Tutkan Miqitler Dunyadimu Az Uqraydu. Didi Birsi. Yene Birsi: Hajim Sili Kandaksige Heytkani Uyghur Millitining Yuz Karisi Deyla , Bu Milletke Hakaret Didi, Yene Birsi : Heytka Tarihi Uzun Miqit Bundak Menzirilik Miqit Heli Yerde Yok Didi. We Xuninggha Ohxax Tenkit We Reddiye Geplerge Karxi Jawap Berixke Mejbur Boldum. : Hajimka Didim Udulimda Olturghan Yaxqe Mendin Heli Qong Birsige, Uning Haji Ikenligini Bilmisemmu Uni Hox Kilix Uqun: Men Heytkani Uyghur Millitining Emes, Tarihimizning Yuz Karasi Iken Didim. Bizni Buningdinmu Hexemetlik Ikkinji Bir Jamee Selixka Toskunluk Kilghan Kim Bilidu Belki Mana Muxu Heytgahgha Bolghan Karghularqe Muhabbetimizdur. Eger Zamanlardin Beri Heytgahni Hiq Nime Dep Bilgen Bolsak. Bunqilik Katta Seltenetlerni Kurghan Ejdadlirimiz Belki Kexkerde Tehimu Hexemetlik Jamelerni, Mesjid-hanikahlarni Salghan Bolatti. Belki Heytgahning Ornigha. Dep Olturghanlarni Besikturdum. We Xuning Bilen Hikayemning 3- Bolimi Uyghur Millitining 3- Yuz Aki Mewzusini Tugetken Boldum.

We Baxkilarning Mening Hikayemning Ayighini Dawamlaxturiximni Arzu Kilip- Kilmaydighanlighini Kuttim.bir Pes Oz-ara Ghudungxixixlardin Keyin, Iqidin Birsi Yene Mendin Soridi: Hajim Sozlirige Dawam Kilsila, Yene 4- Nimini Kordile?. Men Bu Soaldin Gerqe Olturghanlarni Renjitkendek Korunsemmu,ularning Gepimdin Zerikmigenligini Baykidim.we Hikayemni Dawamlaxturdum.

Uyghur Millitining 4- Yuz Aki Didim Men. Kexkerni Kordum. Huddi Mening Hikayemni Eytiwalsun Digendek Biz Olturghan Oyge Ya Bir Kixi Kirmidi, Ya Bir Kixi Qikmidi Her Kimning Dikkiti Mening Aghzimda Idi,
Kexker Mening Yurtum, Kexker Uyghur Medeniyitining Boxigi, Kexker Ikkinji Buhara,kexker Mehmut Kexkerining Yurti,kexker Tarihimizdiki Xanlik Dewletimiz Karahaniye Dewletining Payitehti,kexker Ak Kexker Kok . Aldi Bilen Az Digende On Minot Kexkerni Danglidim. Qunki Bu Derije Mexhur Bir Tarihi Xehirimizning Noksanlirini Eytix Uqun, Bunqilik Danglax Tehi Azlik Kilatti.
: Hajim Nime Dimekqi Bolila , Egitmey Gepning Poskallisini Kilsila. Kexkerde Nimini Kordile? .yenimdiki Bu Kixining Sozi Bilen Men Bir Az Tohtiwaldim ,we Hikayemning Hekiki Mewzusigha Ottim.

Mening Dadam 1922-yili Kexkerde Appak Hoja Mazarlighi Bilen Mexhur Hezret Digen Yerge Yekin Burqa Digen Yurtta Tughulghan Iken.dep Baxlidim Hikayemning Poskallisigha. On Tort Yaxida Muz Dawan Arkilik Iligha Otup Kalghan Omrining Tamamini Digidek Tengri Taghlirining Ximalida Otkuzdi,amma Bir Omur Kexker Hesriti Bilen Alemdin Otti. Dadam Bizge Daim Kexkerni, Kexkerde Otkuzgen Balalik Hayatini, Kexkerning Helkini, Orpi-aditini,taghini, Baghini ,otini, Suyini,sozlep Beretti, Anglaliwerip Mening U Uzaktiki Uluk Yurtimiz Kexkerge Xundak Bir Ixtiyakim Quxtiki?,bir Omur Kexkerge Berip Kexkerni We Kexker Helkini , Kexkerdiki Uruk-tughkanlirimni Koruxni Arzu Kilip Ottim. Mana Emdi Yaxim 45 Ke Kelgende Allah Manggha Bu Pursetni Nisip Kildi. We Men Hazir Kexkerde.. Amma Men Oylighan Kexker Bu Korginim Emes Idi. Men Oylighan Kexker Bek Yoghan, Tarihi We Hexemetlik Imaretler Bilen Tolghan Sirlik Kexker Idi.halbuki Korginim, Tumen Deryasi Bilen Kizil Deryasi Arisigha Kisilip Kalghan Kiqikkine Topa Dongluk Idi. Yeni Oqughini Eytsak Ottura Esirdin Kalghan Bir Topa Harabesi Idi. Bir Hesapta Italiyelik Mexhur Seyyah Marko Polo Miladi 1274- Yili Korup Kembighelqiliktin Hetta Sapal Kaqimu Tepilmaydiken Digen Kexker Bilen, 725 Yildin Keyiki Mening Kexkerge Bergen Bahayimda Anqe Perik Yok Diyerlik Idi.yani Men Korgen Kexker 725 Yil Ewwel Marko Polo Korgen Kexkerning Eynisi Idi. Gerqe Marko Polo Zamanida Kexkerde Hazirki Kexker Sepili Yok Idi, Amma Zaten Hazirmu Bu Mexhur Sepilning Yumulak Xeher Kol Bexida Azghina Bir Yerini Qet-elliklerge Tarihtin Korgezme Kilix Uqun Kaldurup Koyghinini Hesapka Almighanda Bu Tarihi Sepildin Iz Derek Yok Idi.

Miladi 1839-yili Yazda, Bei Jingdiki Manjur Padixahi Dao Guangning Buyrighi Bilen Kexker Taxki Xeherni Sepil Iqige Almakqi Bolghan, Xu Qaghdiki Kexker Hukumdari Turpanlik Zuhuriddin Hekimbeg , Kexker Baylirigha Bolghan Inadi Sewebidin, Tumen Deryasi We Kizil Deryasi Boyliridin Jik Iqkirige Kistap Bir Yazdila Selip Putturup Bolghan Bu Mexhur Sepilni , Kizil Hitay Hokumeti 1952-yildiki Yer Islahatida Kexker Helkining Astida Yep Ustide Qiqip Toplighan Gendilirini Etizliridiki Ziraetlirige Qaqkini Yetmigendek, Dehkanlargha Bolup Bergen Yerlirini Oghutlax Uqun, Buzdurup, Toxutup,etizlirigha Qaqturup Tugutup Bolghan Iken .113 Yillik Tarihimizdiki Bu Mexhur Sepil. Xum Hitaylarning Siyaseti Tupeylidin Tarih Bolup Kalghan Iken, Peket Sepildin Miras Bolup Kalghini Helik Arasidiki Dadam Eytip Bergen Mexhur Sepil Nahxisi Idi.
Hekimbeg Ghojam Soraydu, Sepil Sokkanlar Nelik.
Sepilni Bizler Soksak, Yetip Yemdiken Xelik.

Gepim Bu Yerge Kelgende Olturghanlar Parakkide Kulixip Ketti , : Hajim Yene Bir Disile?,hejep Lezzetlik Nahxiken Bu Dise , Yene Birsi Men Bu Nahxini Anglighan Didi.men Nahxini Olturghanlargha Tekrar Kilip Berdim.

Hekimbeg Ghojam Soraydu, Sepil Sokkanlar Nelik?.
Sepilni Bizler Soksak , Yetip Yemdiken Xelik.

Bunqe Uzun Gep-sozlirimge Hiq Itiraz Kilixmay , Sukut Bilen Anglap Olturuxkinigha Razilighimdinmu Bilmeymen, Gep Kilip Eghizlirim Kurup Ketken Bolsimu Gepimni Uzmey Dawamlaxturdum. Yekinki Zaman Kexker Tarihidiki Mexhur Xeher Kexker Konaxeher,bardi-yoki Uzun Ketken 500 Metirlik Bir Koqa Iken, Yolning Ikki Terepige Tizilip Selinghan Bir Neqqe Eski Binani Dimise Xeher Digiqiligimu Yok , Bir Etizlikning Otturisi Iken. Yengi Xeher Bir Az Uzun Tehminen 800 Metir Kelidighan Uzun Bir Koqa Iken .bu Yurtlarni Xeher Digiqe Kexkerni Kiqik Bir Yurt Baziri Yengi We Kona Xeherlerni Birer Mehelle Digen Tuzuk Iken .mana Bu Yurtumdiki Terekkiyatsizlik,heddidin Ziyade Kembighellikke Ohxax Hekiketlerni Korup Konglum Bozulup Yighlap Saldim. Hajim Didi Tughkanlirim Bir Nersige Kongulsiz Boldila Bolghay ?.men Oquk Eyttim: Men Kexkerni Bunqiwala Haneweyran Kiqik Bir Yurt Dep Oylimighan Idim , Xuninggha Konglum Bozuldi Didim.dunyada Yurt Jik,istanbulmu Yurt Istanbulning Mawu Bexida Olturghanmu Men Istanbulluk Deydu, Awu Bexida Olturghanmu Men Istanbulluk Deydu, Dimisimu Hekiketen Ikkisila Istanbulluk, Amma Ikkisining Oyining Arilighi 60-80 Kilometir Kelidu. Mana Xeher Dep Buni Deymiz . Bizde 80 Kilometir Digen Orpe-adet, Qiray Xekil, Til-xiweliri Baxkiqe Bolghan Ikki Yurt Iken, Mesilen Yengisar Kexkerge 80 Kilometir Kilidu .40 Kilometir Neyninglardiki Atuxluklar Ozlirini Yaka Yurtluk, Hisaplaydu, Disem Bir Bajam Manggha Karap: Hajim Tehi Buni Bilmeydikenla Xening Iqidiki Kizlarning Toylighi 20-25 Ming Koy, Xening Texidiki Kizlarning Toylighi 5-10 Ming Koy Mana Muxundak Qong Perik Bar Didi.xeherning Iqi Bilen Texining Otturisidiki Qigra Kona Kexker Taxki Xeher Sepili Iken. Xundak Bolsimu Men Yenila Kexkerning Uyghur Millitining Tarihimizdiki Yuz Aki Bolixigha Ixenqe Baghlap, Delil-ispat Izdexke Baxlidim We Atuxka Berixka Karar Kildim.

1999-yili 8-ayning 5- Kuni Keqte Ustin Atuxtin Astin Atuxka Quxtim.40 Kilometirlik Eyni Mesapidiki Kexkerni Yurtum Dimeydighan Bu Atuxluklarning ,ustun Atuxni Peket Ismi Ohxighanlighi Uqunla Bir Yurt Bilgenligige Hazirghiqe Heyran Bolimen. Bu Ikki Yurttiki Isim Ohxaxlighini Men Ozumqe Tarihte Kexker Wadisige Koqup Kelgen Karluklardin Ohxax Isimlik Ikki Kebilening Bu Ikki Atuxka Yerlexkenligidin Bildim.elbette Bu Mening Ispatlixim Mumkin Bolmighan Perizim. Onbex Kilometir Uzaktiki Yengixelikni Yat Yurtluk Bilip Kiz Bermeydighan Bu Uyghur Milliti,kexker Bilen Atux Arilighidiki Bu 25 Kilometirlik Artuk Mesapini Elbette Hisapka Alatti.

Astin Atuxka Kiqe Huptendin Keyin Kirdim.putun Atux Kap-karangghuqilik Hetta Koqilarning Ikki Yakisidiki Oylerdimu Birer Jinqirakning Xoylisi Korunmeytti.turup Oylidim Bu Atuxlukni Uxxuk Helk Diyixetti, Ejaba Hitay Hukumitige Uxxughlik Kilip Bolsimu Yollirigha Qirak Bekitturiwalalmaptuya?.dimek Uxxughlikini Tijaret Uqun Peket Hotenliklergila Ixlitidighan Ohxaydu, On Pulluk Malni Onbir Pulgha Alsa Bir Pul Kimmetke Satting Dep Xeriatka Eriz Kilidighan. Xuning Uqun Bu Nahxa Mexhur Ikende

Haximahun Karakax, On Pulumni Ber Adax.
On Pulumni Bermiseng, Xeriatka Yur Adax.

Gepim Xu Yerge Kelgende Olturghanlar Parakkide Kulixip Ketixti. We Men Gepimni Dawam Kildim. Mana Muxu Hiyallarni Surup,maxinining Qirighining Yorighida Yolni Aran Korup Kitiwatsam Yenimda Olturghan Tughkinim: Hajim Dikket Kilip Haydisila, Aldilirida Adem Bolsa Dessep Salmisila Yene Didi. Men Heyran Bolup,: Bu Keqide Yol Boyida Nime Adem Disem,
: Medikarlar Keqisi Yatidighan Yerliri Yok Mana Muxu Yol Boylirida Katar-katar Tizilixip Yatidu Didi.qoqup Kettim Zaten Yurtumgha Kelip Korgen Bilgenlirimning Hemmisi Digidekla Kembighellik, Terekkiyatsizlik, Kalak Orpe-adet,jahillik Medeniyetsizlikke Ohxax Kixining Konglini Bozidighan . Bu Insapsiz Hakim Milletke Karxi Wijdanlik Bir Uyghurning Ghezibini Kelturidighan Ixlar Idi. Bu Korunixlerge Insanning Yurigi Eqixmay Turalmaytti, .

Mening Bu Kiqilep Bolsimu Astin Atuxka Keliximge Sewep Bolghan Nerse,irkimizni Islam Bilen Xereplendurgen Mexhur Hakan: Hezreti Sultan Satuk Bughra Karahanning Mazarini Ziyaret Kilix Idi.
Huptendin Otken Wakit Bolup, Mazar Kap-karangghu Idi, Men Ay Xolisida Gumbezge Esilghan Wewiskidiki Hetlerni Okudum.(( Abdulkerim Satuk Bughra Karahanning Jesidi, Yandiki Ikkinji Mazargha Yotkeldi.)) Huddi Beximdin Bir Qilek Soghuk Su Tokkendek, Irkilip Kettim. Mawu Zotalikni Karanglar, Tirikini Bu Kunge Koyghan Hitay Olukini Goride Hem Jim Koymaptu ,kaxki Yandiki Mazargha Yotkigen Bolsangghu Meyliti, Kim Bilidu Bei Jing De Kaysi Bir Laburatorgha Apirip Bu Uluk Zatning Jesedini 70 Perqige Bolup Amerikiliklar Huddi Albert Enisteinning Jesedini Parqilap Tetkik Kilghandek Kilip Yuremsen Tehi,biqare Helkim Bilsimu Bilmeske Selip Kuruk Mazarni Tawap Kilip Yuremdu Tehi. Xundak Bolsimu Mening Sinap Bakkim Keldi. We Ikkinji Mazarning Yenigha Kelip Unluk Kilip Towlidim. : (( Hey Hezreti Abdulkerim Satuk Bughra Karahan. Kop Orningdin. Kara Yurtung Nime Halda , Helking Nime Halda, )) Mazardin Hiq Kandak Sada Kelmidi,

Men Ikkinji Mazargha Berip Yene Xundak Towlidim. Etrap Tim-tas.ay Xolisi Bolmighan Bolsa Idi, Men U Wewiskidiki Hetlerni Okimighan Bolattim,we Jesetning Bu Yerde Yoklighidin Hewirim Bolmaytti. Bu Uluk Hakanning Jesedining Bu Mazarda Yok Ikenligi Jezmenlexti.we Men Keqilep Kexkerge Kaytip Keldim.

Mana Mening Korgen Kexkirim Kiskiqe Xu Didim Men Gipimni Tugitip . Bir Az Hardughimni Alghandin Keyin Gepimni Yene Baxlidim: Elbette Bugunki Kunde Kexkerning We Kexker Helkining Ottura Esir Hayatida Turixi , 250 Yillik Hitay Mustemlikiqiligining Tesiri,kullukning Tesiri, Milli Kulluk Bek Yaman, Weten Asareti Bek Yaman, Xuning Uqun Mundak Bir Kexker Helik Koxighi Bar:;

Hejep Ohxaptu Bu Yil, Soho Yolida Kulmak.
Hejepmu Yaman Iken, Kul Milletke Kul Bolmak.
Amma Uningdin Burunki Ming Yillik Tarihimizdinmu Tuzugirek Birer Eserning Yoklighi Belki Biraz Millitimizningmu Eyibidur?. Ejdadlirimizningmu Eyibidur? Xuning Uqun Men Kexkerni Uyghur Millitining Tortinji ((yuz Karasi)) Iken Didim Dep Gepimni Tugettim.


Oy Iqidiki Jamaet Heli Jim Olturuxkandin Keyin,heliki Ghulja Doppisi Kiygen Yurt Imami Gep Baxlidi: Sili Bundak Disile , Erebistandiki Baxka Uyghurlar Nime Deydu?. Ulapla Jawap Berdim : Nime Dise Disun Hajimka .zaten Her Kim Ozining Bilginiqe Deydu. Birsi Yurtka Berip Way Yurt Yahxi Bolup Ketiptu,helik Bay Bolup Ketiptu, Hitaylar Meni Maxinigha Selip Yurtni Andak Aylandurdi,mandak Aylandurdi,manggha Andak Ziyapet Berdi, Mandak Ziyapet Berdi. Meni Qet Eldiki Uyghurlarning Wekili Dep Tonidi,yurtka Kelinglar Karxi Alimiz Meblegh Selinglar,tijaret Kilinglar, Didi Dep Aghzi-burnigha Yetmey Hox Bolup Hitay Hokimitini Mahtap, Weten-milletke Hiyanet Kilip Kaytip Kelidu. Birsi Yurt Jalaphana Bolup Ketiptu, Hemme Kizlar Kip-yalingaq, Erliri Xorwiqi Iken,hitaylar Kizlirimizni Oynaydiken. Helik Kembighelqilik, Ix Tapalighanlar Ayda 40-50 Dollargha Ixleydiken Tapalmighanlargha Umu Yok,dep Kelidu, Birsi Helkimizde Dini Islam Nahayiti Kuqlinip Ketiptu,yaxlirimiz Islamgha Kattik Ozlirini Taxlaptu, Ramazanda Yurtta Putun Mescidlerde Iftar Beridiken. Mescidler Namaz Wakitlirida Musulmanlar Bilen Lik-lik Toxughluk Dep Kelidu.hemmisi Ozi Korgen Ozi Yurgen Yoldiki Gep Sozlerni Kilip Kelidu. Menmu Ozumning Koegenlirimni Mana Muxundak Hikaye Kildim , Toghra Tapkanlarghimu Merhaba, Red Kilghuqilarghimu Merhaba.dep Yurtka Sayahet Kilghan Hatirelirimni Mana Muxundak Hikaye Kilip Berdim. Xuning Bilen U Toydin Qikip Ertesi Ettigende Kazakistan Hawa Yollirining Ayripulani Bilen, Istanbulgha, U Yerdin Saudi Hawa Yollirining Ayripulani Bilen Aileqe Hemmimiz Yurtimiz Mekkei—mukerremege Kaytip Keliwalduk.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Unregistered
23-04-06, 18:48
siz qachan yurtqa bardingiz we buni yazdingiz? rehmet.

Professional Uyghur!
23-04-06, 20:09
Bek yaxshi yeziliptu, rexmet maqalilirigha!

ozlirige kichikkine bir nersini eytip bergum kiliwatidu. mesilen ozlirining maqaliliridek yaxshi eserlerni yalghuz bu tor betidila emes, yene her xil tor betliridimu ilan qilish mumkin. shunga ozlirige tewsiyerim, mumkin bolishiche xet yezishta kopchilik ishlitiwatqandek birlikke kelgen elip-be bilen yazsiliri, buni kona yeziqqimu ozgertish asanla bolidu. yaki kona yeziqtinmu hazirqi latinche xet yezishqa oxshash yengiche yeziqqa hem ozgertish oxshashla automatik bolidu. shunga mumkin bolishiche kopchilik ishlitiwatqan yeziqqa diqqet qilsiliri teximu yaxshi bolishi mumkin haji aka....

UyghurEdit digen programmini ishlitip korsile, ozlirige paydisi bolar yeziqchiliqta.

UyghurEdit'ni chushurimen disiliri; http://kenjisoft.homelinux.com/uyghuredit/ukyindex.html

Aman bolsila!

Unregistered
24-04-06, 19:59
Mening makalemni okuxka wakit ayrighininglar uqun hemminglargha kop rehmet,

Men bu makalemni 18-05-2005 tarihide meshrep.comda elan kilghan idim.


Men 09-07-1999-------25-08-1999 tarihide ayrilghili 20 yil bolghan yurtumni ziyaret kildim.mening bu yazghanlirim mening sayahetimning peketla kexker kismi, Men makalemni bir az edebi jumliler bilen bizidim, we belki azdur koptur mubaleghe hem kilghan bolsam kerek . amma hiq yalghan yazmidim we yazghanlirim tamamen hekikettur.we tamamen ozumning korgen we anglighanlirimdur.

endi professional uyghur ependining bergen teklipige kop rehmet,amma men uqun internetke ait teknik jumliler tamamen meninmg sewiyemning ustidiki gep-sozlerdur, kaxki professional uyghur ependi mekkide bolghan bolsa we xu digenlirini manggha kilip bergen bolsa.inxaallah umu bolup kalar.


ALLAH uyghur millitini eziz kilsun AMIN

IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Professional Uyghur!
26-04-06, 03:25
endi professional uyghur ependining bergen teklipige kop rehmet,amma men uqun internetke ait teknik jumliler tamamen meninmg sewiyemning ustidiki gep-sozlerdur, kaxki professional uyghur ependi mekkide bolghan bolsa we xu digenlirini manggha kilip bergen bolsa.inxaallah umu bolup kalar.


ALLAH uyghur millitini eziz kilsun AMIN

IHTIYARI MUHBIR : MEKKE
Hormetlik hajika,

men silige bu yerdinmu korsitip qoyay, men digendek eynen qilsiliri ish tamam.

beshida towendiki link arqiliq programmini chushurila, link;

http://kenjisoft.homelinux.com/uyghuredit/program/uyghuredit.msi

uni bir yerde saqlayla we toluq chushurulup bolghandin kiyin programmini achidila. programma aptimatik halda qurulushqa bashlaydu. [ next ] yani [ ileri ] dep kitiwersiliri bolidu. undin kiyin [ finish ] yani [ son ] dep tugeydu.

uningdin kiyin [ start ] yani [ bashlat ] digen yerdin, programmilarning ichige kiridila. shu yerdin UyghurEdit digenni basidila. uningdin kiyin programma echilidu. programmining ustige qarisiliri Uyghurche menu'ler yezilghan. shu yerdin xalighanche tallap ishlitidila. buni sili bir korsilirila qilalaydila, sinap baqsila.

elwette konupka taxtisi wetende birlikke kelgen standart taxta, normal english taxtidin biraz perqliq. unimu ustidiki yardem digen menudin koriwalalaydila.

bu programma bek addiy we ishlitishke bek eplik. kona yeziqta xet yazsiliri, aptimatik halda yengi yeziqqa ozgertip beridu. yengi yeziqta xet yazsiliri, kona yeziqqa ozgertip beridu. mesilen sili yeziwatqan Heremdiki meshhur Uyghurlar digennimu mushu programma bilen yazsiliri, ozliride hem kona yeziq versionni hemde yengi yeziq versioni bolidu. torlardin kochurup tarqitishmu hem eplik, bashqa maqale yazsilirimu hem eplik bolidu.

aman bolsila.