PDA

View Full Version : Milli Shehid; Shatgul Uyghur



IHTIYARI MUHBIR
15-07-12, 09:18
yalqun
2012-03-07
Bundin del 24 yil burun, yeni 1988-Yili 8-Mart küni uyghur xelqining közge körüngen kino artislirining biri bolghan shatgül uyghur ishikining aldigha toxtitip quyulghan su nazaritining mashinisi partlap kétip qaza qilghan idi.


RFA/Yalqun

Uyghur xelqining közge körüngen kino artislirining biri bolghan shatgül uyghur 1988-Yili 8-Mart 27 yéshida wapat bolghan.

Aridin 24 yil ötken bolsimu hazirghiche xitay hökümiti bu qétimliq mashina partlitish weqesini kimning peyda qilghanliqi yaki qatilning tutulghan yaki tutulmighanliqigha dair uchurlarni ashkarilighini yoq.


Eyni chaghdiki jamaet pikrige asaslanghanda mashinigha bomba qoyghuchi xitay hökümitining uyghur élide turushluq herbiy gazarmisining yuqiri derijilik emeldarlirigha chétilidighan bolup, su nazaritining naziri bolghan uyghur minofni qestlep öltürüshni meqset qilghan iken, emma mashinigha shatgül dadisidin burun chiqqanliqi üchün dadisining ornida weqege duchar bolup qaza qilghan.


Merhum shatgül uyghur 80-Yillarda közge körüngen talantliq kino artislirining biri idi. U,1980-Yili changchün kino studiyisi ishligen «qalduq qar» namliq hékaye filimde rol élip özining tunji ékran hayatini bashlighan bolsa, uningdin kéyin «renaning toyi», «artis bolmaydighan qiz», «sirliq karwan» qatarliq filimlerde arqa-Arqidin rol élip özining aktyorluq sahesidiki talantini namayan qilghan idi.


Shatgül uyghur 1960-Yili, 3-Ayning 3-Küni tughulghan bolup, weqege yoluqqan waqtida emdila 28 yashning qarisini alghan berna qiz idi.


Shatgül uyghurning ölümi 1980-Yillarning axirida uyghurlar arisida yüz bergen tesiri zor bolghan, uyghur jamaet arisigha keng tarqalghan we qattiq ghulghula qozghighan weqelerning biri bolghan idi. Shunga shair yasin imin «shatgül» namida kitab yézip, yash-Ösmürler neshriyati teripidin 1988-Yilining axirida neshr qildurghan idi. Kitabta shatgül, dadisi uyghur minof we chong dadisi minofaxun qatarliq 3 ewlad kishilerning sergüzeshtliri bayan qilinghan bolup, kitabqa yene shadgülning hayati we ölümige munasiwetlik nurghun süretler kirgüzülgen. Kitab neshr qilinip uzaq ötmey xitay hökümiti teripidin cheklengen kitablar tizimlikige kirgüzülüp, kitabxanilarda sétish meniy qilindi we aptori yasin iminning yéziqchiliq hoquqi cheklimige uchridi.


Hemmidin xewerdar bir qisim erbablarning eyni yilliri jamaet sorunlirida bildürüshiche shatgülning dadisi uyghur minof elsöyer, jamaet ishlirigha köngül bölidighan, peziletlik kishilerning béri bolup, su nazaritige nazir bolghan yilliri uyghur jamaiti üchün nurghun yaxshi ishlarni qilghan iken.


«Shatgül» namliq kitabta bayan qilinishiche, shatgül uyghurning chong dadisi minofaxun 1947-Yili -2-Ayning 25-Küni ürümchide yüz bergen xitay gomindangchilirining exmetjan qasimi bashchiliqidiki rehberlerge qarshi qozghighan 25-Féwral weqeside puqrache kiyingen gomindang eskerliri teripidin urup öltürüwétilgen. Minofaxun shu yilliri birleshme hökümet terkibidiki emeldarlarning biri bolghan burhan shehidining shopuri hem qoghdighuchisi bolghan.

IHTIYARI MUHBIR
15-07-12, 09:27
1985- Yili wetendin Saudi Erebistangha koplep video Kasetler kelgili turdi, Renaning Toyi, Ertis bolalmighan Qiz, hetta Turkiyening shu chaghdiki Sihhiye ministiri Halil Shiwghin ependining Sherqi Turkistan ziyaretidin korunushler qatarliq,

Saudi Erebistan Uyghurlirida birdin wetenge qarshi ishtiyaq, seghinish qizziqish we guldurlep wetenge berip kelish dolquni qozghaldi, mana bu qizziqish we seghinish dolqunigha bash sebeb chirayliq we mahir Uyghur Qizi Shatgul Uyghur hanim idi.

Keyin Saudi Erebistan Uyghur jamaeti bu shum hewewrni anglighandin keyin kop qayghurghan idi.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE