PDA

View Full Version : Qeshqerdiki qiyin témilar we shinjangni idare qilish yolliri



timur
03-04-12, 14:21
Qeshqerdiki qiyin témilar we shinjangni idare qilish yolliri

xénen pen-téxnika unwérsitétining dotsénti : wang xongtaw


Bozqir terjimisi



" 5-iyul " weqesidin kéyin yüz bergen "18-iyul,","30-iyul", "31-iyul" we "28-féwral" zorawanliq-térorluq weqeliri pütkül memliketni chöchütti.kishilerning diqqet neziri qeshqerdin ibaret junggoning eng gherbidiki sheherge merkezleshti.2003-yili j x ministirliqi 1-türkümde békitken 11neper térorchi unsurning 6nepiri qeshqerdin . 2008-yili 16neper qoralliq saqchi qisim eskerlirining ölüshini keltürüp chiqarghan "4-awghusit" zorawanliq weqesidiki ikki neper qatilmu qeshqerdin .2009-yilining aldinqi yérimida shu yerlik hökümet 12 térorluq shaykisigha zerbe bergen. Mundaqche éyitqanda gerche hökümet qeshqerghe ghayet zor yardem meblighi sélip, ichki quruqluqtiki alahide rayon qurulushigha xas nurghun étibar bérish séyasetlirini bergen , her qaysi orunlardin shinjanggha yardem béridighan kadirlarni qeshqerge seplep bergen bolsimu emma qeshqer yenila zorawan térorchilar we milliy bölgünchi unsurlarning herkiti eng keskin rayon bolup kelmekte.jongxua milletlirige bolghan ortaq tonushning kemliki, xenzu medeniyitige bolghan chetke qéqish pozitsiyisi, merkezning bezi séyasetlirige bolghan öchmenlik qeshqer wekillikidiki uyghurlar toplushup olturaqlashqan rayonlarni hökümetning neziridiki "kesse késilmeydighan, tüzigenséri qaymiqanchiliq üzülmeydighan" qiyin témigha aylandurup qoydi.


"qeshqerdiki qiyin mesililer" ning sadir bolushining sewebliri murekkep bolup asasliqi töwendiki bir nechche jehettin ipadilinidu :


1-qeshqer pütün memlikettiki uyghurlar toplushup olturaqlashqan eng chong rayon bolup, uyghurlar nopusi texminen %80ni igileydu. Xelq'aradiki "pantürkizim"ning tesirige uchrighachqa jongxua milletlirige bolghan ortaq tonush kem . Qeshqerdiki osman, mensur qatarliq daim uchraydighan isimlardin pantürkizim idiyisining bu rayonlargha bolghan tesirini körüwélish mumkin.emeliyette yalghuz junggodila emes herqandaq bir döletning ichki qismidimu oxshimighan milletler toplushup olturaqlashqan rayonlarning hemmiside digüdek azdur-köptur milliy bölgünchi küchler mewjut bolup turidu.

2- qeshqer wilayitidiki uyghurlar islam dinigha étiqad qilidu. Yene kélip bu xil din nahayti küchlük bolghan siritqa qarita intilishchanliq xahishigha ige bolup bey'et merkizi mekke. Uni yerlikleshtürüsh mumkin bolmighachqa medeniyet jehettin jungxua medeniyitining sirtida turup kelgen.islam dini yehudiy dinidin hamile bolghachqa yehudiy dinining konsérwatipliq diniy ehkamlirigha warisliq qilghan. Yat dindikiler bélen nikahlinishni teshebbus qilmayla qalmay yene uninggha qarshi turidu. İslam dinining yehudiy dinigha oxshimaydighan yéri musulmanlarning yat dindikilerge "ghazat qilish" mejburiyiti belgülen'gen, shunga u xéli küchlük bolghan zerbe bérish xaraktirige ige.

3- chégra sirtidiki térorchi teshkilatlarning teshwiqati we singip kirishi. 1933-yili yaman niyetlik en'giliye qeshqerdiki yerlikler qurghan atalmish "sherqiy türkistan islam jumhuriyiti " ni qollap, bir qisim milliy bölgünchilerdin paydilinip, wetenni bölüwétishke urun'ghan."sherqiy türkistan islam herkiti ", "hézbot", "hijret" qatarliq chégra sirtidiki térorluq teshkilatlar chégra sirtida radio istansilirini qurup, teshwiqat boyumlirini bésip, intérnét toridin paydilinip, chégra ichidiki esebiy unsurlarni atalmish"ghazat qilish" qa quyratmaqta. Qeshqer wilayiti bolsa eshu sadalarni nahayti asan angliyalaydu.

4-hökümetning qattiq qol séyasitidin bir qisim eksiyetchiler paydilinip ketmekte. Qeshqerde östengboyi , chasidin ibaret ikki kona sheher rayoni bar.bu yerde 120ming uyghur yashaydu. Kona sheher rayonining ichki qurulmisi murekkep, qarimaqqa sirliq qesirgila oxshaydu. Qorolar bir-birige tutiship ketken, yer asti gemiliri bar. Bu hal hökümetning bashqurishini qiyinlashturiwetken. Kona sheher rayonidiki ahalilerning mutleq köp qismi chéqip köchürüshke qarshi. Hökümet zor miqdarda tölem bérishni éyitsimu emma, ular bu yerdin ayrilishqa unimaydu. Buning asasliq seweblirining biri merkez bügün'ge qeder yerge bolghan omumiy mülükchiliktin ibaret qattiq qol séyasetni boshatmighachqa tawar öylerning igidarliq hoquqi aran 70yil qilip békitilgen. Gerche weziyet tereqqiyatidin éyitqanda axir uning xususlushush éhtimali bolsimu emma séyasette beribir kona öylerge almashturilidighan tawar öylerning igidarliq hoquqi 70yil dep békitilgen.chégra sirtidiki bölgünchi küchlerning teshwiqatining tesiridin keng uyghur ammisi özlirining kona turalghusidin waz kéchishni xalimay kelmekte. Yene kélip bu ejdatliridin miras qalghan turalghu bolghachqa hökümetmu ularni mejburiy chéqip köchürüshke amalsiz.yene bir seweb kona sheher rayonining héyitka jamesini merkez qilghan soda rayoni bélen bolghan ariliqi yéqin, kona sheherni özgeritkendin kéyinki dukanlarning bahasi nahayti yuquri bolghachqa shu yerdiki uyghurlar uni qobul qilip bolalmaydu. Yene kélip  yéngidin qurulghan ahaliler olturaq rayoni sapla sheher etrapidiki rayonlargha berpa qilinidighan bolghachqa ular bir xil sheherdin qoghlap chiqirilghandek hésiyatqa kélip qalidu; yene bir tereptin soda qilalmasliq we ishsiz qélishtin endishe qilishtek ichki teshwish ichide turup kelmekte.bu ehwal milliy bölgünchilerge qolayliq yaritip bermekte.bundaq ehwalda weziyet konturulsiz qalghan haman zor kölemlik qan tökülüsh weqeliri kélip chiqishi mumkin.

5-shinjangning séyasiy, iqtisadiy, medeniyet merkizi shimalgha mayillashqan.bu hal jenubiy shinjangdiki ammini ümidsizlik tuyghusigha duchar qilghan.xeritige qarisaqla shuni bileleymizki, yawro-asiya chong quruqluq köwrüki ürümchi, tash'éqin(shixenze),kuytun qatarliq shimal léniyisidiki sheherlerdin ötidu;'aptonom rayonning merkizi ürümchide, shinjang ishlepchiqirish-qurulush bingtuenining bash shitabi tash'éqin(shixenze) de ; döletning 211nuqtuluq qurulush türige kirgüzülgen shinjang unwérsitéti bélen tash'éqin(shixenze) unwérsitétidin ibaret bari yoqi ikkila unwérsitétning biri ürümchide , yene biri tash'éqin(shixenze) de . Bu xil halet tarixtiki séyasiy, iqtisadiy, medeniyet merkizining köp hallarda jenubiy shinjangda bolush ehwali bélen tüptin oxshimaydu. 10-11-esirlerde qeshqer qaraxaniylar sulasilining sherqiy astanisi we medeniyet merkizi bolghan, yene kélip u yipek yolidiki meshhur qedimiy dölet hésaplinidu. Yekendimu medeniyiti tereqqiy qilghan seidiye xanliqi qurulghan. Séyasiy merkezning shimalgha yötkilishi , xoten, yekenlerge ta bügün'ge qeder tömür yolning tutashmasliqi , shunche chong jenubiy shinjang uyghurlar rayonida peqet qeshqer pidagogika inistituti we xoten pidagogika aliy téxnikomidin ibaret kesip türliri az, derijisi töwen ikkila aliy mektep ning tesis qilinishidin ibaret bu haletlerni tarixtiki küchlük iptixarliq tuyghusigha ige jenubiy shinjangliqlar qandaqmu qobul qilalisun?

6-hökümetning uyghurlarning medeniyiti , islam dini chüshenchisige bolghan chüshünishi yéterlik bolmighachqa ichkiri ölkilerdiki idare qilish tejribiliri boyiche bashquriwatidu.hökümet qarghularche GDPqoghlushup , qanunsiz usullar bélen kona öylerni chéqip köchürüp, sheher kölümini kéngeytip, ammining qolidiki yerlerni erzan bahada sétiwélip , yer-zémin sodigerlirige yuquri bahada satidighan "tijaret shehri "quriwatidu. Bu xil zorawanliq tüsini alghan chéqip köchürüsh tölem puli bérish, yaki birdin ikki yürüshkiche öy bérish usuli bélen hel qilin'ghandek qilsimu emma shu yerlik ammini ishsizlashturup, hökümet kadirliri bélen sodigerlerning éghiz- burun yalishishi, zorluq küch bélen menpeet élishi , turmushta chiriklilishi qatarliq mesililerni keltürüp chiqiridu.bundaq mesililerge qarita xenzular rayonidiki ammining alliqachan sewir qachisi toshti.shunga bundaq ammiwi weqelerning ayighi yilboyi üzülmeywatidu. Mubada bundaq weqeler uyghurlar rayonida yüz bérip qalsichu?

7-junggo néfitchiliki , junggo néfit-xémiyechiliki qatarliq dölet ilkidiki chong karxanilar her yili shinjangdin zor türkümde néfit wetebiiy gaz qéziwatidu."gheribning néfitini sheriqqe yetküzüsh","gheribning gézini sheriqqe yetküzüsh" qurulushi arqiliq shinjangning néfit-tebiiy gazliri shangxey, guangju qatarliq sheriqtiki sheherlerge toshuliwatidu.eshu shirketler chet'ellerde néfit qazsa zor derijide meblegh sélip xeyri saxawet, mektep échish, ammiwi parawanliq ishlirini yolgha qoymay qalmayitti.emma shinjangda bundaq qilmaqta yoq hetta ishleydighan ishchilarnimu ichkiridin ekilishiwatidu.shunga yerlikler ularning paydisini körmek tügül eksiche muhit bulghunishning ziynini tartidu.bundaq ishlar shu yerliktikilerning kallisidin ötermu?

Yuqurdiki mesililerge choqum estayidil muamile qilip, muwapiq bir terep qilish zörür.mubada eshu mesililerning birersi yaxshi hel qilinmisa malimanchiliq chiqishi mumkin.séyasiy sahedikiler choqum bu mesililerni omumiyliq nuqtisida turup oylishishi , bash aghrisa putqa dara qilmay késel nede bolsa shu yerni dawalishi kérek. Aptor yene töwendikidek bir qanche türlük pilan-tedbirlerni séyasiyonlarning paydilinigha sunmaqchi:

1- qeshqer, xoten, lop, cherchen, manglingxa , ningshiyani linye qilghan tömüryol qurulushining zörürlükini tolluq tonup yétish kérek. Bu qedimqi yipek yolining chingxey lényisi bolup, shimaliy wéy sulalisidiki song yün , xuy shéng qatarliq rahiblar chingxu xanishning buyruqi boyiche enetkek(hindistan)ke nom alghili barashida mushu yol bélen mangghan. Bu yol chingxey-shizang tömür yolidin mohim tursa turiduki hergiz töwen turmaydu. Buni yalghuz iqtisad, nopus, tebiiy sharait nuqtisidinla emes eng mohimi dölet bixeterlik nuqtisida turup oylinish kérek. Tömür yol tutashsa uyghur ammisining siritqa chiqishi, sodigerlernngmu bu rayon'gha kirishige qolayliq yaritilipla qalmay yene shu jayning diniy keypiyatini zor derijide suslashturghili bolidu. Bu yene milletler ara alaqe we yötkülüshke , shu jaydiki ammining békinmichilikini ajizlitishqimu paydiliq.

2-shinjang rayonidiki pilanliq tughut séyasitini qoyuwétish kérek.junggoning zémini kengri, yer tüzülüshi murekkep we herxil , nopusning jaylishishi tekshi emes . Sherqiy qisim rayonlarda pilanliq tughutni yolgha qoyushni toghra chüshinishke bolidu , emma yéri keng nopusi shalang shinjang rayonigha nisbeten éyitqanda pilanliq tughutqa chek qoyuwalmasliq kérek idi, gerche az sanliq milletler asasiy jehettin pilanliq tughutning cheklimisige uchrimay kelgen bolsimu.

3-qattiq qol séyasetni özgertish kérek. Chéqip köchürülgendin kéyinki yéngi öylerning igidarliq hoquqini yer igidarliq kénishkisi bélen birge menggülük qilip bérish; öyi köchürülgen, chéqilghan aililerdiki ishsizlarni soda rayonidin heqsiz dukan yaki töwen bahaliq dukanlar bélen teminlep, ularning eslidiki tirikchilik yolini saqlap qélish kérek.

4-jenubiy shinjang rayonlirida xiristiyan dini we budda dinining tereqqiy qishigha ruxset qilish we uni qollash kérek.uyghurlar tarixtin buyan shaman dini, budda dini , ateshpereslik dini , xiristiyan dini qatarliq köp xil din'gha étiqat qilip kelgen. Nöwette jenubiy shinjang rayonida xiristiyan we budda dini az-tola tereqqiyatlargha érishiwatqan bolsimu emme toqunushtin qorqup bésish; chérkaw we ibadetxanilarni sélishqa ruxset qilmasliq ehwalliri hélihem mewjut. Bu peqet muqimliqtin ibaret köz aldidiki tar dairnila oylighanliq bolup,döletning diniy étiqat erkinliki séyasitige mas kelmeydu. Xiristiyan we budda dini gerche hökümet teshebbus qilip kéliwatqan atézimgha oxshap ketmisimu emma ularda héchbolmisa bashqa milletler bélen nikahlinishqa chek qoyush we ghazat qilishtek diniy qanunlar yoq, idare qilmaqmu nisbeten asan.

5-chégra sirtidiki bölgünchi küchlerge zerbe bérish salmiqini ashurush lazim.junggo birleshken döletler teshkilatining daimiy ezasi, dunyadiki 2-chong iqtisadi küchlük dölet bolush süpiti bélen etraptiki ushshaq döletlerde mewjut bolup turiwatqan chong-kichik bölgünchi teshkilatlargha küchlük bésim ishlitip , keskin tedbir qollunup eshu teshkilatlarni emeldin qalduriwétish , zörür tépilghanda qoral küchi ishlitip hel qilishqa tamamen qadir.

6- dölet karxaniliri uyghurlar rayonida zawut qurup, shu yerliklerni yallap ishlitip, yerlikning ishqa orunlashturush mesilisini hel qilip, xeyri-saxawet we ammiwi parawanliq ishlirini pütün küchi bélen qollap, öz obrazini yaxshilishi kérek.beziler shinjangning melum jehettin éyitqanda tebiiy sharait jehettin israiliye bélen intayin oxshashliqqa ige ikenlikini,bolupmu ular yaratqan qumluq yéza igilikining pütkül yersharidiki eng katta möjize hésaplinidighanliqini , shunga israiliyining tejribilirini örnek qilip, shinjanggha 100milyon köchmen yötkep, 100israiliye qurush teklipini berdi. Men bu teklipni qattiq qollaymen.shunche yillardin buyan hökümetning bu jehette azraqmu tewrep qoymighanliqi peqetla kallamdin ötmeydu. Men shundaq qaraymenki, héch bolmisa janubiy shinjangda chong-kichikliki 10israiliyige barawer kelgüdek qumluq yéza igiliki tereqqiy qildurulsa shu yerning ishqa orunlushush we tereqqiyat mesilisini hel qilishqa yardimi bolatti.

7- shinjang unwérsitéti , shinjang sen'et inistituti, shinjang tibbiy unwérsitéti, shinjang maliye-iqtisad unwérsitéti qatarliqlarni qeshqer we xoten'ge yötkesh kérek. Junggoda qedimdin buyan "chégrani tengriqutlar saqlaydu" dégen en'ene bar. Shunga paytexitni béyjingdin qeshqerge yötkeshni oyliship körüsh kérek.sun jongshen ependimu paytexitni qeshqerge köchürüshni oyliship baqqan. Buning asasliq sewebi qeshqer pamir igizlikige jaylashqan , asiyaning yüriki hésaplinidu. Bu yerdin asiyani chüshen'gili we uninggha yétekchilik qilghili bolidu.qeshqer shimalda shimaliy yipek yoli liniyisige; sheriqte jenubiy yipek yoli liniyisige ; gheribte gherbiy yipek yoli léniyisige tutishidu. Gherbiy yipek yoli léniyisi arqiliq gherbiy asiya we shimaliy afriqigha barghili bolidu.jenubta pakistan'gha tutishidighan jenubiy yipek yoli tarmaq léniyisige tutishidu. Qeshqerni asiya hetta yawropa chong quruqluqining chasa yol éghizi déyishkimu bolidu.junggo tarixda téxiche gheyri yurt medenitini asas qilidighan paytexit békitilip baqmidi.emma dunya tarixidiki köp milletlik döletler arisida bu xil ehwal köp uchraydu. Mesilen qedimqi dewirdiki hon impiriyisi , osman impiriyisi dégendek. Hazirqi zamanda qazaqistan bélen biraziliyimu gheyri yurt medeniti rayonini paytexit qilip békitish usuli bélen eshu zéminlarda ching turup, uni mustehkem qoghdashqa irade qilip kelmekte. Osman impiriyisini élip éyitsaq, konistantonpol esli sherqiy rim impiriyisining paytexti bolup, xiristiyan dinigha étiqat qilatti.sultan muhemmed hujumdin kéyin öz paytextini qoghdap qélish urushida gerche impiriye meghlup bolup zéminining yérimi qoldin ketken bolsimu emma istanbolni saqlap qalghan . İstanbol saqlap qélin'ghanliqi üchünla türkiyining xelq'aradiki ornimu oxshashla saqlap qélin'ghan. Mubada qeshqer paytexit qilinsa zawudlarning hemmisini köchüriwétip , yalghuz memuri merkez bolush süpiti bélenla nopusning 100milyondin köpiyip ketmeslik halitini saqlap qélishqa kapaletlik qilghili bolidu. Shundaq bolghanda su bayliqimu ishlitishke tamamen yétidu. Paytexitni qeshqerge köchürüsh teklipining sewebliri nahayti addi. Mubada paytexit köchürülmise merkiziy hökümette zor özgürüsh yüz bérip (hazirqi halettin qarighanda bu xil éhtimalliqni yoq dégili bolmaydu) junggo üchün intayin mohim bolghan shinjangdin ibaret bu rayon eng axirda qoldin kétishi mumkin.



(eskertish: aptorning izahatiche bu köz qarash peqet aptorning shexsiy köz qarishighila wekillik qilidikenki tor munberlirining meydani yaki köz qarishigha wekillik qilmaydiken)




menbe: http://bbs.misranim.com/thread-75446-1-1.html

Unregistered
03-04-12, 14:29
Maqalining xitayche esli menbesi:

http://www.chinaelections.org/NewsInfo.asp?NewsID=224532

Unregistered
03-04-12, 15:56
Maqalining xitayche esli menbesi:

http://www.chinaelections.org/NewsInfo.asp?NewsID=224532

Hitayning yahshisi yoq. amma Hitayning eqilliqliri bar. mana bu Hitay eqli bar hitay iken,yenila hemme hitayning meqsidi bir wetinimizde ilel-ebed olturiwelish,

Biz Uyghurlarning meqsidi, dinimiz bashqa, Tilimiz bashqa, ehlaqimiz, bashqa, chirayimiz bashqa, yurtimiz bashqa, Qanimiz bashqa, yeziqlirimiz bashqa,hich bir ohshashlighimiz bolmighan bu yat zalimlardin qutulup oz yurtimizda erkin-azade Hitaysiz yahsash we dunyagha bu yurtning Hitayning emesligini bildirip qoyush, bundaq az tula eqli bar hitaylaning yazghanlirigha aldinip hatalishish emes.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Unregistered
04-04-12, 05:36
Hitayning yahshisi yoq. amma Hitayning eqilliqliri bar. mana bu Hitay eqli bar hitay iken,yenila hemme hitayning meqsidi bir wetinimizde ilel-ebed olturiwelish,

Biz Uyghurlarning meqsidi, dinimiz bashqa, Tilimiz bashqa, ehlaqimiz, bashqa, chirayimiz bashqa, yurtimiz bashqa, Qanimiz bashqa, yeziqlirimiz bashqa,hich bir ohshashlighimiz bolmighan bu yat zalimlardin qutulup oz yurtimizda erkin-azade Hitaysiz yahsash we dunyagha bu yurtning Hitayning emesligini bildirip qoyush, bundaq az tula eqli bar hitaylaning yazghanlirigha aldinip hatalishish emes.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Bashqa eqli yoq Hitaylargha selishturghanda ,bir az eqli bar bilingen bu Hitayning bilmigini shu,; Uyghur milliti bilen Hitaylar her qandaq ehwal astida bille yashishi mumkin emes. biri Ot, biri Su.

Qoyaylik bizning wetenimizde, hetta biz ularning wetinini besiwalsaqmu, ulargha siler bilen bille yashaymiz dimeymiz, chunki yashiyalmaymiz. mumkin emes. bolmaydighan ishni bolduriwalsaq, bir kuni partilaydu.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Unregistered
04-04-12, 07:40
首先,应该认识到在南疆喀什、和田、民丰、且末、茫崖、德令哈、西宁一线修建铁路的必要性




Yuquridiki Hitayche maqaleni terjume qilghan ependim, ,:" 茫崖、德令哈- Mang Ya, De Ling Ha " bu Hitayche sozlerni bilelmidim, hich anglimighan sozler iken.yurt ismimu,? nime chushendurup qoyghan bolsiliri kop rehmet eytimiz.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Unregistered
07-04-12, 04:20
Mana bu "eqilliq" xitayni wujutqa kelturgen nerse nime? eniqki shu qehriumanlirimizning pichiqi(issiq qeni we jeni).Bu nuqta choqum aydinglishishi kerek. Her qetim shundaq bir weqe yuz berse puti koygen toxudek tipirlap, " bizni dunya terorchi dep qalidu " dep hoduqup shu qehrimanlirimizning milliy herkitini qoghun -shapaq taliship qalghan adettiki majira dep korsitishke tirishidighan paaliyetchiler, "Xitayning yasap chiqqan oyuni " dep teswirlep inqilapchirimizni satidighan teshwiqatchilar, bir xitaygha pichaq tiqilsa chetelde turup yuriki aghrip ketidighan we shu qehrimanlargha eymenmestin til uzititidighan "insanperver"ler, bu maqalini choqum oqup chiqishi,Xitayni eqilliq qilishning, insapqa kelturushning yoli yalghuz dert eytish emeslikini chushunushi kerek. shu chaghda bu maqqalini terjime qilghuchining ve tarqatqucxhining harduqi chiqidu.

Unregistered
07-04-12, 05:26
Mana bu "eqilliq" xitayni wujutqa kelturgen nerse nime? eniqki shu qehriumanlirimizning pichiqi(issiq qeni we jeni).Bu nuqta choqum aydinglishishi kerek. Her qetim shundaq bir weqe yuz berse puti koygen toxudek tipirlap, " bizni dunya terorchi dep qalidu " dep hoduqup shu qehrimanlirimizning milliy herkitini qoghun -shapaq taliship qalghan adettiki majira dep korsitishke tirishidighan paaliyetchiler, "Xitayning yasap chiqqan oyuni " dep teswirlep inqilapchirimizni satidighan teshwiqatchilar, bir xitaygha pichaq tiqilsa chetelde turup yuriki aghrip ketidighan we shu qehrimanlargha eymenmestin til uzititidighan "insanperver"ler, bu maqalini choqum oqup chiqishi,Xitayni eqilliq qilishning, insapqa kelturushning yoli yalghuz dert eytish emeslikini chushunushi kerek. shu chaghda bu maqqalini terjime qilghuchining ve tarqatqucxhining harduqi chiqidu.

Digenliri ras , bundaq ehmeq qorqunchaq Uyghurlarning beshida Amerikida bashta Turdi Ghoja bar.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE