PDA

View Full Version : Uyghur qari qur,an,; shemseddin salahaddin el-awati



IHTIYARI MUHBIR
20-01-11, 20:28
http://www.erktv.com/uyghurche/watch.php?t=din&id=117

Uyghur Qari-Quran,; Shemseddin Salahaddin el-Awati.

Chaplap qoyghuchi ,; IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Unregistered
20-01-11, 21:03
http://forum.uyghuramerican.org/forum/showthread.php?10469-Oylighanlirimni-yazghim-keldi-41

Unregistered
20-01-11, 21:16
SURIYELIK UYGHUR HAFIZ SHEMSEDDIN SALAHEDDIN


26-06-2004 kuni pishin waqti Suriyening Demeshiq Shehrining merkizi qismidiki ozum chushken otelning aldidin bir taxigha chushup Suriyede iqamet qilip turiwatqan Uyghur dostumiz Aqsuluq Salaheddin Hajini yoqlap kelish uchun Demeshiqning gherip-shimal terepidiki tagh baghrigha jaylashqan mehellediki oyige qarap mangdim.

Eytip bergen adris boyiche mehellige kirgendin keyin taxidin chushup qelip oyini izdidim, aldimda kichik bir mesjid turatti, yenida ikki qol harwisida 12-13 yashlarda bar bir nechche Erep baliliri tawuz setiwatatti, men u balilardin dostumiz Salahaddin hajimning oyini sorighach bir dane yoghan tawuz aldim, Suriyede tawuz heqiqetende yoghan we tatliq bolidiken,hem erzan iken, bizning yurtimizdimu buningdin 30 yil ewwelliri tawuzlar huddi Suriyening tawuzliridek yeshil hem taghil idi, hem tatliq hem qumluq idi.1999-yili yurtqa barghanda qarisam undaq tawuzni hich uchratmidim hemmisi Negirning yuzidek qap-qara tawuzlar sorisam mo bashigha mehsulati kop bolar imish, meqset supet emes ,payda iken,

Men u Erep baliliridin siler Erepmu dep soridim, u balilar kop shoh,erkin we jangha yeqimliq balilar iken,etrapimgha owliship chuw-chuw qiliship gepimge soal arilash jawap bergili turdi, : " Sen nerlik, biz Kurt, Erep emes," uhtumki bu mehelle Demeshiqning shimal terepidiki taghning baghrigha yerleshken kembigheller mehellesi iken, yani Suriyelik kochmen Kurtlerning mehellesi iken,

Ulardin Suriye wetendashlighining bar yoqlighini soridim, :" bar ,bar ,bizde bar amma Kurtlerdin wetendashlighi yoqlarmu jiq diyishti. " Suriye hokumeti Suriyening shimal terepliridiki yerlik kurtlerge Suriye musteqil bolghandin tartip taki hazirghiche Suriye wetendashlighini bermeptu,hetta Suriye dewleti ichide turush uchun resmi iqamet kinishkisi hem bermeptu, ularning Suriye toprakliridin chiqmay yurishi uchun has shimal Kurtlirige mehsus aq deptiri bar iken, halbuki u Kurtler minglarche yillardin beri shu yurtluq, bashqa yurtlardin kochup kelmigen.demeshiqning Shimal terepidiki mehellediki Kurtler, Shimal Kurtliri emes, demeshiqning yerlik Kurtliri iken,bu Kurtlerge Suriye hokumeti wetendashliq Bergen iken.

Demeshiqtiki meshhur Emewi Jameesining yenidiki kichik helq ashhanisida bir shimal Kurti bilen olturup qaldim, ichi-ichidin chiqqan bir hil milli nepret bilen Suriye hokumetini tillap berdi, :" bizlerge wetendashliq bermeydu, bizler Suriyening tashqirisigha chiqalmaymiz,biz Kurtler haywan," dep, andin tarihta Beytul-Muqeddesni Hiristiyanlardin tartip alghan meshhur Islam qomandanliridin Salaheddin Eyyubi hezretlirini aghrinip berdi, :" Salaheddin Eyyubi esli Kurt ,amma bizge weten qoyup qoymay bu dunyadin ketti, uning qurghan dewletliride Erepler yashawatidu, " digendek, men uninggha Salahaddin Eyyubi Iraqliq,Erep yaki Turkmen , amma Kurt emes didim,u Kurt manggha jiq hapa boldi,yaq,yaq sen bilmeydikensen,u Kurt dep.

Mening bilishimche tarihtiki meshhur Islam qumandani Salaheddin Eyyubi hezretliri hazirqi Iraqning Tikrit digen yeridin, yaki Erep yaki Turkmen amma Kurt emes,qebresi Demeshiqtiki Emewi Jameesining arqa terepide iken, men u qebrini ziyaret qilghinimda yenimda bir Suriyelik Hiristiyan hatuni 18-20 yashlarda bar qizi bilen bille qebrege bashi ochuq kirip ziyaret qildi we dua hem qildi, sebebini bilmidim.amma kirgichilik etrapidiki musulmanlardin eyminiwirek kirdi,belki Demeshiqning teshidin kirgen bolsa kerek.

Salahaddin Eyyubi tehminen Chinggizhandin az burun yashighan bolsa kerek,men bu maqalemni yeziwetip del mushu yerge kelgende bu zatni googledin ahturup baqqim keldi we ahtursam towendikidek netije chiqti,

" Salahaddin Eyyubi esli Azarbeyjanning Duwin nahiyeside yashaydighan Hezbani Kurtliridindur, keyinche Iraqqa kochken Rewadiye Kurt qebilesi , Iraqning Tikrit nahiyesige yerlishidu. Amma ohshimaydighan koz qarashlar hem bar. Bu koz qarashlar bu zatning Turk, [ Turkmen ] Arap,we yaki shalghut ikenligide. 1138 tughulghan 1193 olgen 55 yashta, "
Aghiniler yeziliwerip meqsettin jiq chetnep kettuq, boptu endi esli weqelikke qaytaylik, men shu Kurt baliliridin ,:" Haji Salahaddin digen bir Turkistanliq kochmen kishini tonumsiler,? Oyi mushu Mesjidning etrapida iken," dep soridim, heliqi balilar ,:" Oghlining ismi Shemseddinmu,? Way u bala digen putun Demeshiq boyiche birinji hafiz, bek eqillik, uni ( awazi )bek chirayliq, Shemseddinni sheyhler putun Demeshiqni Mesjid-Mesjid aylandurup Quran oqutudu, bizler u balidek oquyalmaymiz," diyiship mahtishipla ketti,we manggha oyi bu yerde dep korsutup qoydi, kop hosh boldum,ghururlandim, chunki bu mahtighan shohretlik, eqillik hafiz bala tehi ikki yil burun Yemendin Suriyege kelip yerleshken yashi tehi 10 yashlarda bar kichik Uyghur balisi Shemseddin Salahaddin idi,wetendin chiqqili uch yaki tort yil bolghan, Aqsu Awatliq Haji Salaheddin ependining oghli idi, bu nime digen sherep.
Men Haji Salahaddin ependi bilen korushkendin keyin, ehwalni eytip endi bu balining istiqbalini qandaq qilmaqchi boluwatidila,? disem, :" Meqsidim shu balamgha din oqutush idi, bir muddet oqughandin keyin yurtqa qaytip ketip wetende dini alimliq qilsimikin, deymen ," didi. Men :" hajim wetenning ehwalini bilila ,dunyaning eng pes insanlirining aldida bizler itchilikmu qimmitimiz yoq kishiler, bu baliliri qaytip berip din oqutalamdu,? ashu wetendiki on besh milyon kishidek shu hitay digen itlargha qul bolup haywandek yashaydu, bilemla,? Demeshiq digen tarihtin beri putun islam alemining ilim merkizi, bu yurtlardin kimler chiqmighanki,? Selining shu baliliri mana bu yurtta bu shohretni,bu izzetni tepiptu, yurtta bolsa idi hitaylarning itichilik qimmiti bolmaytti,bashqa yoqulang hiyallarni qilmay mana bu yurtlarda bir omur yashashni oylisila, oz yurtlirida mana mushundaq izzet-hormet bilen yasiyalamla,? " didim.inshaallah gepimning tesiri bolup, taki wetenimiz azad bolup millitimiz oz wetenimizde milli we dini erkinligimizni qolimizgha qayturup alghichilik bu bala shu yurtlarda eziz yashisun, yurtqa hergiz qaytip ketmisun, bu mendin nesihet.

Ertesi biz Haji Salaheddin ependi bilen Demeshiqning tarihi yerlirini kezduq, Erebistan Fatihi dep bilingen Meshhur Osmanli Padishahi we 1- Osmanli helipisi Padishah Yawuz Sultan Selim Hanning namigha selinghan Selimiye Jameeside diger namizini oquduq, namazdin keyin men mehraptiki besh yuz yilliq tarihi chaqchuqlarni korgezme qilghach videogha tartiwatsam bir Erep yenimgha kelip,:" siler muhbirmu,? Qaysi televizyonning muhbiri " dep soridi, men u Erepke,:" bizler Turkiye Samanyoli Tv sining muhbiri ,:" dep qoydum.andin u Erep menmu gezitchi didi we ketti.
Andin biz Mesjiddin chiqip yenidiki tarihi qebristanliqni ziyaret qilduq, bu qebristanliqta eng ahirqi Osmanli padishahi, yani 36-Osmanli padishahi Sultan 6-Mehmet Wahideddin Han yatatti. Bu padishah Turtkiye Jumhuriyeti qurulushtin az burun Turkiyedin surgun qilinghan idi, 600 yilliq Osmanli imparatorlughu tarihida hich bir Osmali padishahi hej qilmighan idi, peqet mana bu eng ahirqi Osmanli padishahi Sultan 6- Mehmet Wahideddin Han surgunluk hayatida Mekkıge kelip umre qilip qaytqan idi, we 1926 yili Italiyening Gherbi-Shimal terepidiki San-Remo digen yurtta olup, jesidini Suriyege elip kelip mana bu atasining namigha selinghan tarihi Jameening hoylisigha depne qilghan idi.

Bizge qebristanliqning derwazisini echip bergen Jameening imami we muezzini, bizge hormet korsutup chay elip keldi we biz bu Jameening hoylisida sohbetke otup kettuk, men ozumizning Sherqi Turkistanliq ikenligimizni eytip u Imamdin bizni we tarihimizni bilemsen,? dep soridim, maalesefki bu Imam bizdin we tarihimizdin hich nerse bilmeydiken, men teejjuplengen halda yenimdin Turkiyening,Suriyening ,Erebistanning we Amerikining bolup tehminen 50-60 Amerika dolliriche parche-purat pullarni chiqirip imamning aldigha tashlidim we ,:" sen Jolan igizligini bilemsen,? " dep soridim. :" bilimen, " didi ,andin men u imamgha shundaq didim.:" Sen kichikkine Jolanni we u Jolandiki azghine musulman nupusni bilisen, amma mening yurtumni bilmeysen,? Sen Imam , Musulmanlarning aldisen, sen yer kolimi Suriyedin sekkiz-toqquz hesse kengri bolghan, on besh milyon Musulman yashaydighan yurtum Sherqi Turkistanni bilmeysen,? Yurtum Sherqi Turkistanning qizil dinsiz Kapirlar teripidin depsende boliwatqanlighini, yurtumdiki on besh milyon musulmanning qizil hitaylar terepidin dini, weteni ,qani depsende boliwatqanlighini bilmeysen,? Sen qandaq imamsen,? Eger bundin keyin sen her namazingda qizil kommunist hitaylar terpidin depsende boliwatqan wetinim uchun, millitim uchun, muqeddes dinimiz islam uchun dua qilmaydikensen, men we helqim qiyamette seni Allahgha shikayet qilimiz," gepim bek tesir qilghan bolsa kerekki,u imam ikki qolini beshidin igiz koturup turup yerim saettek wetenimge,helqimge we dinimizge dua qildi. Bu yer video kameragha tartighliq, internette youtubege chiqirish imkaniyetimiz bolghanda chet-ellerdiki Uyghur Jamaetchiligige bu videoni korushke sunimiz,

Men yene Demeshiqte bir Turkmen taxichi bilen tonushup qaldim, manggha ozining ailesi bilen Jolan igizligidin Demeshiqe kochup kelip yerleshkenligini,eslide Suriye Turkmenlirining asasen Jolan igizligide olturaqlashqanlighini , urushtin keyin Turkmenlerning tamamen Demeshiqe kochup kelip sheherning jenop terepidiki poyiz istansisining etraplirigha yerleshkenligini eytip berdi, hetta ,:" Anam hich Erepche bilmeydu, biz ailede tamamen Turkmenche sozlishimiz , bizning ejdadlirimiz hitaydin ( chindin ) bu yurtlargha kochup kelgen iken " didi.heyran boldum, chunki men uninggha ozumning Istanbulluq ikenligimni Suriyege tijaret uchun kelgenligimni eytqan idim.elbette mening Sherqi Turkistanliq Uyghur ikenligimni yurtumning heli hem Hitayning terotoriyesi ichide iikenligini bilmise kerek, undaqta qandaq bolup ,:" biz tarihta hitaydin ( chindin ) kochup Suriyege kelip yerleshken ikenmiz ," didi.? Belki ailewi hikaye ornida ejdadtin ewlatqa eytilip kelgen bolsa kerek.

Suriye tomur yoli tarihtiki osmanli imparatorlughining yasighan meshhur Sham-Hijaz tomur yolining bashlanghan yeridur. yeqinda anglighan hewerlirimizge qarighanda bu tomuryolni yengilap Istanbul-Mekke Tomur yoli dep atap, ishqa qoymaqchi imish, undaqta bir kuni yurtim izning hajiliri hitay yol qoysa Urumchidin poyizgha olturup hich yerge chushmeyla udul Mekkige kelip Umra we Hej qilip qaytip ketidu,


Men towende bu maqaleni yezishimgha sebeb bolghan,Suriyelik Uyghur Hafiz Shemseddin Salaheddin oghlining video korunishlirini chaplap qoydum.


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE


http://www.youtube.com/watch?v=m8EqO...eature=related

http://www.youtube.com/watch?v=qoRox...eature=related

Unregistered
21-01-11, 08:00
Yazghiningiz kotghan timingizgha maslazsun.

Yana bir gap ,Salahidin kurt Arap amas.