PDA

View Full Version : "Dupont meydani" diki tengirqash !



S.Nurdun
10-07-10, 11:56
“Dupont aylanmisi “ yaki “Dupont meydani “Amerika paytehti Washingtondiki kocha merkizidiki kichik bir aylanma bolup kishiler dem elish we paaliyet elip baridighan jay. Washington etirapidiki Uyghurlar her qetim namayish qilghanda , mana mushu jaygha yeghilip , shoar towlap , andin retlik tizliship , hitay elchehanisi aldigha berip namayish qelidu. chunki bu jay hitay elchehanisigha nisbeten yekin .
7 -ayning 5-kunidiki qanlik weqeni hatirlesh uchun elip berilidighan namayish bu yilmu yenila mana mushu jaydin bashlanmaqchi idi . Men uchun bu yilqi bu namayish tolimu mohim ,chunki del bir yil ilgiri Urumchidiki ot yurek uyghur yashliri ornidin des turup, misli korunlimigen derijide ittipaqliship, hitayning mustebit tuzimige qarshi , namayish elip berip , Uyghurni dunyagha yene bir ketim tonutqan , shundakla hitayning qanlik basturshigha uchirap nurghunlighan yashlar oz millitining teghdiri uchun yap-yash turupla hayatidin ayrilghan we turmilerge tashlanghan kun.bu kun yeqenqi zaman Uyghur tarihida intayin mohim ehmiyetke ige bir kun idi.
Bu kun del Amerikining musteqillik elan qilghan kuni – yeni “doletlik bayram kunige toghra keldi . Mening Amerikilik bir hizmetdash dostummu , bu namayishqa qatnashmaqchi idi , shunga men belgiligen waqittin sel burunla bu jaygha keldim ,hawa intayin issiq bolup nepes elishmu qeyingha chushti .Men heliki Amerikilik dostumni sahlighash etirapqa nezir saldim , namayishchilar asta-asta kelishka bashlighan idi , mening qarshi terpimde Ay yultuzliq kok bayraqlar lepildep kishini ihtiyarsiz ozige jelip qelatti.
Men heliqi dostumni sahlawetip bir –az insireshke bashlidim ,chunki namayishqa keliwatqan kishiler men oylighandek kop emes idi , namayishni uyushturghuchilar aldirash teyyarlik qilghash , emdila kelgen kishiler bilen salamliship korushetti. Aridin uzun otmey mening heliki Amerikilik dostum yeraktin qolini pulanglitip men terepke kelmekte idi, men hejil bolushqa bashlidim , chunki kishiler men uningha teswerligendek kop emes idi, u kelipla mendin siridi –
Awu kok bayraq sizlerning dolet bayrighinglarmu ?
shundak dedim men , pehirlinip .
“Nimidegen chiraylik , bu bayraq ! kozge bek asan chiliqediken .” didi u nahayiti qizghinliq bilen .
Bugun qanchilik kishiler kelidu ?
bu etirapta qanchilik Uyghurlar bar didi u ?
yuzim wallide qizirishqa bashlidi ,chunki namayishqa kelgenler rastinla kop emes idi. men eslide uninggha bugun nurghun uyghurlar kelidu , belkim yene bashqa ishtatlardinmu keleshi mumkin ,” Uyghur “ degen sozning menisi “Uyushush” , “birlishish “ degen menide bolidu dep oz hisyatimgha tayinip koprek chushendurgen idim , bolupmu “ shawguan” weqesinining videoseni korsitip uyghurlarning qandaq depsende qelinghanlighini sozlep bergen idim , u intayin ghezeplengen , bular ademmu nime ‘dep ornidin desturup ketken idi.

U uyghurlarning teghdirige bek ich aghritti we kop histashliq qildi , shundakla uyghurlarni , hergiz kuresh qelishtin tohtap qalmasliqqa undep , kop misallar arqeliq , bu heqqani kurushning qoqum ghelibe qelidighanlighini eytip , manga yengi umidlerni elip kelgen idi , shunga men , esli tolimu rohlluq we hayajanda idim.
Lekin , namayishqa kelgen kishilerning nisbeten azlighi tupeyli ,men uni elip kelgenlidimdin biraz pushayman qeldim , chunki uningda uyghurlar : bir ajiz , chichilangghu , tepse tewrimes , boshang bir millet ohshaydu degen hata chushenchide bolup qalmisun dep ‘ ensirettim. Shundakla, bu nayishqa kelmigen uyghurlirimdin tolimu bizar boldum we umidsizlendim .
Towa --huda --mawu insapsiz ademlerni qara !! bir insan balisi bolghandin keyin, bir yilda --bir kelidighan bu mohim namayish qa kelip , ozing bir kishilik hessisi qoshsa nime bolidu ?men bilidighan heliqi “ A “mu kelmeptu , “B” mu yoq?” C “ ghu bir alliqachan kishiler konglidin ghayip bolghan , adem qiyapiti bolghan bilen wujidi olgen bir nerse , namayish dise esla ishtangha qoyiwetidu …Ma…guylarni qara , panalikni tile dese, ittek yalwurup tugulip ketisen , , namayish dise mushuktek bana korsitip yetiwalisen , senmu ademmu ? ey, wijdansiz , charisiz soltekler !
Ey , adem yuzlik maymunlar , mana mushundaq erkinlik nurigha tolghan ,qudretlik dolette yashap turupmu , beshingni koturup oz milliting uchun bir nime deyelmiseng , sen nemige yashaysen ? hey, ozengni oylimisangmu baliliringni bolsimu oylimamsen? Ularning kelgusini oylimamsen ?ey , it mijez nakesler “ dep oz –ozemge hapa bolup qosughum kopup turghinimda , bir tonushum kelip men bilen qol elship korushti , uni korup intayin hoshal boldum , hemde yenimdiki Amerikiliq hizmetdeshimni uninggha tonushturghaq , namayishchilar toplashqan jaygha qarap mangduq , men yene bir nechche tonushlirimni uchitrattim , hem ular bilen qizghin qol elship korushtum , hemde ulardin soyunup , ulargha bolghan hormitim hessilep eship, bayiki ghezeplirimdin sel hali bolghandek boldum.dimek yenila sap diyanetlik kishilirim kop juma , man bu koz aldimdiki kishiler daim namyishlardin qalmaydu , dedim oz –ozimge. Konilar “ Pul tapqiche abroy tap “ degen iken obroy we hormet degen mana mushundak peyitlerde shekillinidu emesmu ?
Kishiler topigha yeqinlap kelishimizgha namayishqa ihtiyari yardem beriwatqan balilar bizge soghuq ichimlik we bayraq tarqetip berde , men Amerikiliq dostumgha qaridim , u intayin hayajanda idi, uning bir qolida Amerining kechik bayriqi yene bir qolida wetinimiz Sherqiy Turkistanning ay yultuzliq kok bayrighi bar idi.u etirapqa nahayiti kongul qoyup qaratti , u birdinla awu terepte toghtimay muhbirlarnining ziyaritini qobul kiliwatqan Rabiye hanimni korsitip ,
“Ashu kishi Rabiye Kadir hanim bolidighu - deymen “ didi .

Men , shundaq , del shu kishi bolidu didim . Hanim heli yashnip qalghan bolsimu , beshigha yarashturup kiwalghan doppisi bilen tolimu tetik we jenggiwar korunett.
Uning yenidiki terjimanlik qeliwatqan hanimchu didi U yene . he—he u hanim Zubeyre bolidu , Rabiye hanimning yardemchisi , Zubeyra esli Austiraliyelik Uyghur , ularning Austiraliyediki turmushi nahayiti yaxshi iken , lekin bu hanim Washington dunyaning merkizi , men Rabiye hanimgha yardemliship ishleymen” dep “ Uyghurning teghdiri we erkinligi uchun putun ailisi bilen hazir Amerikigha kelip turiwatidu , bu yash hanim bekla yureklik we qabilyetlik, Englishchinimu bekla yaxshi sozleydu , hazir Washingtondiki ishhanida putun wujudi bilen Uyghur uchun ishlewatidu , qarang ane awu bir qolida kichik balisini yetilep ,yene bir qolida , wetinimizning chong ay yultuzliq kok bayrighini kotirwalghan kishi - Zubeyre hanimning yoldishi bolidu , u kishimu bir tepilghusiz wetenperwer zat iken ! tepishmighiche elishmaptu degendek bu birjup yash er-hotunmu , huddi Rabiye hanimlerdek , tolimu wetenperwer er-ayal iken ! didim men, chushendurup . Men ular bilen korushsem bolamdu didi ‘ Amerikilik dostum aldirep ,men elwette bolidu , men purset bolsa tonush turay didim hoshallik bilen .
Arqedinla namayishchi qoshun , Alim Seytoffqa agiship shoar towlashqa bashlidi , Amerikilik dostummu men bilen teng unlik-unlik qelip shoar towlatti , u yerlik Amerilik bolghashqimu Englishche shoarlarni tolimu jarangliq towlatti , uning awazi hemmeni besip chushkendek qelatti.
Biz yol boyi bille kuch korsitip , namayish qelip hitay elche hanisigha aldigha kelip , yene biz mezgil namayish qelduk , hawa heddin ziyade issiq bolsimu kopchilik yenila gheyrette idi. Aghzim shoar towlashta bolsimu lekin kallamda yenila bultur Urumchikdiki namayishchilarda idi. Chunki ularmu mana mushundaq issiqta yurush qilghan idi. Ular hayating heyip- hetirini oylashmighan , ularda millet dep-sende qilinghanda des turup qarshi turidighan wijdan bar idi.biz bu erkin doletlerde turup nimedin qorkimiz .
Wijdan digen ajayip bolidiken ,Urumchidiki ashu balilarmu issip ketken bolghitti , ularningmu yashlik umidliri bolghitti , chet’ellerge chikip ketkisi bar bolghitti ! Rabiye hanim, Zubeyre hanim , Alim Serytoff , Omer Qanetlardek we shulargha ohsash nurghunlighan munewer kishiler qandaq terbiye alghandu ? ular daim sepning aldida turup kuresh kiliwatidu Ularni ata-anisi qandaq terbiligendu ? mana shulargha ohshash ali janap kishilirimiz bolghashqila uyghurning kurishi tohtimay dawamliship keliwatidu .
Bir qetimlik namayish bezide hish bir mesileni hel qilalmaslighi mumkin , lekin bezide mahiyetlik ozgirishlerni elip keleleydu ,u milletning we yaki bir addi shehisning ichki hisyatini we mehsitini ipadileydu , bashqa missal korsetmisekmu , bulturqi Urumche weqesi buning misali boldu , namayish bizni itipaklashturidu , dushmaning kozige taqelip , dushmenni we yaki melum zorawanliq hakimiyetni siyasetlirini ozgertishke mejbur qelidu , hetta bezi siyasetlirini tohtitishqimu undep , heqiqetke qaytishqa tohmaqlaydu .shunga namyishni hergiz sel chaghlimayli.
Namayish sizni tawlaydu , sizni sinaydu.tarihta nurghunlighan padisha-hanliqlarni tehittin chushushke mejburlighanmu-- namayish , yuquri derijilik emeldarlarni hokuktin chushushke sewep bolghanmu--- namayish, namayish bolsa alaq- zade bolmaydighan hakimiyet bolmise kirek !
Waqit munasiweti bilen bu ketimlik namayish ahirlashti , men sepdashlirim bilen hoshliship Amerikilik dostom bilen bille qayttim , u issiqta terlep , qezirip ketken idi , men uninggha rehmitimni eyttim , u “ hergiz undaq dime erkinlikni soymeydighan kim bar deysen ? Amerikining musteqillighi we erkinligimu ane shundak namayish hemde kureshler arqelik qolgha kelgen : “ Erkinlik hergiz bikargha kelmeydu “ didi .

abdullah
10-07-10, 13:06
tohtimay,her hil usullarda kuresh khilisakh,erkinlik digen pokkide asmandin chushmeydu.
barlikh wetenperwer,elsoyer uyghur musulmanlirigha amanlikh,salametlik berishini tileymen.

Allahning mangimu shundakh parasetlerni ata khilishini tileymen.
uyghurlargha tehimu kuch khuwet ata khilishini tileymen.

hemmingizlerni Allah oz panahida sakhlisun.

essalam eleykum




“Dupont aylanmisi “ yaki “Dupont meydani “Amerika paytehti Washingtondiki kocha merkizidiki kichik bir aylanma bolup kishiler dem elish we paaliyet elip baridighan jay. Washington etirapidiki Uyghurlar her qetim namayish qilghanda , mana mushu jaygha yeghilip , shoar towlap , andin retlik tizliship , hitay elchehanisi aldigha berip namayish qelidu. chunki bu jay hitay elchehanisigha nisbeten yekin .
7 -ayning 5-kunidiki qanlik weqeni hatirlesh uchun elip berilidighan namayish bu yilmu yenila mana mushu jaydin bashlanmaqchi idi . Men uchun bu yilqi bu namayish tolimu mohim ,chunki del bir yil ilgiri Urumchidiki ot yurek uyghur yashliri ornidin des turup, misli korunlimigen derijide ittipaqliship, hitayning mustebit tuzimige qarshi , namayish elip berip , Uyghurni dunyagha yene bir ketim tonutqan , shundakla hitayning qanlik basturshigha uchirap nurghunlighan yashlar oz millitining teghdiri uchun yap-yash turupla hayatidin ayrilghan we turmilerge tashlanghan kun.bu kun yeqenqi zaman Uyghur tarihida intayin mohim ehmiyetke ige bir kun idi.
Bu kun del Amerikining musteqillik elan qilghan kuni – yeni “doletlik bayram kunige toghra keldi . Mening Amerikilik bir hizmetdash dostummu , bu namayishqa qatnashmaqchi idi , shunga men belgiligen waqittin sel burunla bu jaygha keldim ,hawa intayin issiq bolup nepes elishmu qeyingha chushti .Men heliki Amerikilik dostumni sahlighash etirapqa nezir saldim , namayishchilar asta-asta kelishka bashlighan idi , mening qarshi terpimde Ay yultuzliq kok bayraqlar lepildep kishini ihtiyarsiz ozige jelip qelatti.
Men heliqi dostumni sahlawetip bir –az insireshke bashlidim ,chunki namayishqa keliwatqan kishiler men oylighandek kop emes idi , namayishni uyushturghuchilar aldirash teyyarlik qilghash , emdila kelgen kishiler bilen salamliship korushetti. Aridin uzun otmey mening heliki Amerikilik dostum yeraktin qolini pulanglitip men terepke kelmekte idi, men hejil bolushqa bashlidim , chunki kishiler men uningha teswerligendek kop emes idi, u kelipla mendin siridi –
Awu kok bayraq sizlerning dolet bayrighinglarmu ?
shundak dedim men , pehirlinip .
“Nimidegen chiraylik , bu bayraq ! kozge bek asan chiliqediken .” didi u nahayiti qizghinliq bilen .
Bugun qanchilik kishiler kelidu ?
bu etirapta qanchilik Uyghurlar bar didi u ?
yuzim wallide qizirishqa bashlidi ,chunki namayishqa kelgenler rastinla kop emes idi. men eslide uninggha bugun nurghun uyghurlar kelidu , belkim yene bashqa ishtatlardinmu keleshi mumkin ,” Uyghur “ degen sozning menisi “Uyushush” , “birlishish “ degen menide bolidu dep oz hisyatimgha tayinip koprek chushendurgen idim , bolupmu “ shawguan” weqesinining videoseni korsitip uyghurlarning qandaq depsende qelinghanlighini sozlep bergen idim , u intayin ghezeplengen , bular ademmu nime ‘dep ornidin desturup ketken idi.

U uyghurlarning teghdirige bek ich aghritti we kop histashliq qildi , shundakla uyghurlarni , hergiz kuresh qelishtin tohtap qalmasliqqa undep , kop misallar arqeliq , bu heqqani kurushning qoqum ghelibe qelidighanlighini eytip , manga yengi umidlerni elip kelgen idi , shunga men , esli tolimu rohlluq we hayajanda idim.
Lekin , namayishqa kelgen kishilerning nisbeten azlighi tupeyli ,men uni elip kelgenlidimdin biraz pushayman qeldim , chunki uningda uyghurlar : bir ajiz , chichilangghu , tepse tewrimes , boshang bir millet ohshaydu degen hata chushenchide bolup qalmisun dep ‘ ensirettim. Shundakla, bu nayishqa kelmigen uyghurlirimdin tolimu bizar boldum we umidsizlendim .
Towa --huda --mawu insapsiz ademlerni qara !! bir insan balisi bolghandin keyin, bir yilda --bir kelidighan bu mohim namayish qa kelip , ozing bir kishilik hessisi qoshsa nime bolidu ?men bilidighan heliqi “ A “mu kelmeptu , “B” mu yoq?” C “ ghu bir alliqachan kishiler konglidin ghayip bolghan , adem qiyapiti bolghan bilen wujidi olgen bir nerse , namayish dise esla ishtangha qoyiwetidu …Ma…guylarni qara , panalikni tile dese, ittek yalwurup tugulip ketisen , , namayish dise mushuktek bana korsitip yetiwalisen , senmu ademmu ? ey, wijdansiz , charisiz soltekler !
Ey , adem yuzlik maymunlar , mana mushundaq erkinlik nurigha tolghan ,qudretlik dolette yashap turupmu , beshingni koturup oz milliting uchun bir nime deyelmiseng , sen nemige yashaysen ? hey, ozengni oylimisangmu baliliringni bolsimu oylimamsen? Ularning kelgusini oylimamsen ?ey , it mijez nakesler “ dep oz –ozemge hapa bolup qosughum kopup turghinimda , bir tonushum kelip men bilen qol elship korushti , uni korup intayin hoshal boldum , hemde yenimdiki Amerikiliq hizmetdeshimni uninggha tonushturghaq , namayishchilar toplashqan jaygha qarap mangduq , men yene bir nechche tonushlirimni uchitrattim , hem ular bilen qizghin qol elship korushtum , hemde ulardin soyunup , ulargha bolghan hormitim hessilep eship, bayiki ghezeplirimdin sel hali bolghandek boldum.dimek yenila sap diyanetlik kishilirim kop juma , man bu koz aldimdiki kishiler daim namyishlardin qalmaydu , dedim oz –ozimge. Konilar “ Pul tapqiche abroy tap “ degen iken obroy we hormet degen mana mushundak peyitlerde shekillinidu emesmu ?
Kishiler topigha yeqinlap kelishimizgha namayishqa ihtiyari yardem beriwatqan balilar bizge soghuq ichimlik we bayraq tarqetip berde , men Amerikiliq dostumgha qaridim , u intayin hayajanda idi, uning bir qolida Amerining kechik bayriqi yene bir qolida wetinimiz Sherqiy Turkistanning ay yultuzliq kok bayrighi bar idi.u etirapqa nahayiti kongul qoyup qaratti , u birdinla awu terepte toghtimay muhbirlarnining ziyaritini qobul kiliwatqan Rabiye hanimni korsitip ,
“Ashu kishi Rabiye Kadir hanim bolidighu - deymen “ didi .

Men , shundaq , del shu kishi bolidu didim . Hanim heli yashnip qalghan bolsimu , beshigha yarashturup kiwalghan doppisi bilen tolimu tetik we jenggiwar korunett.
Uning yenidiki terjimanlik qeliwatqan hanimchu didi U yene . he—he u hanim Zubeyre bolidu , Rabiye hanimning yardemchisi , Zubeyra esli Austiraliyelik Uyghur , ularning Austiraliyediki turmushi nahayiti yaxshi iken , lekin bu hanim Washington dunyaning merkizi , men Rabiye hanimgha yardemliship ishleymen” dep “ Uyghurning teghdiri we erkinligi uchun putun ailisi bilen hazir Amerikigha kelip turiwatidu , bu yash hanim bekla yureklik we qabilyetlik, Englishchinimu bekla yaxshi sozleydu , hazir Washingtondiki ishhanida putun wujudi bilen Uyghur uchun ishlewatidu , qarang ane awu bir qolida kichik balisini yetilep ,yene bir qolida , wetinimizning chong ay yultuzliq kok bayrighini kotirwalghan kishi - Zubeyre hanimning yoldishi bolidu , u kishimu bir tepilghusiz wetenperwer zat iken ! tepishmighiche elishmaptu degendek bu birjup yash er-hotunmu , huddi Rabiye hanimlerdek , tolimu wetenperwer er-ayal iken ! didim men, chushendurup . Men ular bilen korushsem bolamdu didi ‘ Amerikilik dostum aldirep ,men elwette bolidu , men purset bolsa tonush turay didim hoshallik bilen .
Arqedinla namayishchi qoshun , Alim Seytoffqa agiship shoar towlashqa bashlidi , Amerikilik dostummu men bilen teng unlik-unlik qelip shoar towlatti , u yerlik Amerilik bolghashqimu Englishche shoarlarni tolimu jarangliq towlatti , uning awazi hemmeni besip chushkendek qelatti.
Biz yol boyi bille kuch korsitip , namayish qelip hitay elche hanisigha aldigha kelip , yene biz mezgil namayish qelduk , hawa heddin ziyade issiq bolsimu kopchilik yenila gheyrette idi. Aghzim shoar towlashta bolsimu lekin kallamda yenila bultur Urumchikdiki namayishchilarda idi. Chunki ularmu mana mushundaq issiqta yurush qilghan idi. Ular hayating heyip- hetirini oylashmighan , ularda millet dep-sende qilinghanda des turup qarshi turidighan wijdan bar idi.biz bu erkin doletlerde turup nimedin qorkimiz .
Wijdan digen ajayip bolidiken ,Urumchidiki ashu balilarmu issip ketken bolghitti , ularningmu yashlik umidliri bolghitti , chet’ellerge chikip ketkisi bar bolghitti ! Rabiye hanim, Zubeyre hanim , Alim Serytoff , Omer Qanetlardek we shulargha ohsash nurghunlighan munewer kishiler qandaq terbiye alghandu ? ular daim sepning aldida turup kuresh kiliwatidu Ularni ata-anisi qandaq terbiligendu ? mana shulargha ohshash ali janap kishilirimiz bolghashqila uyghurning kurishi tohtimay dawamliship keliwatidu .
Bir qetimlik namayish bezide hish bir mesileni hel qilalmaslighi mumkin , lekin bezide mahiyetlik ozgirishlerni elip keleleydu ,u milletning we yaki bir addi shehisning ichki hisyatini we mehsitini ipadileydu , bashqa missal korsetmisekmu , bulturqi Urumche weqesi buning misali boldu , namayish bizni itipaklashturidu , dushmaning kozige taqelip , dushmenni we yaki melum zorawanliq hakimiyetni siyasetlirini ozgertishke mejbur qelidu , hetta bezi siyasetlirini tohtitishqimu undep , heqiqetke qaytishqa tohmaqlaydu .shunga namyishni hergiz sel chaghlimayli.
Namayish sizni tawlaydu , sizni sinaydu.tarihta nurghunlighan padisha-hanliqlarni tehittin chushushke mejburlighanmu-- namayish , yuquri derijilik emeldarlarni hokuktin chushushke sewep bolghanmu--- namayish, namayish bolsa alaq- zade bolmaydighan hakimiyet bolmise kirek !
Waqit munasiweti bilen bu ketimlik namayish ahirlashti , men sepdashlirim bilen hoshliship Amerikilik dostom bilen bille qayttim , u issiqta terlep , qezirip ketken idi , men uninggha rehmitimni eyttim , u “ hergiz undaq dime erkinlikni soymeydighan kim bar deysen ? Amerikining musteqillighi we erkinligimu ane shundak namayish hemde kureshler arqelik qolgha kelgen : “ Erkinlik hergiz bikargha kelmeydu “ didi .

Unregistered
10-07-10, 14:42
Salam S Nurdun, Menmu xu namayixta siz bilen ohxax hissiyatta boldum. her kitim namayixka qikkinimda ohxaxla muxu hissiyatta bolimen xundakla ozemge teselli birip adetlengen bu jumlini tekrarlaymen," Ademlerdin renjime kongul, ularningmu serhili bardur". Xuning uqunmu kixilik turmuxumda daim axu serhillerni izdeymen hem ular bilen arlixip otuxni xunqe halaymen. Ademler ene xundak wijdan, ghurur bilen bir-biridin hetta haywandin perklinidu. ghurur wijdani yok insan u gerqe xunqe isil yipekler iqide yaxisimu haywan bilen anqe perklinip ketmeydu. undak insanlarda peket haywanlarda bolidighan " kosak toyghuzuxdin" baxka ghimi bolmaydu. kelimingiz tohtap kalmisun.