PDA

View Full Version : GTMO 22 Uyghurining nowettiki qisqiche ehwali:



Rushan
09-02-10, 12:50
Guantanamo (GTMO) gha 2002-yilning beshidin, 2002-yili yazgha qeder, 22 neper uyghur qerindishimiz Afghanistandiki turmidin yotkep elip kelindi. Ular GTMO gha kelipla qisqa waqittin keyin, qayta-qayta soraq we tekshurushler netijiside, Amerika hukumiti ularni “Gunahsiz, Xitaygha qayturulmaydu, uchinchi bir bixeter doletke orunlashturilidu” dep ilan qildi.

Biraq, 2004-yili GTMO ning ozide elip berilghan, "Jengchiler Salahitini Bekitish Soti” yeni englishde “Combatant Status Review Tribunal (CSRT)” dep atalghan sotta ulardin 17 neperi “dushmen jengchisi” 5 neperi bolsa “dushmen jengchisi emes” dep turlendi.

2006-yili etiyazda, Amerikiliq adwukatlarning hukumetke we sotqa besim qilishi bilen, bu 5 neper qerindash Albaniyege yerlerturuldi. Ulardin Adel Abdulhakim 2007-yili qishta Shiwitsiyede adwukatlar terepidin orunlashturulghan insan hoquqliri yighinigha qatnishish teklipnamisi bilen berip turup qaldi. Adelning hedisi we uruq-tuqqanliri Shiwitsariyede bolghach, siyasi panahlighi hel bolup hazir Shiwitsiyede yashawatidu. Qalghan 4 neper qerindishimiz bolsa nowette yenila Albaniyede.

Tunji GTMO Uyghur bowiqi 2009-yili Noyabirda Albaniyede tughuldi.

2008-yili 10-ayning 7-kuni Sabin Willett, Susan Baker-Manning, George Clarck, Elizabeth Gilson, Wells Dixon, Seema Saifee, Darren Lavern qatarliq 20 nechche adwukatlarning 2 yerim yildin artuq xalisane yardemliri, tirishchanliqliri, arqa-arqidin elip barghan san-sanaqsiz GTMO seperliri, yette-sekkiz yuz betlerche matiryallarni teyyarlap sotqa tapshurushlar netijiside, GTMO uyghurliri erzi Amerika sotida ghelibe qazandi. Amerikadiki Kolumbiya rayoni yerlik sotida sotchi Urbina CSRT ning yekunini bikar qilip, qalghan 17 GTMO uyghurining gunahsiz ikenligi (dushmen jengchisi emesligini) we eger Amerika ularni qobul qilidighan dolet tapalmisa, ularning hemmisini Amerikagha ekilip yerleshturush hukumi ilan qildi.
Amerika hukumiti derhal bu yerlik sot hukumige qarshi, erziyet sotigha eriz berip, hukumning ijra qilinishini tohtitip qoydi. Erziyet soti, “fidiral sotchilirining Amerika kochmenler ishlirigha arliship kimning Amerikagha elip kelinishi we kelinmesligige hokum berelmeydu” digen asasta yerlik sotning hukumiti inawetsiz qildi. Buning bilen GTMO Uyghurlarning adwukatliri Amerika ali sotigha Uyghurlar uchun erziyet sotining hukumige qarshi eriz yollidi.

2009-yili 6-ayning 11-kuni Atlantik okyandiki Bermuda aral doliti 4 neper Uyghurni qobul qildi.

Qalghan 13 uyghur ichidin 12 kishige Tinch okyandiki aral doliti Palaudin teklip keldi. Palau ularni ozliri xalighan waqitqa qeder yeni Amerika dawamliq ularni muwapiq bir doletke orunlashturidighan, muwapiq dolet chiqqan’gha qeder Palauda turup turidighan kelishim bilen qobul qilmaqchi boldi. Biraq Arkin Mahmutqa barar yer yoq idi. Arkinning salametlik ehwali seweplik, Palau “Arkin’ge hajet bolghan meditsina-sehiye tereplerdin toluq emesmiz” digenlik bilen Arkinni qobul qilishqa qoshulmighan idi. Arkinning inisi Bahtiyar bolsa “akamni tashlap ketmeymen” dep Palaugha berishni ret qildi.

2009-yili 11-ayning 1-kuni GTMO diki 6 neper Uyghur Palaugha kelip waqitliq orunlashturuldi. Arkin we Bahtiyar Mahmutlardin bashqa qalghan 5 Uyghur melum sewepler tupeyli Palaugha kelishni ret qildi.

Bu diplomatik yollar bilen dolet izdesh, tepish we yolgha selishlar boliwatqan jeryanda adwukatlar qanuni yol, sot besimliri bilen GTMO uyghurlirining erkinlikke chiqishini qolgha kelturushtin waz kechmigen idi.

Uzun muddetlik qanuni mujadiliyet we kunlep-heftilep aylap material teyyarlash, yezip tapshurushlar bilen ahirida ali sot bu erizni 2010-yili 3-ayning 23-kuni anglashni qarar qilghan idi.

Nowette, Uyghurlarning lideri Rabiya xanimning biwaste ozi nechche qetim Yawropagha, Shiwitsariyege berip tirishchanliq korsitishi we DUQ reisining yitekchiligidiki qurultay erbablirining tirishchanliqliri, Shiwitsariyediki Endili bashliq qerindashlirimizning Shiwitsariye parlamiti, siyasiyonliri we metbuatida zor tirishchanliqlar korsitishliri, 2 aka-ukining adwukati Elazabeth Gilson xanimning uzun waqitliq kuch chiqirishi netijiside otken hefte Arkin bilen Bahtiyargha Shiwitsariye hukumiti qobul qilish tekliwi berdi.

Bu qarar 2010-yili 2-ayning 3-kuni Shiwitsariye parlamitida qarardin otup, xosh-xewer shu kuni dunyagha ilan qilindi.

2010-yili 2-ayning 5-kuni Amerika hukumiti, Amerika ali sotigha malumat berip, GTMO Uygurlarning ali sottiki erzini inawetsiz qilishni soridi.

Hukumetning munazirisi bolsa hazir GTMO da tutup turiliwatqan 7 Uyghurning 2 neperini Shiwitsariye qobul qilmaqchi, qalghan 5 neperige eyni waqitta Palaugha berish uchun teklip kelgen we ular ret qilip barmighan. (Bugun Palau pirezidenti Torbiong qalghan 5 neper Uyghurni Palau hazirmu yenila qobul qilidighanlighini ilan qildi—AFP news: http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jBVEdGJ1HqCSQD9NQt9BLVG7eOfw )

Uyghurlarning adwukatliri yenila tirishchanliq korsitip Ali sottiki erzidin waz kechkini yoq. Ali sot bu yil 23-martta anglimaqchi bolghan GTMO Uyghurlar toghrisidiki aghzaki munaziresini emeldin qalduramdu yaki esli kun tertiwi boyiche dawam qilamdu hazir eniq emes.

Nowettiki 22 Uyghurlarning hazirqi yerlishish ehwali:

Albaniye : 4 neper + yengi bowaq
Shiwitsiye: 1 neper
Bermuda: 4 neper
Palau: 6 neper
GTMO Camp Iguana: 7 neper—ichide 2 neperi Shiwitsariyege baridu.

Aka-ukilar Shiwitsariyege mangghandin keyin GTMO da qalidighan 5 Uyghurning istiqbalining ongushluq bilen bir terep bolishini hemmimiz janabi Allahtin tileymiz.

Unregistered
09-02-10, 13:22
review ning uyghurche qarshiliqi nowet.googldin terjime qildim.kiyinki digen mena ipadileydu.salahiti digen soz chushuniksiz gepqu.

Rushan
09-02-10, 15:41
Pikringizge rehmet. Biraq, "Review"ning esli Uyghurche lughet terjimisi bolsa, "bahalimaq", "tekrarlimaq", "kozdin kechurmek", "korek yaki parat", "obzor"....wahakazalar qatarliq kop menalarda kelidu.

Bu yerdiki “Combatant Status Review Tribunal" ning GTMO diki Uyghurlar ara uyghurchida qobul qilinghan menasii bolsa, "bahalash" yaki "kozdin kechurush" menasi yeni “Combatant Status Review Tribunal" ni toluq sozmu-soz menasi bilen terjime qilghanda "Jengchiler Salahitini kozdin kechurup yaki bahalap Bekitish Soti” bolidu. Biraq 3-4 yildin beri bu kelime GTMO da "Jengchiler Salahitini Bekitish Soti” dep qisqiche elin'ghan. "Salahiyiti" bolsa "Status" din kelgen "review" din emes.

towendiki jumlide dolet ismi xata yezilip qalghan. Shiwitsariye emes Shiwitsiye dep Tuzutup oqarsiler. Rehmet.

2006-yili etiyazda, Amerikiliq adwukatlarning hukumetke we sotqa besim qilishi bilen, bu 5 neper qerindash Albaniyege yerlerturuldi. Ulardin Adel Abdulhakim 2007-yili qishta Shiwitsiyede adwukatlar terepidin orunlashturulghan insan hoquqliri yighinigha qatnishish teklipnamisi bilen berip turup qaldi. Adelning hedisi we uruq-tuqqanliri Shiwitsariyede bolghach, siyasi panahlighi hel bolup hazir Shiwitsiyede yashawatidu. Qalghan 4 neper qerindishimiz bolsa nowette yenila Albaniyede.

Unregistered
09-02-10, 19:39
Pikringizge rehmet. Biraq, "Review"ning esli Uyghurche lughet terjimisi bolsa, "bahalimaq", "tekrarlimaq", "kozdin kechurmek", "korek yaki parat", "obzor"....wahakazalar qatarliq kop menalarda kelidu.

Bu yerdiki “Combatant Status Review Tribunal" ning GTMO diki Uyghurlar ara uyghurchida qobul qilinghan menasii bolsa, "bahalash" yaki "kozdin kechurush" menasi yeni “Combatant Status Review Tribunal" ni toluq sozmu-soz menasi bilen terjime qilghanda "Jengchiler Salahitini kozdin kechurup yaki bahalap Bekitish Soti” bolidu. Biraq 3-4 yildin beri bu kelime GTMO da "Jengchiler Salahitini Bekitish Soti” dep qisqiche elin'ghan. "Salahiyiti" bolsa "Status" din kelgen "review" din emes.

towendiki jumlide dolet ismi xata yezilip qalghan. Shiwitsariye emes Shiwitsiye dep Tuzutup oqarsiler. Rehmet.

2006-yili etiyazda, Amerikiliq adwukatlarning hukumetke we sotqa besim qilishi bilen, bu 5 neper qerindash Albaniyege yerlerturuldi. Ulardin Adel Abdulhakim 2007-yili qishta Shiwitsiyede adwukatlar terepidin orunlashturulghan insan hoquqliri yighinigha qatnishish teklipnamisi bilen berip turup qaldi. Adelning hedisi we uruq-tuqqanliri Shiwitsariyede bolghach, siyasi panahlighi hel bolup hazir Shiwitsiyede yashawatidu. Qalghan 4 neper qerindishimiz bolsa nowette yenila Albaniyede.Amerikidiki awdukatlar hekiketen nurghun kuch chikardi lekin Amerikadiki we chetellerdiki nurghunlighan uyghurlarmu nahayiti kop chikardi.

Unregistered
10-02-10, 03:03
Guantanomodiki qerindashlar mesiliside ularning adwukatliri, uyghur teshkilatlari we xelqara kishlik hoquq teshkilatlirining oynighan roli intayin zor. shuni alahide eskertish kereki, Rushen Abbas xanimning ulargha terjimanliq qilishi jeryanida qilghan ejri intayin zor boldi. buni unutmasliqimiz kerek. Rushen xanim, u balilarning hem sepdishi, hem hedisi hem singlisi...bulup keldi. allah razi bolsun.

Unregistered
10-02-10, 05:06
Bu bowaq toghruluq xewerni anglap bek xosh boldum,mubarek bolsun! Albaniye hokumiti ata bolghuchi qerindishimizning ailisini ekilishige yardemleshken oxshimamdu?!

Unregistered
10-02-10, 07:00
ruxan hanimning yardimini untimaymiz.u ayalni allah yahxi ixlarni kilixka nisip kilsun,

Unregistered
10-02-10, 10:27
Belki Albaniyedin oylengendu? Mubarek bolsun! Miningche u qerindashlar Albaniyelik musulmanlar bilen toy qilip yerleshse eng muwapiq. Hayan cheklik, wetendin ayallirini yaki bashqa Uyghur qizlirini Albaniyege ekilelishi korgili bolidighan kelguside mumkin emes bir ish, shunga ular yerlikler bilen toy qilip hayatini dawamlashturishi kirek! Ulargha behit tileymen!


Bu bowaq toghruluq xewerni anglap bek xosh boldum,mubarek bolsun! Albaniye hokumiti ata bolghuchi qerindishimizning ailisini ekilishige yardemleshken oxshimamdu?!

Unregistered
10-02-10, 10:31
combotant-jengchi bolidu,status-salahiyet bolidu dep tot sozni qoshsam .....soti bolidu diginingiz xata.

Unregistered
10-02-10, 11:00
Yollan'ghan waqti 20 Sa'et Ilgiri | Téma yollighuchining yazmilirinila körüsh
Qerindhishimiz Ehmet wetendin Misirgha oqushqa kelgen bir esil Uyghur singlimiz bilen tonushup toylashqan idi. Singlimiz Albaniyege kelip, Ehmet ikkisi otken yili tunji GTMO bowiqi Muslime ge hayatliq ata qildi.
Tunji GTMO Uyghur bowiqi 2009-yili Noyabirda Albaniyede tughuldi. wow; Bolsa tepsilirek bir xewer bermemsi bu toghurluq?

]
Bashqurush
Inkas Neqil Tehrirlesh


Belki Albaniyedin oylengendu? Mubarek bolsun! Miningche u qerindashlar Albaniyelik musulmanlar bilen toy qilip yerleshse eng muwapiq. Hayan cheklik, wetendin ayallirini yaki bashqa Uyghur qizlirini Albaniyege ekilelishi korgili bolidighan kelguside mumkin emes bir ish, shunga ular yerlikler bilen toy qilip hayatini dawamlashturishi kirek! Ulargha behit tileymen!