PDA

View Full Version : DR. Kahar Barat Ependimge



Bir DR
25-10-09, 22:01
DR. Kahar Barat Ependim,

Sizning 'Jumhuriyet Kalindari' digen temidiki 'chaplima' ngizni korup, bir necche eghiz digim keldi.

Aldi bilen sizning ejri singdurup, izden'genliringizge kop rehmet eytimen.

Lekin, sizning bu 'chaplima' arqiliq nimilerni dimekchi bolghiningizni chushunup yetelmidim. Belkim siz manga ohshash Sherqiy Turkistan Jumhuriyet tarihini tel-tokuz (yeni, inchike jaylirini) bilmeydighanlar uchun teyyerlighan bolushingiz mumkin. Eger siz bu nishanda bolghan bolsingiz, bu yerde yene bir qetim sizge rehmet eytimen!

Amma, buninggha ohshash uchurlarni teminlashte, hazirqi weziyet we shara'it lar ohshash nurghun nersilerni kozde tutush telep qilatti. Elwette, sizning pikir bayan qilish we yaki maqala yezish erkinligingiz bar. Biraq shuni eytip qoyush kerekki, sizning (bir Doctor bolush supitingiz bilen) yuqarqi erkinligingizni weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitish mejburiyitingizmu barti. Belkim siz erkinligingizgila etiwar berip, mejburiyitingizni untup qalghan bolushingiz mumkun.

Ahirida dep qoyudighinim, bir eqil egisi bolghan adem, bir nersini elan qilishla emes, belkim uning elip kelidighan aqiwitinimu oylap qoyushining zorurligini esidin chiqarmaslighi kerek.

Waqit munasiwiti bilen mushunchilik yezip turay.

Rehmet.

Unregistered
25-10-09, 23:42
siningqe bu elan kilix yaman boptima ? elan kilmisam bolamti ? siningqe nime akiwet elip kiler ? 3 wilayet inkiliwaning yene kozgilixidin ensirewatamsen ?

Unregistered
25-10-09, 23:58
siningqe bu elan kilix yaman boptima ? elan kilmisam bolamti ? siningqe nime akiwet elip kiler ? 3 wilayet inkiliwaning yene kozgilixidin ensirewatamsen ?

"3 wilayet" intqilawi degen atalghu Xitay akanglar qoyup bergini esli nami "Milliy Inqilap"

Unregistered
26-10-09, 00:19
Bularni aldimizdiki "12- Noyabir" Jumhurieyt kuni ucun ciqirvatiman.
Kahar


DR. Kahar Barat Ependim,

Sizning 'Jumhuriyet Kalindari' digen temidiki 'chaplima' ngizni korup, bir necche eghiz digim keldi.

Aldi bilen sizning ejri singdurup, izden'genliringizge kop rehmet eytimen.

Lekin, sizning bu 'chaplima' arqiliq nimilerni dimekchi bolghiningizni chushunup yetelmidim. Belkim siz manga ohshash Sherqiy Turkistan Jumhuriyet tarihini tel-tokuz (yeni, inchike jaylirini) bilmeydighanlar uchun teyyerlighan bolushingiz mumkin. Eger siz bu nishanda bolghan bolsingiz, bu yerde yene bir qetim sizge rehmet eytimen!

Amma, buninggha ohshash uchurlarni teminlashte, hazirqi weziyet we shara'it lar ohshash nurghun nersilerni kozde tutush telep qilatti. Elwette, sizning pikir bayan qilish we yaki maqala yezish erkinligingiz bar. Biraq shuni eytip qoyush kerekki, sizning (bir Doctor bolush supitingiz bilen) yuqarqi erkinligingizni weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitish mejburiyitingizmu barti. Belkim siz erkinligingizgila etiwar berip, mejburiyitingizni untup qalghan bolushingiz mumkun.

Ahirida dep qoyudighinim, bir eqil egisi bolghan adem, bir nersini elan qilishla emes, belkim uning elip kelidighan aqiwitinimu oylap qoyushining zorurligini esidin chiqarmaslighi kerek.

Waqit munasiwiti bilen mushunchilik yezip turay.

Rehmet.

Unregistered
26-10-09, 00:46
DR. Kahar Barat Ependim,

Sizning 'Jumhuriyet Kalindari' digen temidiki 'chaplima' ngizni korup, bir necche eghiz digim keldi.

Aldi bilen sizning ejri singdurup, izden'genliringizge kop rehmet eytimen.

Lekin, sizning bu 'chaplima' arqiliq nimilerni dimekchi bolghiningizni chushunup yetelmidim. Belkim siz manga ohshash Sherqiy Turkistan Jumhuriyet tarihini tel-tokuz (yeni, inchike jaylirini) bilmeydighanlar uchun teyyerlighan bolushingiz mumkin. Eger siz bu nishanda bolghan bolsingiz, bu yerde yene bir qetim sizge rehmet eytimen!

Amma, buninggha ohshash uchurlarni teminlashte, hazirqi weziyet we shara'it lar ohshash nurghun nersilerni kozde tutush telep qilatti. Elwette, sizning pikir bayan qilish we yaki maqala yezish erkinligingiz bar. Biraq shuni eytip qoyush kerekki, sizning (bir Doctor bolush supitingiz bilen) yuqarqi erkinligingizni weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitish mejburiyitingizmu barti. Belkim siz erkinligingizgila etiwar berip, mejburiyitingizni untup qalghan bolushingiz mumkun.

Ahirida dep qoyudighinim, bir eqil egisi bolghan adem, bir nersini elan qilishla emes, belkim uning elip kelidighan aqiwitinimu oylap qoyushining zorurligini esidin chiqarmaslighi kerek.

Waqit munasiwiti bilen mushunchilik yezip turay.

Rehmet.

Bir DR ependim , men bir Uyghur helkining yekinki tarihini anqe bilmeydighan birsi bolimen , Kahar Barat ependining yazmisidin nurghun nersilerni biliwaldim . Bek yahxi bolghini biz Uyghur helkining hazirki ehwalgha kalghanlikimiz peketlam axu rayondiki kapirlarning sewepqi ikenliki birdin-bir amil ikenlikini his kildim hemde herkandak hitaylardin wapa kelmeydighanlikini bilip yettim . U bir hekiki tarih hiqkim ozgertelmeydighan pakitlar , kimiki mendin sorisa hitayning kandak hilimikirlik peslikini Kahar ependining polattek tarihi pakitliri arkilik korkmay diyixke teyyar , rehmet sizge Kahar ependim ixliringiz onguxluk bolsun .

Unregistered
26-10-09, 00:57
miningqe milli inkilap diyishmu hata, kim uqun milli ? bu bir jik sanlik bilen az sanlikni selixturganda buludigan az sanlikka karitilgan ukum, xunga buni milli inkiliap dimey enik kilipla xerki Turkistan azatlik inkilawi diyix kerek, yene ensireydigan nimisi bar ?

Unregistered
26-10-09, 06:56
DR. Kahar Barat Ependim,

Sizning 'Jumhuriyet Kalindari' digen temidiki 'chaplima' ngizni korup, bir necche eghiz digim keldi.

Aldi bilen sizning ejri singdurup, izden'genliringizge kop rehmet eytimen.

Lekin, sizning bu 'chaplima' arqiliq nimilerni dimekchi bolghiningizni chushunup yetelmidim. Belkim siz manga ohshash Sherqiy Turkistan Jumhuriyet tarihini tel-tokuz (yeni, inchike jaylirini) bilmeydighanlar uchun teyyerlighan bolushingiz mumkin. Eger siz bu nishanda bolghan bolsingiz, bu yerde yene bir qetim sizge rehmet eytimen!

Amma, buninggha ohshash uchurlarni teminlashte, hazirqi weziyet we shara'it lar ohshash nurghun nersilerni kozde tutush telep qilatti. Elwette, sizning pikir bayan qilish we yaki maqala yezish erkinligingiz bar. Biraq shuni eytip qoyush kerekki, sizning (bir Doctor bolush supitingiz bilen) yuqarqi erkinligingizni weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitish mejburiyitingizmu barti. Belkim siz erkinligingizgila etiwar berip, mejburiyitingizni untup qalghan bolushingiz mumkun.

Ahirida dep qoyudighinim, bir eqil egisi bolghan adem, bir nersini elan qilishla emes, belkim uning elip kelidighan aqiwitinimu oylap qoyushining zorurligini esidin chiqarmaslighi kerek.

Waqit munasiwiti bilen mushunchilik yezip turay.

Rehmet.



Demokratiye digen mana shu, pikir uchur erkinligi digen mana shu, Birsi aq dise, birsi Qara deydu, birsi toghra dise, birsi hata deydu,bu ependim oziche sebeb korsetmeyla hata deptu,umu meyli, disun , oziche shundaqtu, amma meningche bolsa yuzde beshyuz toghra,eger Qahar Barat ependi bu yazghanlirini yazmisa idi, biz bunchilik qimmetlik dep bilgen uchurlirimizni nerdin bileleyttuq,? belki diyishi mumkin, Hitaylar bilip ketti, ependim, Hitaylar zaten zir-zewririgiche bilidu, bilmeydighanlar biz we chet-ellerdiki bir qisim Uyghurlarning tarihigha ishtiyaq qilidighanlar iduq,

U inqilaqni biz Ili inqilabi dep atiduq, Hitaylar Uch wilayet inqilabi dep atidi, u dewletni biz Ilida qurulghan Sherqi Turkistan Jumhuriyet hokumeti dep atiduq, Hitaylar Uch wilayet waqitliq hokumeti dep atidi, ish qilip Biz Uyghur milliti bash bolup arimizdiki bashqa yerlik milletlerni ichimizge elip, Arqimizgha Sewitler ittipaqini elip qozghighan peqetla Hitaygha qarshi milli musteqilliq inqilabidur.aldi-keyni bolup 5 yil dawam qildi,

Buni mana bu Qahar Barat ependi yazghan, hitaylar ozliri ashikarilighan tarihi matiriyallardin op-ochuq bilduq,


IHTIYARI MUHBIR : MEKKE

Qelem
27-10-09, 13:59
Dostum siz nime dimekchi ? bilelmidim!
chunki, Qahar Barat bilgenler uchun qaytilima, bilmigenler uchun bir uyghur taixigha dair yuksek bilimni otturgha qoyuptu. buninggha teshekkur eytishimiz kerek dep oylaymen. bizning zor qisim qerindashlirimiz peqet xitay tarixi derisliklirini oqughanmiz,biraq bizning Azatliq inqilaplirimizning yilnamilirini oqumighan , undaqta buni zaman ,makan bilen baghlap qachanghiche bilelmey yurettuq. BILMIGEN EYIP EMES, BILGENNI YUSHURUSH NUMUS,BILMIGENNI SORAP BILISH YUKSEKLIK. dep qarayment. bashqilar bilishke qiziqqan emma bilelmigen bilimlerni bashqilargha bildurush bu bir sherepliq ishtur. biraq siz makan- zaman ,sharaitning tesirini otturgha qoyupsiz, emme nime uchunligini sherhilimepsiz. bu nime uchun? yaki toluqlaydighan jayliri bolsa dadilliq bilen otturgha qoyung qarshi alimiz! eger xata yerliri bolsa pakitliq halda otturgha qoyung , uni tuzitimiz ( Qahar barat ependimmu buni qobul qilishi mumkin ) .
dostum qeni merhemmet !!!

Unregistered
27-10-09, 14:28
Bir DR ependim , men bir Uyghur helkining yekinki tarihini anqe bilmeydighan birsi bolimen , Kahar Barat ependining yazmisidin nurghun nersilerni biliwaldim . Bek yahxi bolghini biz Uyghur helkining hazirki ehwalgha kalghanlikimiz peketlam axu rayondiki kapirlarning sewepqi ikenliki birdin-bir amil ikenlikini his kildim hemde herkandak hitaylardin wapa kelmeydighanlikini bilip yettim . U bir hekiki tarih hiqkim ozgertelmeydighan pakitlar , kimiki mendin sorisa hitayning kandak hilimikirlik peslikini Kahar ependining polattek tarihi pakitliri arkilik korkmay diyixke teyyar , rehmet sizge Kahar ependim ixliringiz onguxluk bolsun .

Siz kandak uyghur? bizning azirki ehwlimizning hitay tepidin bolghanlighini bilmaytingizma?

nimilar bulup ketip baridu bu haklar? undak dep hakka hushamat kilmisingizmu, anisidin hazir tughulghan uyhgurmu bizning hazirki ehwalimiz hitayning sewabdini ikenligni bilidu

Unregistered
27-10-09, 15:22
DR. Kahar Barat Ependim,

Sizning 'Jumhuriyet Kalindari' digen temidiki 'chaplima' ngizni korup, bir necche eghiz digim keldi.

Aldi bilen sizning ejri singdurup, izden'genliringizge kop rehmet eytimen.

Lekin, sizning bu 'chaplima' arqiliq nimilerni dimekchi bolghiningizni chushunup yetelmidim. Belkim siz manga ohshash Sherqiy Turkistan Jumhuriyet tarihini tel-tokuz (yeni, inchike jaylirini) bilmeydighanlar uchun teyyerlighan bolushingiz mumkin. Eger siz bu nishanda bolghan bolsingiz, bu yerde yene bir qetim sizge rehmet eytimen!

Amma, buninggha ohshash uchurlarni teminlashte, hazirqi weziyet we shara'it lar ohshash nurghun nersilerni kozde tutush telep qilatti. Elwette, sizning pikir bayan qilish we yaki maqala yezish erkinligingiz bar. Biraq shuni eytip qoyush kerekki, sizning (bir Doctor bolush supitingiz bilen) yuqarqi erkinligingizni weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitish mejburiyitingizmu barti. Belkim siz erkinligingizgila etiwar berip, mejburiyitingizni untup qalghan bolushingiz mumkun.

Ahirida dep qoyudighinim, bir eqil egisi bolghan adem, bir nersini elan qilishla emes, belkim uning elip kelidighan aqiwitinimu oylap qoyushining zorurligini esidin chiqarmaslighi kerek.

Waqit munasiwiti bilen mushunchilik yezip turay.

Rehmet.

Nahayiti toghra pikir kilipsiz. sizning pikringizni kollaymen.

Unregistered
27-10-09, 23:37
Bu uch vilayet inkilawi emes,Sherkiy turkistan inkilawi dep ataydu. rezil iplas munapik borhan sheidi tataristanda tughulghan Sherkiy turkistanning aksuda emes.borhangha ohshash gomindang we gonggendang hitaylar yetishturgen yaman niyattiki munapiklar we hitaylar bu Sherkiy turkistan inkilawini tarihtiki kuchlirini we ehmiyitini ajiz korsitish uchun, <uch vilayet inkilawi >dep nahayiti kichik kilip yokka chikarghan.uyghurlarning bilishiche shu wakitlarda tashkorghan partizanliri,keshker uyghur armiyisi,aksu partizanliri,uch turpan partizanliri,bortala partizanliri,andin keyin eng muhimi Shingshiseyning koshunidiki uyghur polik komandanlarmu isyan koturup bir kechidila ghulja,altay,tarbaghatay,chochek ,guchung,jimney,katarlik bipayan zimindiki Sherkiy turkistan shimalidiki uyghur milli armiyisi bilen korushken pakitlarmu bar.SEVET ITTIPAKIDEK putun herbi kuchi teminati,koral-yarak,tanka pilimot,herbi urush kilish pul we uskunler ,urush meshlihetchiliri,komandanliri,her hil KGB jasuslirini ishka selip ,kiska 6ay echide Nilkidin bashlinip Manas deryasighiche kelgini bu dunya herbi urush kilish tarihidiki shiddetlik bilen nahayiti tez urush kilip algha ilgerligenlikning herbi urush kilish rekutining misalidur.dunyada nurghun urushlar bolghan uyghurningkidek bundak tez algha karap ilgerlesh yekinki zaman urushlirida bolmighan .

Unregistered
28-10-09, 07:09
Hörmetlik Dr.Kahar Barat ependi yaxshimi siz,
Men sizning "Jumhuryet Yilnamisi" digen ilmi emgigingizni toluq oqup chiqtim. Sizning bu maqalingizdiki merkizi idiye Exmetjan Qasimni pütünley Xitayni qollaydighan xain qatarigha chiqiripsiz. Mesilen:
(1948.9 otturleri
Ehmetjan Altayda: “Junggo kommunistik partiyesi rehberlikidiki Helq Azadliq Armiyesi pat arida Xinjanggha yurux qilidu, Xinjanag putum memliket helqi bilen birge azadliqqa erixidu, Milly Armiyemu Azadliq Armiye terkibige kirguzulidu” didi.)

Siz , Exmetjan Qasim ependining bu sözlirini qaysi matiryallardin we yaki qaysi bir shu chaghdiki milliy inqilapqa qatnashqan shaitlarning sözidin aldingiz? eger siz Xitay matiryalliridin paydilanghan bolsingiz bu pütünley oydurma bolushi turghan gep.
Men 1992-yli 9-aylarda Almata we Bishkeklerde ziyarette boldum, shu chaghlarda "Yingi hayat" gézitige "KGB ning jasusi " dep atalghan Jabparbu yaki Ghabparmu ismi isimde toluq qalmamtu(Kechursiler) kishining aldigha Almuta we Bishkektiki ölumalar, buning ichide merhum ustaz "Uyghuristan Azatliq teshkilati" ning qurghuchisi Hashirwaydi akimizmu (Alla yatqan yirini jennet qilsun Amin!) birip u kishining shu chaghlardiki emeli exwalni iytqanlirini gizitqa basqan. Men bu Gézitni wetenge ekirgen idim. Muningdiki mezmun shuki: Exmetjan ependimning Almatugha chiqip Sovet tereptikilerge keskin qilip mundaq digenligi yizilghan"Bu purset uyghur xeliqige 100 yil hetta 200 yilda bir kilidu, biz uzul-kisil musteqqilliq telep qilimiz" digen. Men merhum yazghuchi Ziya Semidi ustazning "Exmetjan" namliq romaninimu oqup chiqqan .Bu romandimu Exmetjan Qazimining musteqqilliq tereptari ikenligi qeyit qilinghan. Merhum Eysa Yusuf ependining eslimisidimu:" Exmezjan ependi heqiqi milletchi isil adem ikenduq , bilmemtimen" digen yerliri bar.

Hörmetlik Dr. Kahar Barat ependi Siz bu "Jumhuriyet Kalindari" diegn maqalingizki bu diyilgen uzundilerning membesini iniq eskertishingiz zörur. Chünki bezi wetendashlirimizning tepekkur ingi ajiz, mundaq nazuk mesillerni tomtaqla otturgha qoyup qoysizning sizning inawitingizge bolupmu pütün bir Milletning inawitige tesir yitidu elwette.

Teghdirning bu qismiti bizge unchilik sir emes. Alqinida enggushteri yoq milletning tarixning rehimsizliq bilen shalliwitishidin qutulushi bek mushkul. Nadanliq , shuningdek itipaqsizliqning bipayan dalasida ténep-temtirep yurgen, zulmet basqan zamanning quchiqida éngraiwatqan bizdek bir millet bolsa öluk we hayat yol bashlighuchigha bekmu muxtaj .

Uyghur maaripining asaschisi , milli qeqriman Memtili ependi 1937-yili 5-ayning 4-küni qeshqer saqchi idarisining bashlighi munapiq Qadir haji teripidin atushta tutulup qeshqer yawagh turmisining 14- kamirigha eng xeterlik siyasi jinayetchi dep yalghuz solanghanda turme tamlirigha mundaq bir shéir yazghan.

Bulbullar tutqun boldi yurtni bulghidi qagha,
Kim bolsa wetenperwer bir kün ésilur dargha.

Bizde Dahilar we Qeqrimanlar bekmu az , biz mashu azghine qeqrimanlirimizni qedirlishimizni , ulargha étiwarsiz qarimaslighimiz lazim. Tarixi shexislerge baha bergende shu chaghdiki tarixi sharaitni asas qilip, ilmi pakitlarni omdan analiz qilip andin bir eqli xulasige kilishimiz kirek.

Dr. Kahar Barat epndim Sizdek bir Uyghur ziyalisi bizdek bir milletning ichidin bekmu az chiqidu, Siz bu ishqa tutush qilghan ikensiz , bu ishni bashqa echiqishingiz kirek. bu Toghruluq bir kitap yizip chiqing,mumkin bolsa hem Engilische hem uyghurche bolsun, Mekkidiki „Extiyari Muxpir“ wetendishimiz digendek Erebistangha birip shu chaghdiki tarixi shexsilerdin exwal igenleng, ottura asiyadimu hayat qalghan ustazlirimiz bar , ular hazir nahayitimu az qaldi yane 10 yildin kiyin bu tarixi shexsilerni tapalmaslighizmu mumkin (Alla ularning ömrini uzun qilsun!) . „Uch wilayet inqilawi „ toghruluq yizilghan tarixi matiryallarni köpunchisi Xitay tuzup chiqqan matiryallar , bularning köpunchisi yalghan.


Ejdatlirimiz bizning hayat yollirimizgha talay yolbashlighuchi enggushterlerni kömup qoyghan we talay mesh´ellerni yéqip qoyghan, lékin biz ulargha tolimu étiwarsiz mualime qilduq we qiliwatimiz. Itipaqsizliq tupeylidin, ichi qoturluqimizdin teghdirimiz tuz suyidek achchiq bolup kéliwatidu, enggushterlirimiz étiwarsizliniwatidu, yol belgisi yoq kochilarda éghiz-burnimizni qan qilip qanchanghiche kétiwirimiz. Hélimu körmigen künimiz, ishitmigen tilimiz qalmidi. Bizdiki körelmeslik, ichi qoturluq , nadanliq , qul chiliq , tugmes hem erzimes terepwazliq, hörmetsizlik bizni mana mushundaq zulum –zalamet quyunliri ichide qara teqdirning qochiqigha yéqitti, putkul ana weten zulmet ichige gheriq bolup ketti.
Shunga men 21-esirning 10-yillirida téngirqap turghan ghemkin millonlighan qerindashlirimgha shundaq waqirghim kiliduki: mushundaq nazuk weziyette undaqken mundaqken dep olturmay .uyul tashtek itipaqlishimiz, tarixi qeqrimalrni hörmetlishimiz, Hayatlirining keydin iz bisip mingishimiz lazim.. Bizning kilechigimiz ishinish we itipaqliqqa muxtaj, itipaqsizliq qiyametning piltisi bu hem heqiqet.

Axirida Dr. Kahar Barat ependi, sizge Salametlik tileymen ,

Hörmet bilen bir wetendishingiz.

Unregistered
28-10-09, 09:03
Bir wetendax isimlik kerindiximizning eytkanliri toghra. yahxi mulahize we Dr. Baratka yahxi teklip beriptu.
Ahirki teklipi:
"Dr. Kahar Barat epndim Sizdek bir Uyghur ziyalisi bizdek bir milletning ichidin bekmu az chiqidu, Siz bu ishqa tutush qilghan ikensiz , bu ishni bashqa echiqishingiz kirek. bu Toghruluq bir kitap yizip chiqing,mumkin bolsa hem Engilische hem uyghurche bolsun, Mekkidiki „Extiyari Muxpir“ wetendishimiz digendek Erebistangha birip shu chaghdiki tarixi shexsilerdin exwal igenleng, ottura asiyadimu hayat qalghan ustazlirimiz bar , ular hazir nahayitimu az qaldi yane 10 yildin kiyin bu tarixi shexsilerni tapalmaslighizmu mumkin (Alla ularning ömrini uzun qilsun!) . „Uch wilayet inqilawi „ toghruluq yizilghan tarixi matiryallarni köpunchisi Xitay tuzup chiqqan matiryallar , bularning köpunchisi yalghan."
*****************************
Emma, yezixdin awwal, Dr. Kahar Baratta yahxi bir idiye bolixi kerek, Yazghan kitawi yaki makalisida nime dimekchi we kimge paydisi , kimge ziyini barlighini bilixi kerek. Tarihchi tarihka munasiwetlik makale yaki kitap yazghanda, ozining siyasiy koz karxini, idiyisini terghip kilmasliki, paydilanghan materiyallirining menbesini eskertixi kerek. bolmisa , bugunki kunde turup otmuxtiki wekeni ozining tesewwuri boyiche yazsa, u tarih bolmaydu. Dr kahar Baratning bu yazmiliri del xundak yezilghandek turidu. hudi Dr.Kahar Barat xu wakittiki yighangha ozi katnaxkandek, yaki xu kilinghan mehpiy sohbetlerde ozi ixtirak kilghandek yeziptu.

bu temini baxlighan kerindiximiz eytkandek:
Kahar Barat bir Doctor bolush hem bir Uyghur bolux supiti bilen, yezix erkinligini weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitishi, erkinligila etiwar berip, mejburiyitini untup qalsa Dr ning obrazigha dagh chuxidu , Dr likighimu guman payda kilidu.Hem Dr. Kahar Barat kim uchun hizmet kiliwatidu? digen soalmu payda bolidu.

Mening Dr Kahar barattin kutidighinim: ozining Dr likigha layik bir yahxi tarihchi bolsa, siyasetke arilaxmisa,Eger arilaxkisi kelse ozining Uyghurlikini bir esliwetip, weziyetni yahxi kuzitip, andin arilaxsa.

Unregistered
28-10-09, 10:34
hakning pekrini elip yazsa, yaki amilyetka uyghun amas narsilerni yazsa, u kandak tarih bolidu?

Dr. Kahar Baratning yazghanlerining hammisining assasi bar... Bularning kop kismi Rosiye taripedin yekinda axkarilanghan materiallardin, xu wakitta yezilghan hatireler we hawarleridin kalgan... hakning deginini yazsa u tarih bolmay bir hiyali yalghan yawidak hikaya bolup kalmamdu?

Seningqe Dr Kahar Barat, bi scholar bolux supeti bilen xuninggha layik ix keliwatidu. Silerning u adamni tarihni burmilap hainlarni ahla deyixinglar anqe urunluk bolmedi...


Bir wetendax isimlik kerindiximizning eytkanliri toghra. yahxi mulahize we Dr. Baratka yahxi teklip beriptu.
Ahirki teklipi:
"Dr. Kahar Barat epndim Sizdek bir Uyghur ziyalisi bizdek bir milletning ichidin bekmu az chiqidu, Siz bu ishqa tutush qilghan ikensiz , bu ishni bashqa echiqishingiz kirek. bu Toghruluq bir kitap yizip chiqing,mumkin bolsa hem Engilische hem uyghurche bolsun, Mekkidiki „Extiyari Muxpir“ wetendishimiz digendek Erebistangha birip shu chaghdiki tarixi shexsilerdin exwal igenleng, ottura asiyadimu hayat qalghan ustazlirimiz bar , ular hazir nahayitimu az qaldi yane 10 yildin kiyin bu tarixi shexsilerni tapalmaslighizmu mumkin (Alla ularning ömrini uzun qilsun!) . „Uch wilayet inqilawi „ toghruluq yizilghan tarixi matiryallarni köpunchisi Xitay tuzup chiqqan matiryallar , bularning köpunchisi yalghan."
*****************************
Emma, yezixdin awwal, Dr. Kahar Baratta yahxi bir idiye bolixi kerek, Yazghan kitawi yaki makalisida nime dimekchi we kimge paydisi , kimge ziyini barlighini bilixi kerek. Tarihchi tarihka munasiwetlik makale yaki kitap yazghanda, ozining siyasiy koz karxini, idiyisini terghip kilmasliki, paydilanghan materiyallirining menbesini eskertixi kerek. bolmisa , bugunki kunde turup otmuxtiki wekeni ozining tesewwuri boyiche yazsa, u tarih bolmaydu. Dr kahar Baratning bu yazmiliri del xundak yezilghandek turidu. hudi Dr.Kahar Barat xu wakittiki yighangha ozi katnaxkandek, yaki xu kilinghan mehpiy sohbetlerde ozi ixtirak kilghandek yeziptu.

bu temini baxlighan kerindiximiz eytkandek:
Kahar Barat bir Doctor bolush hem bir Uyghur bolux supiti bilen, yezix erkinligini weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitishi, erkinligila etiwar berip, mejburiyitini untup qalsa Dr ning obrazigha dagh chuxidu , Dr likighimu guman payda kilidu.Hem Dr. Kahar Barat kim uchun hizmet kiliwatidu? digen soalmu payda bolidu.

Mening Dr Kahar barattin kutidighinim: ozining Dr likigha layik bir yahxi tarihchi bolsa, siyasetke arilaxmisa,Eger arilaxkisi kelse ozining Uyghurlikini bir esliwetip, weziyetni yahxi kuzitip, andin arilaxsa.

kaharbarat
28-10-09, 11:32
Salam vetendixim:
Men bu kalindarni 1952- yilighice yazimen, az qaldi. Uningdin kiyin siz digendek bularni nedin alghan, qandaq muzakire qilix kirek digendek mesililerge yahxi yip uci boluxi ucun "Jumhuriyet Tarihi Biblyografiyisi"ni ciqirixni oylavatimen. Linda Benson, David Vanglarning kitableri ve mendiki bezi materyallargha qarighanda bu biblyografiye (paydilinix materiyalliri) 100 betke yitidighandek qilidu. Mence kitabhanlerimiz "Kanlidar"gha qancilik qiziqqan bolsa, bu tarihimiz heqqide dunyada qandaq kitab - matiryallarning barlighigha xunce qiziqidu.
Rehmet, paringimiz uzulup qalmisun.
Kahar Barat


Hörmetlik Dr.Kahar Barat ependi yaxshimi siz,
Men sizning "Jumhuryet Yilnamisi" digen ilmi emgigingizni toluq oqup chiqtim. Sizning bu maqalingizdiki merkizi idiye Exmetjan Qasimni pütünley Xitayni qollaydighan xain qatarigha chiqiripsiz. Mesilen:
(1948.9 otturleri
Ehmetjan Altayda: “Junggo kommunistik partiyesi rehberlikidiki Helq Azadliq Armiyesi pat arida Xinjanggha yurux qilidu, Xinjanag putum memliket helqi bilen birge azadliqqa erixidu, Milly Armiyemu Azadliq Armiye terkibige kirguzulidu” didi.)

Siz , Exmetjan Qasim ependining bu sözlirini qaysi matiryallardin we yaki qaysi bir shu chaghdiki milliy inqilapqa qatnashqan shaitlarning sözidin aldingiz? eger siz Xitay matiryalliridin paydilanghan bolsingiz bu pütünley oydurma bolushi turghan gep.
Men 1992-yli 9-aylarda Almata we Bishkeklerde ziyarette boldum, shu chaghlarda "Yingi hayat" gézitige "KGB ning jasusi " dep atalghan Jabparbu yaki Ghabparmu ismi isimde toluq qalmamtu(Kechursiler) kishining aldigha Almuta we Bishkektiki ölumalar, buning ichide merhum ustaz "Uyghuristan Azatliq teshkilati" ning qurghuchisi Hashirwaydi akimizmu (Alla yatqan yirini jennet qilsun Amin!) birip u kishining shu chaghlardiki emeli exwalni iytqanlirini gizitqa basqan. Men bu Gézitni wetenge ekirgen idim. Muningdiki mezmun shuki: Exmetjan ependimning Almatugha chiqip Sovet tereptikilerge keskin qilip mundaq digenligi yizilghan"Bu purset uyghur xeliqige 100 yil hetta 200 yilda bir kilidu, biz uzul-kisil musteqqilliq telep qilimiz" digen. Men merhum yazghuchi Ziya Semidi ustazning "Exmetjan" namliq romaninimu oqup chiqqan .Bu romandimu Exmetjan Qazimining musteqqilliq tereptari ikenligi qeyit qilinghan. Merhum Eysa Yusuf ependining eslimisidimu:" Exmezjan ependi heqiqi milletchi isil adem ikenduq , bilmemtimen" digen yerliri bar.

Hörmetlik Dr. Kahar Barat ependi Siz bu "Jumhuriyet Kalindari" diegn maqalingizki bu diyilgen uzundilerning membesini iniq eskertishingiz zörur. Chünki bezi wetendashlirimizning tepekkur ingi ajiz, mundaq nazuk mesillerni tomtaqla otturgha qoyup qoysizning sizning inawitingizge bolupmu pütün bir Milletning inawitige tesir yitidu elwette.

Teghdirning bu qismiti bizge unchilik sir emes. Alqinida enggushteri yoq milletning tarixning rehimsizliq bilen shalliwitishidin qutulushi bek mushkul. Nadanliq , shuningdek itipaqsizliqning bipayan dalasida ténep-temtirep yurgen, zulmet basqan zamanning quchiqida éngraiwatqan bizdek bir millet bolsa öluk we hayat yol bashlighuchigha bekmu muxtaj .

Uyghur maaripining asaschisi , milli qeqriman Memtili ependi 1937-yili 5-ayning 4-küni qeshqer saqchi idarisining bashlighi munapiq Qadir haji teripidin atushta tutulup qeshqer yawagh turmisining 14- kamirigha eng xeterlik siyasi jinayetchi dep yalghuz solanghanda turme tamlirigha mundaq bir shéir yazghan.

Bulbullar tutqun boldi yurtni bulghidi qagha,
Kim bolsa wetenperwer bir kün ésilur dargha.

Bizde Dahilar we Qeqrimanlar bekmu az , biz mashu azghine qeqrimanlirimizni qedirlishimizni , ulargha étiwarsiz qarimaslighimiz lazim. Tarixi shexislerge baha bergende shu chaghdiki tarixi sharaitni asas qilip, ilmi pakitlarni omdan analiz qilip andin bir eqli xulasige kilishimiz kirek.

Dr. Kahar Barat epndim Sizdek bir Uyghur ziyalisi bizdek bir milletning ichidin bekmu az chiqidu, Siz bu ishqa tutush qilghan ikensiz , bu ishni bashqa echiqishingiz kirek. bu Toghruluq bir kitap yizip chiqing,mumkin bolsa hem Engilische hem uyghurche bolsun, Mekkidiki „Extiyari Muxpir“ wetendishimiz digendek Erebistangha birip shu chaghdiki tarixi shexsilerdin exwal igenleng, ottura asiyadimu hayat qalghan ustazlirimiz bar , ular hazir nahayitimu az qaldi yane 10 yildin kiyin bu tarixi shexsilerni tapalmaslighizmu mumkin (Alla ularning ömrini uzun qilsun!) . „Uch wilayet inqilawi „ toghruluq yizilghan tarixi matiryallarni köpunchisi Xitay tuzup chiqqan matiryallar , bularning köpunchisi yalghan.


Ejdatlirimiz bizning hayat yollirimizgha talay yolbashlighuchi enggushterlerni kömup qoyghan we talay mesh´ellerni yéqip qoyghan, lékin biz ulargha tolimu étiwarsiz mualime qilduq we qiliwatimiz. Itipaqsizliq tupeylidin, ichi qoturluqimizdin teghdirimiz tuz suyidek achchiq bolup kéliwatidu, enggushterlirimiz étiwarsizliniwatidu, yol belgisi yoq kochilarda éghiz-burnimizni qan qilip qanchanghiche kétiwirimiz. Hélimu körmigen künimiz, ishitmigen tilimiz qalmidi. Bizdiki körelmeslik, ichi qoturluq , nadanliq , qul chiliq , tugmes hem erzimes terepwazliq, hörmetsizlik bizni mana mushundaq zulum –zalamet quyunliri ichide qara teqdirning qochiqigha yéqitti, putkul ana weten zulmet ichige gheriq bolup ketti.
Shunga men 21-esirning 10-yillirida téngirqap turghan ghemkin millonlighan qerindashlirimgha shundaq waqirghim kiliduki: mushundaq nazuk weziyette undaqken mundaqken dep olturmay .uyul tashtek itipaqlishimiz, tarixi qeqrimalrni hörmetlishimiz, Hayatlirining keydin iz bisip mingishimiz lazim.. Bizning kilechigimiz ishinish we itipaqliqqa muxtaj, itipaqsizliq qiyametning piltisi bu hem heqiqet.

Axirida Dr. Kahar Barat ependi, sizge Salametlik tileymen ,

Hörmet bilen bir wetendishingiz.

Unregistered
28-10-09, 12:47
Bulbullar tutqun boldi,
Yurtni bulghidi qargha.
Kim bolsa wetenperwer,
Bir kün ésilur dargha.

Mana bu sheirni yazghan Memitili Tewpiq ependi bir gowher iken, sheir digen mana mushundaq yezilsa oqusaq,

Bizning hazir men shair dep ozlirige at qoyiwalghan weten ichi we sirtidiki bezibir kishilerning sheirlirigha qarap baqsaq, hich lezzet yoq, hetta qapiyemu yoq, ulardin men qapiyelik we qizziq yazimen,misal,;

Bulbul shahta sayraydu,
Hitay meni mahtaydu.
Hitaydin oylengim bar,
Amma Hitay yaq deydu.

Mana bu hazirla eqlimge keldi dep yazghinim u men shair dep yezip yurttiki metbuatlarda elan qilghanlarning sheirliridin jiq Parasetlik, Qapiyelitur,

Huddi mushundaq tetiqsiz bir nimilerni sheir dep yezip bizni aldaydu,

mening ,;" Qan Dawasi " namliq sheirim bularning yazghanliridin jiq Qimmetlik, Lezzetlik, Qapiyelik, Menaliq,Mesnewi sheklidiki dastan idi,

Qizil hitay kelgendin keyin we hazir yazghan sheirlirini yurttiki metbuatlarda elan qilghan her qandaq bir kishi heqiqi shair emes,Aldamchi ,Qara qursaqlardur.


IHTIYARI MUHBIR ; MEKKE

Unregistered
28-10-09, 19:04
DR. Kahar Barat Ependim,

Sizning 'Jumhuriyet Kalindari' digen temidiki 'chaplima' ngizni korup, bir necche eghiz digim keldi.

Aldi bilen sizning ejri singdurup, izden'genliringizge kop rehmet eytimen.

Lekin, sizning bu 'chaplima' arqiliq nimilerni dimekchi bolghiningizni chushunup yetelmidim. Belkim siz manga ohshash Sherqiy Turkistan Jumhuriyet tarihini tel-tokuz (yeni, inchike jaylirini) bilmeydighanlar uchun teyyerlighan bolushingiz mumkin. Eger siz bu nishanda bolghan bolsingiz, bu yerde yene bir qetim sizge rehmet eytimen!

Amma, buninggha ohshash uchurlarni teminlashte, hazirqi weziyet we shara'it lar ohshash nurghun nersilerni kozde tutush telep qilatti. Elwette, sizning pikir bayan qilish we yaki maqala yezish erkinligingiz bar. Biraq shuni eytip qoyush kerekki, sizning (bir Doctor bolush supitingiz bilen) yuqarqi erkinligingizni weziyet we ehtiyajgha qarap ishlitish mejburiyitingizmu barti. Belkim siz erkinligingizgila etiwar berip, mejburiyitingizni untup qalghan bolushingiz mumkun.

Ahirida dep qoyudighinim, bir eqil egisi bolghan adem, bir nersini elan qilishla emes, belkim uning elip kelidighan aqiwitinimu oylap qoyushining zorurligini esidin chiqarmaslighi kerek.

Waqit munasiwiti bilen mushunchilik yezip turay.

Rehmet.

Rast bezi waqitlarda shexlerning mexpiteyliginimu oylap qoyush kerek..bolupmu hazerqidek ehwalda..

Unregistered
29-10-09, 07:39
Yokulux aldida turghan Uyghur meliti uzining nemixkha bu kunlarge kalghanlighini qokum belixkha hakki bar dap oylaymen... bu hain satkin, munapiklarning hainleghini bolupmu hazirki Uyghur halkidin yuxudighanlar, Uyghurlargha bu hainlar gha ohxax nahayeti qong ziyan akalgenlik bolidu... Kerindaxlar hain, munapiklarning sarkinlighini har wakit eqip taxlayli... Bu hain munapiklarning adwini har wakit uz jayida, uz waktida birayli.. bolmisa beximizdin bu hataliklar yana utidu!!! Hainlargha yuz hatira kelix milletni, watanni setix bilen ohxax ix!!!


Rast bezi waqitlarda shexlerning mexpiteyliginimu oylap qoyush kerek..bolupmu hazerqidek ehwalda..