PDA

View Full Version : Xitaylarning namayishi nemini kozlewatidu?



Unregistered
06-09-09, 19:04
Xitaylarning namayishi nemini kozlewatidu?

Xitaylarning uda uch kun, yeni 2-, 3-, we 4-Sentebirlerde Urumchining asasliq kochilirida elip beriwatqan namayishi kishini chongqur oygha salidu. Qarimaqqa ushbu namayishlar yeqinda Urumchide yuz bergen sirliq yingne sanjip hujum qilish weqesidin kelip chiqqandek korinidu. Emma, mesilini chongqurlap oylighinimizda, nurghun chigish nuqtilar otturigha chiqidu:

For details pls visit the Forum section of the following page.
Thanks.

http://uyghuraustralia.org/

Unregistered
06-09-09, 19:22
Xitaylarning namayishliri nemini kozlewatidu?



Xitaylarning uda uch kun, yeni 2-, 3-, we 4-Sentebirlerde Urumchining asasliq kochilirida elip beriwatqan namayishi kishini chongqur oygha salidu. Qarimaqqa ushbu namayishlar yeqinda Urumchide yuz bergen sirliq yingne sanjip hujum qilish weqesidin kelip chiqqandek korinidu. Emma, mesilini chongqurlap oylighinimizda, nurghun chigish nuqtilar otturigha chiqidu:

1. Xitaylar teripidin elip beriliwatqan yingne sanjip hujum qilish. Ikki kun ilgiriki Xitay metbuatlirining xewerliride namelum kishilerning ichide xeterlik suyuqluq bar yingnilerning bashqilargha sanjish arqiliq, olum-yetim hadisisining kelip chiqqanliqi eytilghanidi. Olgenlerning arisida Xitaylarningmu, Uyghurlarningmu we bashqa milletlerningmu barliqini ilgiri surulgenidi. Emma tunugunki xewerlerde Xitay metbuatliri yingne sanjighuchilarning “bolgunchiler” ikenlikini ilgiri suriliwatidu. Ademni segekleshturidighan soal shuki, Xitay hakimiyiti neme uchun tuyuqsiz ozining “yingne sanjip adem olturush weqesi” toghrisidiki bayanini ozgertiwalidu? Ilgiri milliy teweliki élan qilinmighan “yingne sanjighuchilar” ning milliy teweliki bu qetim nemishqa tuyuqsiz “Uyghur” bolup chiqidu we bu weqe “Uyghur bolgunchiler”ge artilip qalidu? Yene kelip, nemishqa bu qarilash herikiti Xitay namayishchilirining ghezipining tigh uchi Wang Lequandin ibaret chirik mustebit merkezlishiwatqanda we Urumqige atalmish “muqimliqi” ni qoghdashqa kelgen Xitay JX ministiri Meng Jianjuning Urumchige kelishi bilen yuz beridu? Demek, yuqiriqi soallardin shundaq netijige erisheleymizki:

1.1. Xitaylar kuchep bazargha seliwatqan atalmish “yingne bilen hujum qilish” weqesi intayin sirliq bolup, xelq’araning biterep tekshurishi elip berilmighuche toghra, ishenjlik we obyektip yekunge erishkili bolmaydu. Uni zadi kimning qaysi meqsette qandaq elip barghanliqi Xitay dairiliri teripidin sir tutulup kelinmekte. Eger Xitay taki Shaoguan weqesidin tartip arqimu arqa yuz beriwatqan weqelerge qarita eniq we heqiqiy chushendurush bermeydiken, Xitayning qarilashlirining xelqarada baziri bolmaydu. Xitay hakimiyiti buning uchun teximu eghir bedel toleydu.

1.2. Axirqi kunliri yeqinlishiwatqan Wang Lequan bu qetim “yingne sanjish weqesi” ni oydurup chiqarghan bolushi mumkin. Bu arqiliq u we u wekillik qiliwatqan Xitay hoquq mashinisi Xitay milletchilirining diqqet nezerini ozidin we ozining Sherqiy Turkestanda yurguzgen mustebit siyasitining aqiwitidin Uyghurlargha yotkimekchi boliwatidu. Eger mushundaq bolsa, Uyghurlar yene bir qetim bu siyasiy oyunning qurbanigha aylinidu. Uyghurlar yene bir qetim teximu ghaljirlishiwatqan Xitay milletchilikining omumyuzluk qurbaniliqigha aylinidu. Uyghurlar bilen Xitaylar otturisidiki ochmenlik teximu chongqurlishidu.

1.3. Xitay hokumiti bu qetimqi “yingne sanjish” weqesini “chet’eldiki bolgunchi kuchlerning yoshurun planlishi” gha texi donggimidi. Peqet, buni hazirche “bolgunchiler” qilghan deyish bilen kupayiliniwatidu. Emma, Xitay qaysi meqsettiki qaysi “bolgunchiler” ikenlikini tilgha almaywatidu. Qarighanda Xitay ehtiyatchanliq bilen weqening tereqqiyatigha qarap, bu kozurnimu otturigha chiqirish arqiliq, Xitay milletchilirni aldimaqchi we shu arqiliq ularning qoli arqiliq Uyghurlarni ilgirilep basturushni ishqa ashurmaqchi bolushi mumkin.

2. “Wang Lequan texttin chushsun!” Bu qetimqi Xitay namayichilirining ortaq shuari Sherqiy Turkestanda hoquq jinayiti torini qurghan Wang Lequanning texttin chushushini telep qilishtur. Emma, yeqindin kuzetkende, bu shoarni mundaq oqushqa bolidu: Wang Lequan textke chiqqandin beri uning Uyghurlarni basturushi yeterlik bolmidi. 5-Iyuldiki namayishning otturigha chiqishi emeliyette Wangning meghlup bolghan siyasiti sewebidindur. Shunga, uningdinmu hakimutleq siyasiyonni atalmish “Xinjiang”ning hokumranliq orginigha bash qilip tiklep, Uyghurlarni uzul kesil bash koturelmeydighan qilish kerek. U Uyghurlarni uzul kesil boy sunduralmidi. Xitay namayishchilirining shoari bizge yene shunimu ishare qiliwatiduki, Uyghurlarni boy sundurushta Wang Lequandinmu ote qattiq qol, shepsetsiz we uningdinmu uzul kesil siyasiyon kerek. Yaki, eyni waqittiki Wang Zhenning yolini tutalaydighan we uninggha warisliq qilidighan siyasiyon kerek. Wang Lequanning texttin chushushke zorlighan del mushu Xitay miletchiliki eyni waqitta Sherqiy Turkestan siyasiy sehniside bir mehel qilich oynatqan Wang Zhenni “gherbni boy sundurushtiki qehriman” qilip ulughlighanidi. Yuqiriqilardin shuni koriwelishqa boliduki, meyli Xitay hakimiyiti bolsun, meyli Xitay puqraliri bolsun, hemmisi Uyghur mesilisini hel qilishta oxshash bir nuqtini tekrarlawatidu: Chekidin ashqan basturush siyasiti arqiliq Uyghurlarni tup yiltizidin yoqitish.

3. Namayishchilargha tutulghan muamile: 5-iyulda Uyghurlar qizil bayraqni koturup chiqip, tinch yol bilen namayish qilghanidi, emma qanliq basturuldi; bu qetim Xitay puqralirimu qizil bayraqni koturup chiqip on ming kishidin ashqan namayish qildi, emma Xitay hakimiti hech bir Xitayni yaki tutp turmige tashlimidi yaki olturmidi. Uyghurlar Shaoguande olgen qerindashlirining xun dewasini qilghanidi shepqetsizlerche olturuldi; Xitaylar bu qetim sirliq tutuliwatqan yingne bilen olturush weqesini koturup chiqqanidi, Xitay dairiliri teripidin qoghdiliwatidu. Shaoguande Uyghurlarni olturgen qatillar texiche sotlanmaywatidu; Xitay namayishchiliri bolsa 5-iyul namayishini qozghighuchilarni sotlashni telep qiliwatidu. Demek, Uyghurlar bilen Xitaylarning qilghan namayishliri bir biridin mahiyetlik perqlinidighan muamilege uchrawatidu—ejeba, Xitaylar Uyghurlarni alahide imtiyazgha ige bop kettiyey, hokumet ulargha etibar berish siyasetlirini berip ularning xorikini osturiwettiyey dep biljirlap ketkenidi. Bu Uyghurlarning “alahide” imtiyazgha erishiwatqanliqning qaysi xildiki ipadisi? Sherqiy Turkestanda alahide imtiyazgha erishiwatqanlar zadi Xitay kochmenlirimu yaki yerlik Uyghurlarmu?

Yuqiriqilardin shundaq koriwelishqa boliduki, ozining 60 yilliq ghelibisini yer shari xarakterlik tebriklimekchi boliwatqan Xitay hakimiyiti Sherqiy Turkestan siyasitide eghir meghlup boliwatqanliqini ten elishqa mejburliniwatidu. Xitay hakimiyiti hazir Uyghurlar bilen Xitaylarning otturisidiki ziddiyet arisida qaldi. Teximu eniq qilip eytqanda, Hitay hakimiyiti, Uyghurlar we Xitay puqraliri otturisida uch burjeklik ziddiyetlishish weziyiti shekillendi: Uyghurlarni nowette basturush siyasitini mesilini bir terep qilishning teximu muhimi ozining Sherqiy Turkestandiki hokumranliqini saqlap qelishning birdinbir wasitisi qiliwatqan Xitay hakimiyiti bilen ozlirining insaniy heq hoquqlirini telep qiliwatqan we Xitayning zulumlirigha bash egmey baturlarche qarshiliq korsitiwatqan Uyghurlar otturisidiki ziddiyet. Ikkinchi ziddiyet, ijtimaiy adalet telep qiliwatqan Uyghurlar bilen Uyghurlarni uzul kesil yoqitishni kozleydighan ultra Xitay milletchiliki bilen chish tirniqighiche qorallanghan Xitaylar otturisidiki ziddiyet. Uchinjisi, Uyghurlarni ilgirilep basturush siyasitining meghlubiyiti barghanseri demokratik eller teripidin tenqidlinip qattiq besim we siyasiy qorqunch ichide qalghan Xitay hakimiyiti bilen Uyghurlargha shepqetsizlerche jaza yurushi qilishni telep qiliwatqan hemde Wang Lequan bashchiliqidiki Xitay hakimiyet mashinisining pilanini ijra qilghuchilarni qattiq tenqidlewatqan Xitay puqraliri otturisidiki ziddiyet.

Yuqiriqi uchburjeklik ziddyet kontekistide, Xitay hakimiyiti bashtin axir Xitay milletchikini ustiliq we ehtiyatchanliq bilen perwish qilip, Uyghurlarni baturushning we ozining hakimiyitini mustehkemleshning wasitisi qiliwatidu. Aqiwet, Uyghurlar bu siyasiy nishanning qurbanliq buyumigha aylanduriliwatidu.

Xitay dairilirining 5-iyul namayishidin keyinki bir qatar meghlubiyetlik we kalampay siyasitidin shu nersini koruwelishqa boliduki, eger Xitay dairiliri Xitay-Uyghur ochmenliki arqiliq Uyghurlarni basturush siyasitini kengyetmekchi we chongqurlashturmaqchi bolidiken, bu tesewwur qilghusiz aqiwet kelturup chiqiridu. Her qandaq ultra milletchilik oz ozini weyran qilish mumkinchilikini ozide yoshurun saqlighan bolidu. Eger bu milletchilik control qilinmaydiken, Xitay hakimiyiti eghir ongushsizliqqa uchraydu. Uyghurlar, netijide, ozini bu xil xeterlik milletchiliktin saqlash uchun Xitay hakimiyitige teximu radikal shekilde qarshi turidu.

Sherqiy Turkestanda tinchliq izdiguchi Xitay puqralirining eside shu nerse bolushi kerekki, Uyghurlar emes belki Xitay mustemlikichiliri Sherqiy Turkestandiki tinchsizliqning bash jawabkarliridur. Uyghurlargha qaritilghan basturush bir kun toxtimaydiken, Xitaylar ozliri besiwalghan “yengi chegra” da bir kunmu xatirjem bolalmaydu. Sherqiy Turkestanning tinchsizliqigha Xitayning Sherqiy Turkestangha kolplep Xitay kochmenlirini yotkesh arqiliq Uyghurlarni ozining wetinide az sanliqlargha aylandurush pilani we Uyghurlargha qarita elip berilghan bir yurush "qattiq basturush" siyasiti mes’ul bolushi kerek.

Meyli Xitay dairiliri meyli Xitay milletchiliri bolsun, ular yene shu nersini eniq chushinishi kerekki, Sherqiy Turkestan mesilisi Wang Lequanning yene bir qattiq qol Xitay siyasiyonigha almashturulushi bilen hel bolmaydu, belki mesile teximu otkurlishidu. Chunki Wang Lequan mesilining bir qismiki hergizmu negizi emes. Mesilining negizi Xitayning 60 yilgha sozulghan Uyghurlarni basturush siyasitidur we Sherqiy Turkestanning bulung-pushqaqlirighiche yamrighan hakimmutleq siyasitidur.

Yighip eytqanda, Xitaylar elip beriwatqan nowettki namayishlar bizge Xitay ultra milletchilikining heqiqiy yuzini ayan qilsa, yene bir tereptin Uyghurlarning qanchilik derijide xorluq, kemsitish we adaletsizlikke uchrawatqanliqini delillep beridu.


Awstraliye Uyghur Jem'iyiti Teshwiqat Bolumi

Sydney, 5-Sentebir

Unregistered
06-09-09, 19:53
biz uchun hamma hitay ohshash kerindashlar bularning ajdadidin tartip awladigicha ozgarmas milattchi, mayli amerkida mayli yawrupada tugulup chong bolgini mayli watinmiz sharkiy turkistanda chong bolgini bolsun hammisi kan echar kapirlar, bular dassigan jay huddi atom bombisi atkandak giya unmaydu, hitaylar uyghurlarni yana aldimahchi uchun birkancha pilanni oylap boldi, likin biz uyghur halki oz tagdirimizni ozimiz balgilaymiz hitaylar koli arkilik harkandak bashlik mayli watan echidin halkara toniydigan mayli tashkiy dunyada tarbiylansun hitay kuli bolidikan biz yana pokimizni yaymiz, hitay bizning manggu dushminimiz hitayga manggu ishanmaymiz, allah halisa bizmu huddi chechenlardak jang kilimiz maynat hitaylarni aziz tupirkimizdin koglap chikirimiz,