PDA

View Full Version : Guantanamo Uyghurlirining Kanada Majirasi



Unregistered
05-02-09, 14:02
Guantanamo Uyghurlirining Kanada Majirasi

Mehmet Tohti

11-Sintebirning biwaste qurbanliri bolup tutqun hayati yashawatqan Guantanamo’diki Uyghur qerindashlirimiz hazirghiche weten ichi we sirtidiki Uyghurlar eng kop kongul bolgen mesilining birsi bolup keldi.

Chet’ellerdiki teshkilatlar, jamaetler, siyasiyonlar, ahbaratchilar, kishilik hoquq paaliyetchiliri bolup bu mesilige qarita ozining meydanini ipadilimigenler az sanliqta.

Guantanamo’diki Uyghurlarning Kanada majirasi 2005-yilining ahiridin bashlinip hazirghiche tohtawsiz dawamlishiwatidu.

2005-yilining ahirida Guantanamo’diki Uyghurlarning mesiliside Kanada hokumitini herket qelishqa undesh meqsitide, shu waqittiki Yengi Demokratlar Partiyesi (NDP=New Democratic Party)’ning orunbasar rehbiri we Kanada Parlamintining orunbasar sozchisi (Deputy Speaker of House) janabi Bill Blaike ependige murajetname yazghan idim.

2006-yili 1-ayda Kanada’da otkuzulgen saylamda Stephen Harper bashchilliqidiki Muhapizikarlar (Conservative) Partiyesi az sanliq hokumet qurghandin kiyin, shu yili 1-ayning 27-kuni Bill Blaike ependi yengi hokumetning Kochmenler, wetendashliq Ministiri bolghan Janabi Monte Solberg ependige ochuq het yezip, shu mezgilde Amirka sot mehkimiside dawasi dawam qiliwatqan we hazir Albaniyede yashawatqan 5 neper Uyghurni Kanada’gha qobul qilishqa undidi.

Uninggha egiship Liberal Partiye milletwekilliridin Omer Alghabra qatarliq Milletwekillirimu ohshash mezmunda het yezip Kanada hokumitining bu Uyghurlar heqqide terishchanliq korsitishi telep qilindi.

Buningha qoshulup, Hitay Kishilik Hoquq Birleshmisi namididiki teshkilatlar Birligimu Kanadada paaliyet elip beriwatqan 9 chong teshkilat namidin Bash Minister Stephen Harper’gh ochuq het yezip, Kanada’ning bu Uyghurlarni orunlashturishini telep qildi.

Paaliyetler kuchiyip dawam qiliwatqan bir peytte, 2006-yili 3-ayning 27-kuni bizge ulashqan kutulmigen bir hewer Guantanamo’diki Uyghurning kelgusige biwaste tesir qildi we ishlarning tereqqiyatini tamamen ozgertiwetti. U weqe bolsimu, Kanada puqrasi Huseyin celil’ning 2006-yili 3-ayning 27-kuni Uzbekistan tereptin qolgha elinishi we Hitaygha qayturup berish heyim hetirining qash bilen koz arisida qelishi bolup hisaplinidu.

Men 2006-yili 4-ayning 6-kuni Montreal’din hormetlik Kayyum Masimov bilen Ottawa’gha berip, Guantanamo’diki Uyghur tutqunlar we Uzbekistanda tutqun qelinghan Kanada puqrasi Huseyin celil mesilisi heqqide shu zamanda Kanada Bash Ministiri Stephen Harper’ning parlaminttiki bash Katiwi we hazirqi Kochmenler, Wetendashliq we Mediniyet Ministiri bolghan Janabi Jason Kenney ependi bilen uchrashtim.

Uchrushushtiki tepsilatni bu yerge yezip olturushum toghra bolmas. Netijide Kanada hokumiti hich bolmighanda dawasi Amirka sot mehkimiside dawamlishiwatqan 5 neper Uyghur qerindishimizning Kanada’gha kelishi uchun kuch chiqiridighanliqini, likin asasliq telepning aldi bilen Amirka hokumitidin ozlirige otturugha qoyulishi kirek ikenlikini tekitlidi.

4-ayning 13-kuni, shu waqittiki Kanada tashqiy Ishlar Ministiri Janabi we hazirqi dewlet mudapiye ministiri Peter MacKay ependi yengi hokumetke wakaliten ozining tunji qetimliq tashqiy sepirini Amirka’ghe elip baratti. Men Amirkidiki tonughanlarning wastisi bilen, Condelezze Rice Hanim’ning Guantanamo’diki Uyghurlar mesilisini kanada tashqiy Ishlar Ministiri Peter Mackay bilen bolidighan muzakire kuntertiwige kirguzush uchun herket qildim. Bu 5 Neper Uyghurning adukatliri (Ularning hizmetliridin Janabi Allah razi bolsun) mezkur mesilini Condeleezza Rice hanim’ning kuntertiwige yerleshturgen boldi.

5 Neper qerindishimizning Kanada’gh ekilish majirasi resmi shekilde bu uchrushushtin kiyin bashlanghan boldi.

Ikki dewlet otturida bu 5 neper Uyghur qerindishimiz heqqidiki uchur almashturush, muzakire qelish, hetta Kanada’din wekiller yollap bu 5 Uyghur bilen yuz turane sohbetlishish ishliri 2006-yili 4-ayning 15-kunidin bashlap resmi yolgha qoyulghan boldi.

Ishlar del oz rayida ilgirlewatqan bir mezgilde, yeni 2006-yili 5-ayning tunji heptisi aldi bilen Ottawa’din kelgen bir telefun, kiyin metbuatlardiki hewer mini hang tang qaldurdi. Chunki Bu 5 neper Uyghur qerindishimiz Pentagon teripidin Albaniye’ge yollanghan idi.

Kanada terep bu 5 neper Uyghur heqqidiki uchrishishlarni asasen Amirka tashqiy ishlar ministirliki bilen otkuziwatqan bolghachqa, 5 Burjeklik Bina (Pentagon)ning tuyuqsizla bu Uyghurlarni Albaniyege yotkiwetkenliki Kanada’da heyranliq tuyghusi peyda qildi.

2006-yili 6-ayda Kanada Puqrasi Huseyin Celil’ning Uzbekistandin Hitaygha qayturup berilgenligi hewiri Kanada hokumitining Guantanamo’diki bashqa Uyghurlar uchun terishchanliq korsitish yolini asasen tosap qoydi.

2007-yili 7-ayghiche Kanada hokumiti, Kanada’diki kishilik hoquq teshkilatliri we metbuatlar asasen Huseyin celil’ning mesilisige merkezleshken bolghachqa, bu arida Guantanao’diki Uyghurlar uchun resmi shekilde bir ish qelish imkaniyiti barghansiri azaydi.
Shundaqtimu her hil yollar arqiliq bu ishqa yol mengish pikri barliq Uyghur teshkilatlirigha ohshash Kanada Uyghur jemiyitining kun tertiwidin hic bir waqit chushup qalmidi. Daim merkizi kuntertip bolup keldi.

Izdinish netijiside nishan qilip tallighan 23 Sponsorship teshkilatidin, uzun muddetlik sohbet elip berish, uchur teminlesh, muzakirlishish, qayil qlish qatarliq teyyarliq basquchidin kiyin aran ikki teshkilat bu Uyghurlar uchun Sponsor bolushqa maqul boldi.

Mana bu ikki teshkilat hazir Guantanamo’diki 3 Uyghurning Kanada’gha kochmen bolup kilishige kapalet bolghan sponsor teshkilati hisaplinidu.

Kanada Kochmenler Ministirlikige yollunidighan Sponsorluq Iltimas Jedwili nahayti kop uchurlarni telep qilidighan bolghachqa, heli kop waqit bu Uyghurlargha ait bolghan eng asasliq uchurlarni toplash, retlash bilen otup ketti we eng ahirida biraz uchur jehettin maqul halettiki 3 neper Uyghur qerindishimizning iltimasini aldi bilen tutush qarar qilindi we nahayti qis imkanlar, bular heqtiki telep qilinghan uchurlarning kem bolishidek jismani ajizliqlargha qarimay, ming bir japada bu iltimas jedwili qobul qilghili bolghudek shekilge kelturuldi.

Hazir Kanada Kochmenler Ministirlikige yollanghan 3 Uyghurning kochmenlik iltimasi mushu jeryanlarni beshidin otkuzdi.

Emdi sorulushqa tegishlik sual, Kanada bu Uyghurlarni qobul qilamdu? Digendin ibaret.

Bu sualning jawabi melum tereptin hemmimizning terishchanliqigha, bir yengdin qol chiqirishimizgha baghliq bolghan ichkiy amil bolsimu, Mahiyet jehettin Kanada-Hitay otturisidiki sezgur munasiwetler, Helqara mohit, Amirka Hokumitining bu ishqa bolghan semimiy meydani we Kanada’da elip baridighan “eng keng dairilik jamaet pikri toplash” qatarliq tashqiy amillar bu siyasi jeryanning toluq tamamlinishi we kutken netijige ulishishi uchun shert bolghan amillardur.

Yene bir jehettin Guantanamo’diki 17 Uyghurning teqdiri 2-ayning 19-kuni elip berilghusi Prezident Obama’ning Kanada’gha qaratqan 1- resmi ziyaritide belgulinishi kuchluk bir ihtimalliq.

Aldi bilen putun kuchimizni ishqa selip, barliq wastilarni qollnup, Prezident Obama’ning Ottawa ziyariti kuntertiwige bu Uyghurlarning mesilisini kirguzushimiz kirek.
Ishning halqiliq teripi meningche bu.

Amirka resmi shekilde bu Uyghurlar uchun Kanada’din yardem telep qilghandin kiyinki ishlar bolsa Kanada’da elip baridighan paaliyetlirimiz bilen munasiwetlik bolup, bu paaliyetlerni biz qilalaydighan sapagha we imkaniyetke igemiz.

Guantanamo’diki Uyghurlar heqqide yeqindin buyan yurguziwatqan siyasi paaliyetler, bu Uyghurlarning Kanada’gha kelishi uchun wastiliq we biwaste halda destek beriwatqan nopuzluq teshkilatlar, Hokumet rehberliri bilen otkuzulgen sohbetler qatarliq Kopligen sezgur timilarni bu yerde muzakire qelish hajetsiz.

Kanada’diki bu besilghan qedem dewir bolguch ehmiyetke ige emiliy bir qedem bolup, tunji bolup bir dewlet Guantanamo’diki Uyghurlarning resmi kochmen bolush qanuniy iltimasini tapshurup aldi. Mana emdi Kanada hokumiti bir qarar berishke mejbur weziyetke keldi. Bu jeryanlardin quruq siyasi bayanlar bilen qurtulup kitelmeydu.
Hazirghiche Albaniyedin bashqa hich bir dewlet bundaq bir tallashqa mejbur qelinghan emes idi. Kanada’ning bu qararni qandaq berishi, Kanada’diki her bir Uyghurning aktip paaliyitige, qollishigha muhtaj. Biz ozimizni qollighinimizda bizni qollaydighan bashqilarmu kopiyidu.

Janaba Allah bu qerindashlirimizning aqiwitini heyrlik qilsun, Amin.

Unregistered
05-02-09, 14:35
hay mamat tohti ,

sening digan

Kanada’ning bu qararni qandaq berishi, Kanada’diki her bir Uyghurning aktip paaliyitige, qollishigha muhtaj. Biz ozimizni qollighinimizda bizni qollaydighan bashqilarmu kopiyidu.

Janaba Allah bu qerindashlirimizning aqiwitini heyrlik qilsun, Amin.


geping togra . amdiki gap ,san baxkilarni kollap baktingmo ? togra ix kilgan kixilarnimo san dawamlik azarlaysan ,tahditmo kilisan . hitayga karxi turgan adamlarga san sahtipazlik kilma ,bolmisa sanga karxi turidiganlarmu qikalaydu ,hitay munapiklirini balgilax sening kulangda amas ,biliwalgin .

pul ,pul ,pul dapla watan hizmetini kilmastin ,hokok dapla hizmat kilmastin ,abroy dapla hizmat kilmastin ,xahsiyatqilik kilipla hizmat kilmastin ,Allah raziliki uqum hizma kilixni ugan yanqukqi kazzaplar .

baxkilarga kara suwima ,hakikatka javap biralmaysan kazzap ,uzangga yanido .

Amirkidin pul qikirip ,Kanada Hokomat bilan kurixap ,mawo 3 uygurni alsanglar dep iltimas kilganda ,sandak ,bizdak adamlar bilan kurixax normal hadisa ,man 3 uygurni Kanadaga alguzdum dap po atma ,tayyarga hayyar bolma kazzap .

3 uygur kerindeximizni Kanadaga yarlaxturux uqum ,bizmu kiraklik yarlarda ,kiraklik gaplarni kilimiz ,kiraklik harkatlarni kilimiz . Allah iximizni asan kilson !

Unregistered
05-02-09, 15:04
kerindaxlar dikket kilinglar !
Her ketim memet tohti bu betke yazmisini yazghan haman ,bir hitay ixpiyoni uning yazmisigha kara qaplap keliwatidu.uning yazmilirida ,soz hataliki we girammatika hatalikliri kop bolup,jumlisining bax-ahiri bir-birsige ulanmaydu.

Unregistered
05-02-09, 16:04
Memet Kanadadiki Hitayning qanjuqlirining kozige mihtek qadalghan gep. ichige qoyup beriptu bu ebgalar.
ish qilsang mana del bu qanjuqlarning ich ichige otkidek, jeni waysighidek qilsang nime digen kongulluk.

Turdi Ghoja
05-02-09, 19:20
Memet, sen bu ish uchun kop ejir singdurgenliging yeqindin biri chiqiwatqan Englische hewerlerde mana men dep ipadilinip turuptu. Sanga kop rehmet! Ishinimenki qilghan ishliringni koripturiwatqan herqandaq bir normal Uyghur sendin pehirlinidu. Buyerde sanga qilinghan haqaretlerni hizmitingge berilgen yuquri baha dep chushenseng bolidu. Sen qanchiki utughlugh bolsang ular sini shunche eghir tillaydu. Ish qilmisang seni tillimaydu, hetta mahtap qoyishimu mumkin. Ishinimenki ularning mahtishini numus dep chushinisen. Ishliringgha utuq tileymen.

Turdi

Unregistered
05-02-09, 22:01
adem haqaretleshningmu tuzuk yoli bilidighu
bu yerge kirip qan qusiwatqan eblehlerde adem haqaretligudek til melumati we yaki tuzukrek birnerse yazghudek sapasi yoq chuprendiler.
yuqurda bir aghinimiz digenge ohshash Memet Tohti bu ebgalarning ichidin ichige otkuzuwitiptu.
meydanlarda taqabil turup bolalmighandin kiyin gheywet bilen haqaret bashlinidighan gep dimisimu.

qahshanglar hainlerey qahshanglar.

Yapon
05-02-09, 23:52
Memet, sen bu ish uchun kop ejir singdurgenliging yeqindin biri chiqiwatqan Englische hewerlerde mana men dep ipadilinip turuptu. Sanga kop rehmet! Ishinimenki qilghan ishliringni koripturiwatqan herqandaq bir normal Uyghur sendin pehirlinidu. Buyerde sanga qilinghan haqaretlerni hizmitingge berilgen yuquri baha dep chushenseng bolidu. Sen qanchiki utughlugh bolsang ular sini shunche eghir tillaydu. Ish qilmisang seni tillimaydu, hetta mahtap qoyishimu mumkin. Ishinimenki ularning mahtishini numus dep chushinisen. Ishliringgha utuq tileymen.

Turdi

Memet Tohti Ependi,

Turdi Ghoja ependim sizge nahayiti yahshi baha beriptu. siz millitimiz uchun tinmay kuresh qiliwatqan we musteqiliq herkitimiz uchun barliq kuchingiz bilen herket elip beriwatqan bir ezimet.men sizni tonumisammu emma sizning nam sheripingizni gezit-jornallardin korup turimen.uzluksiz tirishing sizge boliwatqan haqaretler peqetla eqlidin adashqan we yaki Xitay jasusluq organliri uchun hizmet qiliqatqan humsilardinla ibarettur.sizge boliwatqan haqaretlerning kopliki bu del sizning Xitay hokumitining kozige mih bolup qadiliwatqanlighingizni
ispatlaydu. bundaq haqaretlerge hergiz pisent qilip qoymang!!!ishliringiz utuqluq bolghay!!!!!!!!!!!!!!

Unregistered
06-02-09, 07:11
kerindaxlar dikket kilinglar !
Her ketim memet tohti bu betke yazmisini yazghan haman ,bir hitay ixpiyoni uning yazmisigha kara qaplap keliwatidu.uning yazmilirida ,soz hataliki we girammatika hatalikliri kop bolup,jumlisining bax-ahiri bir-birsige ulanmaydu.

hitay ixpiyuni digan san abgah ,sandak adamlarni hitay ixpiyoni daymiz .karap tor ,sani amdi taza pixman kuldorvetiman diganliringga .

admin ,mening yazgan hatimni uqurwatma ,baribir man saklap boldom .san pul uqum hitay galqiliriga hat uqurap barsang ,sanmu jawapkar bolisan ,aldirma dap koyay .

Unregistered
06-02-09, 07:16
Memet Tohti Ependi,

Turdi Ghoja ependim sizge nahayiti yahshi baha beriptu. siz millitimiz uchun tinmay kuresh qiliwatqan we musteqiliq herkitimiz uchun barliq kuchingiz bilen herket elip beriwatqan bir ezimet.men sizni tonumisammu emma sizning nam sheripingizni gezit-jornallardin korup turimen.uzluksiz tirishing sizge boliwatqan haqaretler peqetla eqlidin adashqan we yaki Xitay jasusluq organliri uchun hizmet qiliqatqan humsilardinla ibarettur.sizge boliwatqan haqaretlerning kopliki bu del sizning Xitay hokumitining kozige mih bolup qadiliwatqanlighingizni
ispatlaydu. bundaq haqaretlerge hergiz pisent qilip qoymang!!!ishliringiz utuqluq bolghay!!!!!!!!!!!!!!

hitay jasosluk organliriga hizmat kilwatkan sandaklarni daymiz ,hitay ixpiyoni .

Allah aldida kasam kiliman ,seni puxman kildurwetiman .noqi bolsang isming bilan da kani ,hu hitay galqisi munapik .

sahtipaz mamatning dosliri hakikatni qatka kekip ,dosliriga yan baskan bilan ,hisawini berixido .

Unregistered
06-02-09, 08:04
Hormetlik Turdi,

Mening sizge hormitim bar, biraq, men sizning mushu munazire meydangha yazghan yazmilliringizgha azraq pikrim bar.

Siz nime uchun "ETSH" ismi chiqsila bashqilargha ohshashla seklep ketisiz? we bu temidiki "cholpan"ni ochuq ashkare mahtashqa bek aldiraysiz?

Men tunugun RFA din Ilghar Alptekinning sozini anglap, 12 yil aldida Ghulja namayishi lintisini 1200$gha setiwelip, qilche MINNET qilmay, un-tunsiz taki bugunkige qeder sewri qilip kelgenligidin bek hosh boldum we bu Kanadadiki bezi shohretpereslerning "u lintini men chet'elge chiqiriwetken" dimisimu, shuninggha yeqin teleppuzda "buni bizning ademler sirtqa chiqiriwetken......." dep sirliq qilip yurgen aldamchiliqliridin gheziwim tehimu qaynawatidu. U adash huddi bugunki maqalisigha ohshash "men uninggha het yazdim", "buninggha undaq didim". "u mundaq didi" digendek gepler bilen bashqilarni aldap yurse, silideq bir nersini "bilidighanlar", uni "dushmen", buni "qehriman" dep ochuq ashkare bayanat elan qilip yursengla, bizdek nadan kishilerni qaymuqturup qoyisiler.

Eger u dostingizni yahshi chushinishni halisingiz, birer hepte birge bolup beqing, birinchi kundiki tesiringiz yene ohshash bolamdikin. Bu yerdiki bashqa pikirdiki kishilerni artuqche eyiplimeng, ularning bu kishige qarishi sizningkidin perqlinidu.





Memet, sen bu ish uchun kop ejir singdurgenliging yeqindin biri chiqiwatqan Englische hewerlerde mana men dep ipadilinip turuptu. Sanga kop rehmet! Ishinimenki qilghan ishliringni koripturiwatqan herqandaq bir normal Uyghur sendin pehirlinidu. Buyerde sanga qilinghan haqaretlerni hizmitingge berilgen yuquri baha dep chushenseng bolidu. Sen qanchiki utughlugh bolsang ular sini shunche eghir tillaydu. Ish qilmisang seni tillimaydu, hetta mahtap qoyishimu mumkin. Ishinimenki ularning mahtishini numus dep chushinisen. Ishliringgha utuq tileymen.

Turdi

Toronto
06-02-09, 09:00
Torontoden Edmontonga 8 ming dollarlik ix tepip hizmat bilan kuqap katkan Kamil Tursun apandimni ,Torontodin man surgunda kiliwattim ,dap po atkan iplas kimo ?

u kazzap agziga kalganni joylap yuridikan ,buda manmo amdi u ablahka tetitip koyiman !anglisam Rabiya hanem 40 ming dolla pul berip ixka alidikan ,yikinda amirkiga kitarmix .biz kopap Torontodin haydiwattuk dimidokko ?

bu kazzap amirkini sesitkili barido ,amirkidi watanparvar uygurlar dikkat kilmisa bolmaydo !

Unregistered
06-02-09, 09:29
Torontoden Edmontonga 8 ming dollarlik ix tepip hizmat bilan kuqap katkan Kamil Tursun apandimni ,Torontodin man surgunda kiliwattim ,dap po atkan iplas kimo ?

u kazzap agziga kalganni joylap yuridikan ,buda manmo amdi u ablahka tetitip koyiman !anglisam Rabiya hanem 40 ming dolla pul berip ixka alidikan ,yikinda amirkiga kitarmix .biz kopap Torontodin haydiwattuk dimidokko ?

bu kazzap amirkini sesitkili barido ,amirkidi watanparvar uygurlar dikkat kilmisa bolmaydo !

Hudayim saklisun amirkigha kilixidin. bu yerdiki u hil ademlermu yitip axidu bizge.

Turdi Ghoja
06-02-09, 19:31
Ependim/Hanim,

Ohshimighan pikiringiz bolsa elwette hormet qilish kirek, emma bu yerde boliwatqanlar ohshimighan pikir emes belki tima sirtigha chiqip ish qiliwatqan birsige sewepsiz hujum qilish. Eger memet men qildim digen ishlargha oz ismingiz bilen chiqip qilmighanlighini pakitliri bilen korsetsingiz u chaghda bu tima ustide ohshimighan pikiringizni bayan qilghan bolisiz. Mening uninggha begen baharim uning uzi digen geplirige qarap emes metbuatlarda chiqiwatqan hewerlerge qarap berilgen. Miningche Kanadadiki metbuatlarni memet tohti bashqurmaydu; Gherpning metbuatlirining birsining aghzidiki gepke qarapla pakitlarni delilleshturmeyla elan qilidighan qaydisi yoq. Buningdin memet bu ishlarda uzi digen hemmisini qilmidi digendimu bir qisminimu bolsa qilghanlighi eniq. Buninggha Uyghur qeni bar normal insanning rehmet eytish mejburyiti bar. U Memetning shehsiyitige emes belki uning qilghan paliyetlirige berilgen baha ikenligini tonip yetsingiz belki buni yezip yurmestingiz.

Munaziride logika digen nerse bar. Qilghan munaziringizde logika bolmisa uning ishendurish kuchi bolmaydu. Mining ETSH usitidiki meydanim bu tima bilen munasiwetsiz, memetni mining yahshi korish kormesligimmu hem shundaq. Memetning qilghan paliyetlirini qollash qollimaslighim uning shehsiyitini yaqturishim yaqturmaslighim bilen munasiwetsiz. Qilghan ishi milletke paydiliq bolsa uninggha bolghan shehsi koz-qarishim qandaq bolishidin ket'i nezer choqum qollaymen. Uning ismi bu meydanda korilsila ongda-soligha qarimay aghzini buzup tillaydighanlarni yaman niyetlik ademler dep chushinimen. Ohshash pikirde emesler undaq bolmaydu, ohshash emes pikirni undaq bayan qilmaydu. Mening ETSH usitidin qilghan ohshimighan pikirlirimni qizziqsingiz mushu meydandin tapalaysiz.

Turdi

Turdi


Hormetlik Turdi,

Mening sizge hormitim bar, biraq, men sizning mushu munazire meydangha yazghan yazmilliringizgha azraq pikrim bar.

Siz nime uchun "ETSH" ismi chiqsila bashqilargha ohshashla seklep ketisiz? we bu temidiki "cholpan"ni ochuq ashkare mahtashqa bek aldiraysiz?

Men tunugun RFA din Ilghar Alptekinning sozini anglap, 12 yil aldida Ghulja namayishi lintisini 1200$gha setiwelip, qilche MINNET qilmay, un-tunsiz taki bugunkige qeder sewri qilip kelgenligidin bek hosh boldum we bu Kanadadiki bezi shohretpereslerning "u lintini men chet'elge chiqiriwetken" dimisimu, shuninggha yeqin teleppuzda "buni bizning ademler sirtqa chiqiriwetken......." dep sirliq qilip yurgen aldamchiliqliridin gheziwim tehimu qaynawatidu. U adash huddi bugunki maqalisigha ohshash "men uninggha het yazdim", "buninggha undaq didim". "u mundaq didi" digendek gepler bilen bashqilarni aldap yurse, silideq bir nersini "bilidighanlar", uni "dushmen", buni "qehriman" dep ochuq ashkare bayanat elan qilip yursengla, bizdek nadan kishilerni qaymuqturup qoyisiler.

Eger u dostingizni yahshi chushinishni halisingiz, birer hepte birge bolup beqing, birinchi kundiki tesiringiz yene ohshash bolamdikin. Bu yerdiki bashqa pikirdiki kishilerni artuqche eyiplimeng, ularning bu kishige qarishi sizningkidin perqlinidu.

Unregistered
07-02-09, 01:16
Salam Turdi.

Bu insanlar bilen talash tartish qelip waqtingizni zaye qilmang
eng eqelli qaidilerdin bihewer kishiler bilen pikir almashturush bek tes ish.
men Memet Tohtigha qarshi yezilghan hichqandaq pikir kormidim. hemmisi qara chaplash, haqaret qelish qataridiki sewiyesiz ushshaq gepler turmamdu.

Kanadadiki kishiler belki ozining dewlitide metbuatlarda nime yeziliwatqanliqidin hetta Kanadada nime ishlar boliwatqanliqidin hewersiz ohshaydu.

tutamgha kelmeydighan ushshaq chushshek gheywet haratktiridiki geplerge taqabil turushning birdin bir yoli bu paranglarni jiddi dep qarimasliq bolsa kirek.

bu mening kelgen hulasem.

Bu Uyghurlar Memet Tohtini righbetlendurush uchun ikki minut serp qilghan bolsa yaman bolmas idi.
ularning tutqan yoli buning eksiche. qandaq qelip Memet Tohtigha rohiy zerbe berish digen niyetni 1- orungha qoyuwatqandek his qildim.



Ohshimighan pikiringiz bolsa elwette hormet qilish kirek, emma bu yerde boliwatqanlar ohshimighan pikir emes belki tima sirtigha chiqip ish qiliwatqan birsige sewepsiz hujum qilish. Eger memet men qildim digen ishlargha oz ismingiz bilen chiqip qilmighanlighini pakitliri bilen korsetsingiz u chaghda bu tima ustide ohshimighan pikiringizni bayan qilghan bolisiz. Mening uninggha begen baharim uning uzi digen geplirige qarap emes metbuatlarda chiqiwatqan hewerlerge qarap berilgen. Miningche Kanadadiki metbuatlarni memet tohti bashqurmaydu; Gherpning metbuatlirining birsining aghzidiki gepke qarapla pakitlarni delilleshturmeyla elan qilidighan qaydisi yoq. Buningdin memet bu ishlarda uzi digen hemmisini qilmidi digendimu bir qisminimu bolsa qilghanlighi eniq. Buninggha Uyghur qeni bar normal insanning rehmet eytish mejburyiti bar. U Memetning shehsiyitige emes belki uning qilghan paliyetlirige berilgen baha ikenligini tonip yetsingiz belki buni yezip yurmestingiz.

Munaziride logika digen nerse bar. Qilghan munaziringizde logika bolmisa uning ishendurish kuchi bolmaydu. Mining ETSH usitidiki meydanim bu tima bilen munasiwetsiz, memetni mining yahshi korish kormesligimmu hem shundaq. Memetning qilghan paliyetlirini qollash qollimaslighim uning shehsiyitini yaqturishim yaqturmaslighim bilen munasiwetsiz. Qilghan ishi milletke paydiliq bolsa uninggha bolghan shehsi koz-qarishim qandaq bolishidin ket'i nezer choqum qollaymen. Uning ismi bu meydanda korilsila ongda-soligha qarimay aghzini buzup tillaydighanlarni yaman niyetlik ademler dep chushinimen. Ohshash pikirde emesler undaq bolmaydu, ohshash emes pikirni undaq bayan qilmaydu. Mening ETSH usitidin qilghan ohshimighan pikirlirimni qizziqsingiz mushu meydandin tapalaysiz.

Turdi

Turdi[/QUOTE]

Guwahchi
07-02-09, 03:23
Memet Toxti yazghanliringni oqudum.Seni Kanadadiki uyghurlar memet hemishe bashqilarning chapinida terleshke usta,dunyada bu jehette memet toxtidek ikinchi bir shexis yoq dep baha beridiken.Men bu qarashqa qoshulup qaldim! Hapa bolma,2005-yili canadadiki yighin munasiwiti bilen Ottawada emnesty international of canadaning ishxanisini ziyarat qilghinimizda,bu organning bashliqi "biz birqanche yildin beri Guantanamodiki uighurlarni canadagha yerleshturush uchun herket elip beriwatimiz...bu heqte canada hokumitige besim ishlitiwatimiz...bu bizning nowettiki eng mohim ishimiz ... dep ozlirining xizmitining bu ishqa merkezleshkenlikini otturigha qoyiwedi.Sorundiki Qahar Barat ependi wetende(sherqi turkistanda) 200 ming adem turmida yetiwatidu,bu 200 ming ademdin guantanamodiki 25 uighur mohimmu ..digendek geplerni qildi. Erkin Aliptekin bolsa,bizning emnesty internationalgha otkuzup qoyghinimiz bolmisa,Harvard Universityda oqughan Qahar Barat nimandaq tetiqsiz gep qilidu..digendek geplerni qilghanidi.Mening bilishimche,emnesty international of canada Guantanamodiki uighurlarni Canadagha yerleshturush ishini burunla bashlighan.Qarighanda,sen sheher azat bolghandin keyin otturigha chiqqan qehrimanlarning biri bolsang kerek..




Guantanamo Uyghurlirining Kanada Majirasi

Mehmet Tohti

11-Sintebirning biwaste qurbanliri bolup tutqun hayati yashawatqan Guantanamo’diki Uyghur qerindashlirimiz hazirghiche weten ichi we sirtidiki Uyghurlar eng kop kongul bolgen mesilining birsi bolup keldi.

Chet’ellerdiki teshkilatlar, jamaetler, siyasiyonlar, ahbaratchilar, kishilik hoquq paaliyetchiliri bolup bu mesilige qarita ozining meydanini ipadilimigenler az sanliqta.

Guantanamo’diki Uyghurlarning Kanada majirasi 2005-yilining ahiridin bashlinip hazirghiche tohtawsiz dawamlishiwatidu.

2005-yilining ahirida Guantanamo’diki Uyghurlarning mesiliside Kanada hokumitini herket qelishqa undesh meqsitide, shu waqittiki Yengi Demokratlar Partiyesi (NDP=New Democratic Party)’ning orunbasar rehbiri we Kanada Parlamintining orunbasar sozchisi (Deputy Speaker of House) janabi Bill Blaike ependige murajetname yazghan idim.

2006-yili 1-ayda Kanada’da otkuzulgen saylamda Stephen Harper bashchilliqidiki Muhapizikarlar (Conservative) Partiyesi az sanliq hokumet qurghandin kiyin, shu yili 1-ayning 27-kuni Bill Blaike ependi yengi hokumetning Kochmenler, wetendashliq Ministiri bolghan Janabi Monte Solberg ependige ochuq het yezip, shu mezgilde Amirka sot mehkimiside dawasi dawam qiliwatqan we hazir Albaniyede yashawatqan 5 neper Uyghurni Kanada’gha qobul qilishqa undidi.

Uninggha egiship Liberal Partiye milletwekilliridin Omer Alghabra qatarliq Milletwekillirimu ohshash mezmunda het yezip Kanada hokumitining bu Uyghurlar heqqide terishchanliq korsitishi telep qilindi.

Buningha qoshulup, Hitay Kishilik Hoquq Birleshmisi namididiki teshkilatlar Birligimu Kanadada paaliyet elip beriwatqan 9 chong teshkilat namidin Bash Minister Stephen Harper’gh ochuq het yezip, Kanada’ning bu Uyghurlarni orunlashturishini telep qildi.

Paaliyetler kuchiyip dawam qiliwatqan bir peytte, 2006-yili 3-ayning 27-kuni bizge ulashqan kutulmigen bir hewer Guantanamo’diki Uyghurning kelgusige biwaste tesir qildi we ishlarning tereqqiyatini tamamen ozgertiwetti. U weqe bolsimu, Kanada puqrasi Huseyin celil’ning 2006-yili 3-ayning 27-kuni Uzbekistan tereptin qolgha elinishi we Hitaygha qayturup berish heyim hetirining qash bilen koz arisida qelishi bolup hisaplinidu.

Men 2006-yili 4-ayning 6-kuni Montreal’din hormetlik Kayyum Masimov bilen Ottawa’gha berip, Guantanamo’diki Uyghur tutqunlar we Uzbekistanda tutqun qelinghan Kanada puqrasi Huseyin celil mesilisi heqqide shu zamanda Kanada Bash Ministiri Stephen Harper’ning parlaminttiki bash Katiwi we hazirqi Kochmenler, Wetendashliq we Mediniyet Ministiri bolghan Janabi Jason Kenney ependi bilen uchrashtim.

Uchrushushtiki tepsilatni bu yerge yezip olturushum toghra bolmas. Netijide Kanada hokumiti hich bolmighanda dawasi Amirka sot mehkimiside dawamlishiwatqan 5 neper Uyghur qerindishimizning Kanada’gha kelishi uchun kuch chiqiridighanliqini, likin asasliq telepning aldi bilen Amirka hokumitidin ozlirige otturugha qoyulishi kirek ikenlikini tekitlidi.

4-ayning 13-kuni, shu waqittiki Kanada tashqiy Ishlar Ministiri Janabi we hazirqi dewlet mudapiye ministiri Peter MacKay ependi yengi hokumetke wakaliten ozining tunji qetimliq tashqiy sepirini Amirka’ghe elip baratti. Men Amirkidiki tonughanlarning wastisi bilen, Condelezze Rice Hanim’ning Guantanamo’diki Uyghurlar mesilisini kanada tashqiy Ishlar Ministiri Peter Mackay bilen bolidighan muzakire kuntertiwige kirguzush uchun herket qildim. Bu 5 Neper Uyghurning adukatliri (Ularning hizmetliridin Janabi Allah razi bolsun) mezkur mesilini Condeleezza Rice hanim’ning kuntertiwige yerleshturgen boldi.

5 Neper qerindishimizning Kanada’gh ekilish majirasi resmi shekilde bu uchrushushtin kiyin bashlanghan boldi.

Ikki dewlet otturida bu 5 neper Uyghur qerindishimiz heqqidiki uchur almashturush, muzakire qelish, hetta Kanada’din wekiller yollap bu 5 Uyghur bilen yuz turane sohbetlishish ishliri 2006-yili 4-ayning 15-kunidin bashlap resmi yolgha qoyulghan boldi.

Ishlar del oz rayida ilgirlewatqan bir mezgilde, yeni 2006-yili 5-ayning tunji heptisi aldi bilen Ottawa’din kelgen bir telefun, kiyin metbuatlardiki hewer mini hang tang qaldurdi. Chunki Bu 5 neper Uyghur qerindishimiz Pentagon teripidin Albaniye’ge yollanghan idi.

Kanada terep bu 5 neper Uyghur heqqidiki uchrishishlarni asasen Amirka tashqiy ishlar ministirliki bilen otkuziwatqan bolghachqa, 5 Burjeklik Bina (Pentagon)ning tuyuqsizla bu Uyghurlarni Albaniyege yotkiwetkenliki Kanada’da heyranliq tuyghusi peyda qildi.

2006-yili 6-ayda Kanada Puqrasi Huseyin Celil’ning Uzbekistandin Hitaygha qayturup berilgenligi hewiri Kanada hokumitining Guantanamo’diki bashqa Uyghurlar uchun terishchanliq korsitish yolini asasen tosap qoydi.

2007-yili 7-ayghiche Kanada hokumiti, Kanada’diki kishilik hoquq teshkilatliri we metbuatlar asasen Huseyin celil’ning mesilisige merkezleshken bolghachqa, bu arida Guantanao’diki Uyghurlar uchun resmi shekilde bir ish qelish imkaniyiti barghansiri azaydi.
Shundaqtimu her hil yollar arqiliq bu ishqa yol mengish pikri barliq Uyghur teshkilatlirigha ohshash Kanada Uyghur jemiyitining kun tertiwidin hic bir waqit chushup qalmidi. Daim merkizi kuntertip bolup keldi.

Izdinish netijiside nishan qilip tallighan 23 Sponsorship teshkilatidin, uzun muddetlik sohbet elip berish, uchur teminlesh, muzakirlishish, qayil qlish qatarliq teyyarliq basquchidin kiyin aran ikki teshkilat bu Uyghurlar uchun Sponsor bolushqa maqul boldi.

Mana bu ikki teshkilat hazir Guantanamo’diki 3 Uyghurning Kanada’gha kochmen bolup kilishige kapalet bolghan sponsor teshkilati hisaplinidu.

Kanada Kochmenler Ministirlikige yollunidighan Sponsorluq Iltimas Jedwili nahayti kop uchurlarni telep qilidighan bolghachqa, heli kop waqit bu Uyghurlargha ait bolghan eng asasliq uchurlarni toplash, retlash bilen otup ketti we eng ahirida biraz uchur jehettin maqul halettiki 3 neper Uyghur qerindishimizning iltimasini aldi bilen tutush qarar qilindi we nahayti qis imkanlar, bular heqtiki telep qilinghan uchurlarning kem bolishidek jismani ajizliqlargha qarimay, ming bir japada bu iltimas jedwili qobul qilghili bolghudek shekilge kelturuldi.

Hazir Kanada Kochmenler Ministirlikige yollanghan 3 Uyghurning kochmenlik iltimasi mushu jeryanlarni beshidin otkuzdi.

Emdi sorulushqa tegishlik sual, Kanada bu Uyghurlarni qobul qilamdu? Digendin ibaret.

Bu sualning jawabi melum tereptin hemmimizning terishchanliqigha, bir yengdin qol chiqirishimizgha baghliq bolghan ichkiy amil bolsimu, Mahiyet jehettin Kanada-Hitay otturisidiki sezgur munasiwetler, Helqara mohit, Amirka Hokumitining bu ishqa bolghan semimiy meydani we Kanada’da elip baridighan “eng keng dairilik jamaet pikri toplash” qatarliq tashqiy amillar bu siyasi jeryanning toluq tamamlinishi we kutken netijige ulishishi uchun shert bolghan amillardur.

Yene bir jehettin Guantanamo’diki 17 Uyghurning teqdiri 2-ayning 19-kuni elip berilghusi Prezident Obama’ning Kanada’gha qaratqan 1- resmi ziyaritide belgulinishi kuchluk bir ihtimalliq.

Aldi bilen putun kuchimizni ishqa selip, barliq wastilarni qollnup, Prezident Obama’ning Ottawa ziyariti kuntertiwige bu Uyghurlarning mesilisini kirguzushimiz kirek.
Ishning halqiliq teripi meningche bu.

Amirka resmi shekilde bu Uyghurlar uchun Kanada’din yardem telep qilghandin kiyinki ishlar bolsa Kanada’da elip baridighan paaliyetlirimiz bilen munasiwetlik bolup, bu paaliyetlerni biz qilalaydighan sapagha we imkaniyetke igemiz.

Guantanamo’diki Uyghurlar heqqide yeqindin buyan yurguziwatqan siyasi paaliyetler, bu Uyghurlarning Kanada’gha kelishi uchun wastiliq we biwaste halda destek beriwatqan nopuzluq teshkilatlar, Hokumet rehberliri bilen otkuzulgen sohbetler qatarliq Kopligen sezgur timilarni bu yerde muzakire qelish hajetsiz.

Kanada’diki bu besilghan qedem dewir bolguch ehmiyetke ige emiliy bir qedem bolup, tunji bolup bir dewlet Guantanamo’diki Uyghurlarning resmi kochmen bolush qanuniy iltimasini tapshurup aldi. Mana emdi Kanada hokumiti bir qarar berishke mejbur weziyetke keldi. Bu jeryanlardin quruq siyasi bayanlar bilen qurtulup kitelmeydu.
Hazirghiche Albaniyedin bashqa hich bir dewlet bundaq bir tallashqa mejbur qelinghan emes idi. Kanada’ning bu qararni qandaq berishi, Kanada’diki her bir Uyghurning aktip paaliyitige, qollishigha muhtaj. Biz ozimizni qollighinimizda bizni qollaydighan bashqilarmu kopiyidu.

Janaba Allah bu qerindashlirimizning aqiwitini heyrlik qilsun, Amin.

Unregistered
07-02-09, 08:56
Memet Toxti yazghanliringni oqudum.Seni Kanadadiki uyghurlar memet hemishe bashqilarning chapinida terleshke usta,dunyada bu jehette memet toxtidek ikinchi bir shexis yoq dep baha beridiken.Men bu qarashqa qoshulup qaldim! Hapa bolma,2005-yili canadadiki yighin munasiwiti bilen Ottawada emnesty international of canadaning ishxanisini ziyarat qilghinimizda,bu organning bashliqi "biz birqanche yildin beri Guantanamodiki uighurlarni canadagha yerleshturush uchun herket elip beriwatimiz...bu heqte canada hokumitige besim ishlitiwatimiz...bu bizning nowettiki eng mohim ishimiz ... dep ozlirining xizmitining bu ishqa merkezleshkenlikini otturigha qoyiwedi.Sorundiki Qahar Barat ependi wetende(sherqi turkistanda) 200 ming adem turmida yetiwatidu,bu 200 ming ademdin guantanamodiki 25 uighur mohimmu ..digendek geplerni qildi. Erkin Aliptekin bolsa,bizning emnesty internationalgha otkuzup qoyghinimiz bolmisa,Harvard Universityda oqughan Qahar Barat nimandaq tetiqsiz gep qilidu..digendek geplerni qilghanidi.Mening bilishimche,emnesty international of canada Guantanamodiki uighurlarni Canadagha yerleshturush ishini burunla bashlighan.Qarighanda,sen sheher azat bolghandin keyin otturigha chiqqan qehrimanlarning biri bolsang kerek..

"mahtansang ehmekliking, mahtalsang ehlakliking"

Unregistered
07-02-09, 13:06
Most of the Canadian press has been nonsense (resulting from reporters poking around and distorting facts due to lack of information.)

Unregistered
07-02-09, 13:20
Now blame the press! Well done! They may be working for the Chinese too?


Most of the Canadian press has been nonsense (resulting from reporters poking around and distorting facts due to lack of information.)