PDA

View Full Version : Shiwetsiyede daghdughuluq namayish ilip birildi



abdurexit haji
02-02-09, 17:04
5 - féwral Ghulja Qirghinchiliqni Eyiblesh Yüzisidin, Shiwétsiyede Xitaygha Qarshi Daghdughiliq Namayish Ötküzüldi



Abduréshid Haji Kérimi xewiri
2008-yil 02 –ayning 01- küni

Bügün Ghulja qirghinchiliqinng 12 yilliqini ghezep bilen eyiblesh yüzisidin Shiwétsiede yashawatqan Uyghurlar, Shwétsiye Uyghur Komitétining orunlashturushi bilen, Shwétsiyining paytexti Stokholm shehridiki Xitay elchixanisining aldida daghdughiliq namayish ilip bardi, Namayishqa Shiwétsiyede yashawatqan uyghurlar qollirigha Sherqiy Türkistanning hawareng ayyultuzluq bayrighini kötürüp shoarlar towlap, Xitay kommunist hakimiyitining 1997-yili 2- ayning 5- küni ghulja yürgüzgen qanliq qirghinchiliqini ghezep bilen eyiblidi .

Namayishchilar : " Xitaylar Sherqiy Türkistandin chiqip ketsun! Sherqiy türkistan biz Uyghurlaning ana wetini! Xitaylarning bizge qiliwatqan qanliq basturushliri toxtitilsun! Bizge erkinlik kérek ! Bizge démokratiye kérek ! Bizge kishilik hoquqi kérek ! Xitay chong dölet térrorizmi dunya tinchliqning eng chong düshmini! Xujintaw qatil! Wang lé chuen qatil! Bizge musteqilliq kérek ! Biz musteqil sherqiy türkistan dölitimizni eslige keltürüsh üchün adaqqiche küresh qilimiz!"- dep shoarlar towlidi hemde namayishchilarning qollirida yuqiriqigha oxshash mezmundiki plakat we lozunkilar asmanda üzülmey lepildidi.

Namayishchilar uyghur tilida, Xitay tilida, en'géliz tilida , shiwét tilida we fransuz tillirida shoarlar towlap Xitay elchixanisining aldini heywet lerzige saldi.

Uyghur yigiti SERDAR aldin teyyarlighan Sherqiy Türkistanning hawa reng kök bayriqini égiz kötürüp Xitay elchixanisining aldidiki 20 métir égizliktiki Qarighay derixining üstige yamiship chiqip bayraqni asmaqchi bolghanda namayishchilarni qoghdawatqan shiwiét saqchiliri serdarning keynidin derexke yamiship SERDAR ni chüshürüwétishke ündigen bolsimu SERDAR dawamliq qarighay derixige téximu égiz yamiship chiqip bayraqni égiz kötürüp pulanglitip qattiq awazi bilen Xitay elchixanisi ichige qaritip shoarlar towlap bayraqni uzundin uzun lepildetti, töwendiki namayishchilar qoshuni SERDARning awazidin ilham ilip téximu janliq shoarlar towlap, SERDARgha medet birip, Xitay elchixana xadimlirini taza sarasimgha saldi.

SERDAR bayraqni qarighay shéxigha mehkem baghlap özi qaytip chüshti. Shiwét saqchiliri ehwalni yuqirigha melum qilip uqturush tapshurup alghandin kéyin, saqchilar bilen namayishchilar arisida keskin - qattiq besmunaziriler élip bérildi .

Shiwétsiyede yashawatqan namayishchilarning pikrige asasen serdar bayraqni derextin yandurup chüshüp namayishchilar topigha qétilip namayishni dawamliq dawamlashturdi.

Bügünki bu namayish qattiq soghuq sharait astida ilip bérilghan bolsimu namayishchilarning keypiyati nahayiti yuqiri boldi. Bügünki namayishqa shwétsiyige yéngidin kelgen qiz – oghullarmu qatnashti, namayish saet 1.00de bashlinip saet 3,00 de axirlashti.
.

Unregistered
03-02-09, 06:00
Ghulja Shehitlirini Xitaygha Qarshi Qisas Oti Bilen Xatirleymiz.

1997-Yili 2-ayning 5-kuni ghuljida xitaylarning qanliq basturishi bilen olturulgenlirimizning inqilawini yatirlesh uchun her yili turluk paaliyet qilimiz. Namayishqa chiqimiz, namaz oqup dua qilimiz, nezire qilip ular uchun yep-ichimiz. Shehitlirimizning rohi Shat we xosh bolsun, amin! - deymiz.

Emma bizning dimeydighan, diyelmeydighan, diguzmeydighan bir nersimiz bar, uni dimeymiz. Uni dimisek ularning rohi xosh bolmaydu! U ichimizdiki sir. Tilimizning uchidiki soz. Uni dimeymiz, qorqumiz.... Biz olturulgendin kiyin tiximu qorqusiz.

Teshkilatimiz bu munasiwet bilen weten ichi-tishida shu qitimliq qanliq basturush harpisida bolup otken qansiz basturulghanlarnimu qoshop Xatirleshni alahide ehmiyetlik hisaplaydu. Ichimizdiki sirni, tilimizning uchidiki sozni dimey turalmaymiz. Herqandaq bir qanliq basturushning Aldida uning shepisi, teyyarliqi bolidu. " Tortinglar birliship palani digen uyghurni olturiwitinglar, quliqining tuwige mush yigende bizge qarshi gep Qilalmaydighan bolidu. Ikki putini bir otekke tiqip bijinggha iwertiwitimiz..." Digenlermu bir shepe, bir teyyarliq...Uni dimeymiz, qorqumiz.... Biz olturulgendin kiyin tiximu qorqusiz. Biz birnersilerni bilidighanliqimiz uchun dewatimiz. Siz korgenlikingiz uchun qorquwatisiz, qorqmang. Qorqqan'gha qosh korinidu.

Qanliq basturushtin ilgiri 90-yillaning bishida amirikida ichilghan ichki mongghul, tibet, uyghur-3 terep nsan Heqliri yighinigha erkin eysa teripidin chaqirilghan jawziyangning sabiq bash meslihetchisi Xitay yenjachi idi. U uyghurlargha "xitay birliki- jung xa fidratsiyoni" oyunini tewsiye qildi. Erkin eysa- erkin Eysa alip tikin uyghurlargha "wekil" bolop uni qobol qilidighanliqini derhal bildurup turkiye gizitide xewer ilan Qilghuzdi. Istanbulda chiqidighan uning kontirollighidiki perhat muhemedi teripidin chiqirilghan bir uyghurche
Gizit xitay yenjachining bu aldamchiliqigha boton bir bette yer bergen idi: - uningdiki xitayning tewsiye we yolyuruqliri mundaq:

`1- Din jezmen oz-ara hormet qilishimizkirek.
2- Din, sozloshosh arqiliq choshonosh hasil qilishimiz kirek.
3- Din, oz-ara bir-birimizning halimizgha yitishimiz lazim.
4- Din, ziddiyet yoz bergende siyasi yollar arqiliq kingiship hel qilishimiz kirek... Miningche bu meslini hel qilshning yoli jungxa lenbang-fidratsiyon(xitay birliki)din ibaret.."`- Nime digen tesirlik aldamchiliq, he? Shundaq qilip "xitay birliki-jungxa fidratsiyoni" - uyghurlarning xitay bilen birliship kitishi bashlinip hazirghiche dawam qiliwatidu.

Aldamchiliqning dawami girmaniyede: "Erkin eysaning xitay birliki teshwiqati uning teshwiqatchiliridin bashqa uyghurlargha yaqmidi. 1999-Yilidiki stambulda 6-may "Sherqi turkistan milli merkizi" bilen xitaylar arisidiki 6 maddiliq" satqun kilishm, estoniyediki xitaylar bilen musteqilliqni Tilgha almaydighan bolup tuzushken satqunluq kilishimnamelirige qarshi shiddetlik eyiplesh, chuqanlar ewjige aldi. Ataqliq shairlar qilichini ghilaptin chiqadi. (*) Weten ichi-sirtida koturulgen qarshiliqlarni xitay bilen birliship basturushning teyyarliqi bashlandi.

Sistimiliq, aldin-ala we mukemmel teyyarlan'ghan bir qirghichiliqning harpisida erkin eysa amirikidin "dimokratiyechi xitay" Niqawidiki yen jachining bir xitay sepdishini miyonxin'gha "yolyoruq" birishke chaqirip keldi. Xitay aghzi arqiliq miyonxinda butun dunya uyghurlirigha tehdit silindi. Aldi bilen qansiz basturush bashlandi.

Xitayni ayriportqa chiqip qarshi ilishqa mejburlan'ghan uyghurlarning arisida teklip qilghuchi ozi yoq idi. Omride birer Qitim ayriportqa chiqip bir xitayni qarshi ilip baqmighan, aldin - ala hich ishtin xewiri yoq, erkin eysaning xitayche oyunlirini bilip kitelmey bu qitimmu aldan'ghan uyghurlar numus otida ortendi. Kop uyghur aldandi. Ayriportta "uyghur mihmandosliqi" bilen chaygha teklip qilin'ghan xitayning uyghurlargha qarap qoyghidek turi yoqti. Teklipni Ret qilip mihmanisigha ketti.

Xitay eplik jay miyonxinda turup butun dunya uyghurlirigha tehdit silish yaman achchighida idi. Etisi xitay, erkin eysa mejliske dep yighip bergen uyghurlargha xitay diktaturisning heywitini koz-ko z qilip agahlandurush berdi. Erkin eysa bu xitayning aghzi arqiliq miyonxindin butun dunya uyghurlirigha tehdit salghuzdi. Ghuljidiki qirindashlirimizning olumige aldin chiqirilghan hokumni ilan qilghuzdi. Aldi bilen qansiz basturush bashlandi.

Xitayning hokom ilani bundaq: "silerge ikki yol bar. Biri, tinj-ittipaq bolup, kiliship syasi yol bilen hel qilish. Yene biri qarshiliq herketliri bilen shughullunup qattiq basturushqa uchrash. Miningche bu ishni hel qilishning yoli jungxa lenbangi - xitay birlikidin ibaret".

Shundaq qilip "xitay birliki-jungxa fidratsiyoni" -xitay bilen birliship kitish bashlinip ketti. Miyonxinda erkin eysaning qol astida chiqidighan "birlik" jornili teywende chiqidighan birlik jornili emes, Biraq her'ikkisi eyni waxtta xitay birlikini teshebbus qilghan bolup xitayning uyghurlargha qilghan tehditliri, "Xitay birliki" aldamchilighi we xitayning sozlirini goher tipiwalghan xushalliq bilen "...Tiximu qiziqarlighi shuki U sherqi turkistan kelimisini tilgha aldi..." Dep medhiyelidi. Erkin eysaning qelemkeshliri, qanat-quyruqliri Xitayni mihman sopitide etiwarlap dostane sohbetler otkuzushti.

"...Yene biri qarshiliq herketliri bilen shughullunup qattiq basturushqa uchrash". Derweqe, uzun otmey uyghurlar ghuljida heqiqiten qattiq basturuldi. Bunchilik bolup kitishini oylimighan qanat-quyruqlar alaqzadilikke chumdi. Olgenlerning Uruq-tuqqanlirigha "mexpi halda iwetip birish uchun pul yighildi...". Janning erzanliqini qarang! bizning jinimiz miyunxinda Eng erzan bolop ketti.

Alaqzadilik yaman. Erkin eysa bir mezgil otturiliqtin ghayip boldi. Achchighi yamanraq, lukchek mijezrek korun'gen Uyghurlargha 5-10 ming mark "qerz" tarqitildi. "Enwerjanni kiliwatqan poyizning astigha ishtiriwitinglar" digen baghaq tarqitilghan uyghurni Tipish uchun hetta shair xanimlirimizghiche awarichiliq keldi. Xet yazalaydighanlarning pujurkisi tekshuruldi. Maxtash, medihiye we Yumshaq xet yazidighanlar tekshurulmidi. Sirliq, qorqunchluq tiror keypiyatigha chumgen miyunxindiki uyghurlar bularni kinolarda, rumanlardila Bolidu dep oylishatti. "Baghaq" tarqatquchi eng yuquri tixnikke ige girman saqchisighimu tutuq bermigen kimdur u, ejiba?

Bu reswachiliqlargha lenet oqumay turup, namaz oqughan'gha, uningdin hisap almay turup dua qilghan'gha we uningdin sawaq almay turup nezire-chiraq qilip Tamaq yigen'ge olturulgen qirindashlirimizning rohi xosh bolamdu? Olturulgen qirindashlirimizni xatirlesh uchunla "xatirlep" qoysaq ularning Rohi xosh bolamdu? - Bolmaydu, elbette! chunki bizmu olturulduq xosh bolmaymiz. bir olup, bir tiriliwatimizghu?

(*) izahat uchun buni bising:
http://uyghuramerican.org/forum/archive/index.php/t-8814.html

DUD Teshkilati reysi
Sidiqhaji. Musa (Diplom Arxitiktur)
info@************
Tel: 0049 69 150 45 45 3

04. 01. 2007 Frankfurt Germany