PDA

View Full Version : Uyghurlar Döt Emes, Eqilliq! (Erkin Sidiq)



Unregistered
19-11-08, 11:55
Uyghurlar Döt Emes, Eqilliq!

Erkin Sidiq
2008-yili 11-ayning 1-küni

Men 2006- we 2007-yilliri yurtqa bérip, her xil kishiler bilen uchrishish jeryanida, ”Uyghurlar ulardin jiq horun”, ” Ular Uyghurlardin jiq eqilliq”, ”Nurghun ishlarda Uyghurlar döt”, dégendek geplerni köp qétim anglidim. Bu ayrim kishilerning köz qarishimu, yaki hazir Uyghur jem’iyitide omumyüzlük qobul qilinishqa bashlighan bir idiyimu, bunisi manga éniq emes. Eger bundaq közqarash ayrim kishilergila tewe bolmastin, u xelq ichige xéli keng dairide singip kiriwatqan bir idiye bolsa, uni uzun muddetlik selbiy teshwiqatning netijisi, dep qarashqa bolidu. Qarimaqqa bu mesile bir addiy ishtek körünsimu, u milliy rohni eslige keltürüsh, saqlap qélish we östürüsh bilen biwasite munasiwetlik muhim mesile bolup, u segek kishilerning diqqitini qozghishi kérek. Men her qétim yuqiriqi sözlerni oylighinimda, nahayiti rahetsizlinip keldim. Bügün axir bu mesile toghrisida oylighanlirimni yézip chiqish qararigha keldim. Men bu yazmamda «Uyghurlarning horunluqi» mesilisi üstide köp toxtalmaymen. Nechche esirning mabeynide, öz etrapida yashighan bashqa milletler bilen sélishturghanda, Uyghurlar bashqilardek qattiq ishlimisimu, bashqilar tartqan japa-musheqqetlerni tartmisimu, bashqilarni bésiwalmisimu we talan-taraj qilmisimu, özi qanaetlen’gidek derijidiki rahet turmush sewiyiside yashap kelgen idi. Adem qattiq ishlimey turupmu özi razi bolghidek derijide rahet yashiyalisa, ashundaq yashawerse boliwéretti. Uning héch bir yaman yéri, eyibligüchiliki yoq idi. Lékin, hazir jahan özgirip, Uyghurlarning burunqidek emgekchanliq derijisi hazir ularni «horun» qilip körsitip qoyuwatidu. Lékin bu ehwalmu özgiridu. Ademmu özgiridu. Emelyettimu yuqiriqidek “horunluq” ehwali we Uyghurlarning rohiy haliti nahayiti téz özgiriwatidu. Bu özgirishning toluq emelge éshishigha yene bir mezgil waqit kétidu. Shunga bu jehette Uyghurlarni kelse-kelmes we dawamliq eyiblawermigen yaxshi.

Emdi bu yazmining qalghan qismi Uyghurlar «döt» mu yaki eqilliqmu, dégen mesile üstide bolidu. Her kimning her qandaq bir shey’i üstide höküm chiqirish erkinliki bar. Lékin, undaq höküm ilmiy asasta chiqirilishi, emeliyetke asaslan’ghan bolushi kérek. Undaq bolmaydiken, uning héch qandaq qimmiti bolmaydu. Uningdin bashqa, uzun muddet tekrar déyilgen söz bir ademning rohiy dunyasi bilen uning herikitini özgertiwételeydu. Uzun muddet, bir siziqni boylap üzülmey dawamlashqan teshwiqat bir xelqning rohiy dunyasi bilen herikitini özgertiwételeydu. Men bu yazmamda ashundaq hadisilerning ilmiy asasini qisqiche tonushturup ötümen. Hemde oqurmenlerge bezi pakitlarni sözlep bérimen. Men qisqiche teswirlep béridighan psixologiye ilmige ait uqumlar bir gheriblik mutexessis intérnétta yézip élan qilghan uqumlar asasida bolidighan bolup, men intérnéttin u mutexessisning ismini tapalmidim.

1. Köngülni Programmilash

Tarixta Hindistanning Udaipur dégen yéride mundaq bir weqe bolghan. Düshmenler bu jaygha hujum qilip, u yerning padishahini öltürüwetkendin kéyin, bu padishahning Panna Dhay isimlik bir xizmetchisi padishahning oghlini qutquzup qalghan. Bu bala mökünüp yürüp chong bolup, eng axiri ashu jaygha padishah bolghan. Uning némishqa padishah bolalighanliqini bilemsiz? Sizche ashu balining qénida padishahliq barmidu? Yaq, hergiz undaq emes. Uning bir padishah bolup terbiyilinip chiqishidiki seweb, héliqi xizmetchi we uning etrapidiki hemme kishiler u baligha: “Sen dégen bir shahzade. Sen choqum padishah bolushung kérek. Düshmenler bizning padishahliqimizni tartiwaldi. Sen chong bolghanda ulardin choqum intiqam élishing hemde ularni yéngishing kérek” dep turghan.

In’glizchide «köngülni programmilash» dégen bir uqum bar. Uni In’gliz tilida «mind programming» dep ataydu. «Mind»ning menisi köngül, ang, niyet, hosh, eqil we xiyal dégen sözlerge yéqin bolup, «program» dégen söz péil qilip ishlitilgende, «bir ademde bir xil xiyalni turghuzup, u ademning xiyalini tüzlep yaki özgertip, özige kelgen uchurgha nisbeten bir xil alahide inkas qayturudighan yaki bir xil alahide ish tutidighan qilish» dégen menani bildüridu. Démek, yuqiriqi hékayidiki bala «sen padishah bolisen» dégen gepni dawamliq anglawérip, uning köngli ashu teriqide programmilan’ghan. Netijide, u bala bir bashliq yaki herbiy qomandan bolushni xalimay, peqetla bir padishah bolushni istigen. Hemde ashundaq ghayini emelge ashurush üchün öz jénini qurban qilishqimu teyyar turghan. Oqurmenlerning ichide bundaq misallarni bilidighanlar nahayiti köp bolushi mumkin. Mesilen, buning yene bir misali, Amérikidiki chong Bushning oghli kichik Bushningmu prézidént bolushidur. Uyghurlar ichide «bashliqning balisi bashliq bolidu», dégen söz keng tarqalghan bolup, ashundaq bir emeliyetning barliqqa kélishidiki tüp seweblerning birsimu ashu «köngülni programmilash» tin ibarettur (Uyghur jem’iyitide «arqa ishik» 1-orunda turamdu yaki «köngülni programmilash»mu? Bu soalgha özingiz jawab bérip béqing.)

Ademning es-hoshi ikki xil bolidu: Asasliq hosh we qoshumche hosh. In’glizchide bular «conscious and sub-conscious» dep atilidu. Ademning qoshumche hoshi uning asasliq hoshining kontrolluqi astida bolmaydu. Ademning qoshumche hoshi uninggha qachilan’ghan uchurlar asasida musteqil halda ish élip baridu. Mana bu köngülni programmilashning asasidur. Yeni, «köngülni programmilash» déginimiz, bir ademning qoshumche es-hoshigha melum uchurlarni qachilap, shu arqliq ashu ademning ish-herikitini özgertish we kontrol qilish, dégenliktin ibarettur.

Ademning asasliq es-hoshi bir «iskilat baqquchi» yaki «iskilatchi» gha, qoshumche es-hoshi bolsa bir iskilatqa oxshaydu. Iskilatchining öz aldigha ayrim eqli bolmaydu. U iskilatqa qachilan’ghan uchur asasida ish élip baridu. «Köngülni programmalish» dégenlik, iskilatchigha uqturmay turup, uchurni iskilatqa kirgüzüp qoyush dégenliktin ibarettur.

Siz öz-özingizge «men öginishte nahayiti yaxshi» dédingiz, emma iskilatta bashqa ademlerning «Sen döt, sen héch ishni bashqa élip chiqalmaysen.» dégen sözliri saqlan’ghan, dep perez qilayli. Iskilatchi sizning sözingizni anglap, uni iskilatta saqlan’ghan yuqiriqi sözler bilen sélishturup, «bu uchur xata iken», dégen xulasige kélidu. Shuning bilen u bu yéngi, ijabiy uchurni iskilatqa ekirip qoymay, uni tashliwétidu. Mana bu bir ademning idiyisini we ish-herkitini özgertishtiki eng tüp qiyinchiliqtin ibarettur.

Yuqiriqi we shuninggha oxshash tarixiy hékayiler shuni körsitiduki, kishiler we bir jem’iyet sizning könglingizni programmiliyalaydu. Yuqiriqi shahzade bilen qarmu-qarshi halda, biz uzun waqittin buyan “Undaq qilma… Tewekkülchilik qilma… Sarangliq qilma… Sen döt. … Séning qolungdin héch ish kelmeydu…» dégendek xata uchurlar bilen programmilinip kelduq. Bu xil ehwalning bir adem we bir milletke élip kélidighan yaman aqiwitini bir tesewwur qilip béqing.


Hazir insanlar tarixida tunji qétim sizning öz könglingizni toghra yönilishte programmilishingizni imkaniyetke ige qilidighan küchlük téxnikilar wujutqa keldi. Bu téxnikilarning hemmisi sizning qoshumche es-hoshingizgha bösüp kirip, uning ichige asasliq es-hoshqa uqturmay turup uchur qachilaydu. Sizning qoshumche es-hoshingizdin ibaret bu «isklatingiz» gha her kuni nurghun uchurlar kirgüzüliwatidu. Ular qandaq uchurlar? Ular sizning könglingizni qaysi yönilishte programmilaydu? Bir dem közingizni yumup jim olturup, mushu soallar üstide estayidil oylunup béqing.

2. Uyghurlar döt emes, eqilliq

Uyghurlar adilliq we adaletni eng yaqlaydighan, uni nahayiti qedirleydighan, naheqchiliqqa qilche chidimaydighan milletlerning birsi. Shundaq bolghachqa, biz bashqilarning özimizge adaletsizlik qilishini, naheqchiliq qilishini xalimaymiz. Shundaq bolghaniken, biz öz-özimizge adaletsizlik qilishtin qet’iy saqlinishimiz kérek. Eger siz Uyghurni bashqilar bilen sélishturmaqchi bolsingiz, nopusining az-köplüki bir-birsige yéqin kélidighan, yashawatqan siyasiy, iqtisadiy we ijtimaiy sharaiti bir-biriningkige yéqin kélidighan, ötmüshtiki we hazirqi medenityi hemde tarixi bir az oxshap kétidighan biri bilen sélishturung. Hergiz nopusi Uyghur nopusidin 100 hesse artuq biri bilen sélishturmang. Undaq qilsingiz Uyghurlar üchün adaletsizlik qilghan, naheqchilik qilghan bolisiz. Ilmiy ish körmigen bolisiz. Bolupmu ichkiri ölkilerde oquwatqan Uyghur yashlirining kallisida bu ish nahayiti éniq bolushi kérek. Eger siz ichkiridiki oqushqa 100 Uyghur oqughuchining ichidiki biri bolup tallan’ghan bolsingiz, sizning Xenzu sawaqdashliringiz kam dégende 1,000 oqughuchining birsi bolup tallan’ghan. Siz hergizmu eqil jehette töwen orunda turmaysiz. Bashqilar san jehette sizdin jiq yuqiri orunda turidu. Uning üstige bashqilar öz tilida oquydu. Siz bashqilarning tilida oquysiz. Buning oqush ünümige körsitighan tesiri nahayiti chong. Shunglashqa, bashqilar bilen oxshash derijide oqush üchün, sizning hessilep tirishchanliq körsitishingizge toghra kélidu. Mushundaq ehwal astidimu ichkiridiki mekteplerde sinip boyiche eng aldinqi orunni tutup oquwatqan Uyghur oqughuchilardin men 10 dek kishini bilimen. Ulardin nahayiti pexirlinimen. Shuni késip éytish mumkinki, özi bilen barawer kélidighan milletler bilen sélishturghanda, Uyghurlar hazir medeniyet, örp-adet, tarix, ilim-pen we insanlar tereqqiyatigha qoshqan töhpisi qatarliq jehetlerde dunyada xéli yuqiri orunni igiliyeleydu. Uyghurlarning insaniyetke qoshqan tarixiy töhpiliri, tarixta tutqan milliy orni, tarixta behrimen bolghan shan-shöhriti jehetlerde Uyghur diyarida hazirghiche nurghun kitab-maqalilar yézilip boldi. Shunga men bu yerde u tarixiy ehwallar üstide toxtalmaymen. Töwende men chet elde turup, oqush, ilmiy tetqiqat we her xil kespiy sahelerde dunyadiki bashqa ilghar milletler bilen riqabetliship, aldinqi qatarda orun tutuwatqan, «Uyghurlar döt emes, eqilliq» dégen bir heqiqetke misal bolalaydighan bir qisim shexslerni tilgha élip ötümen.

Uyghurlarning Yaponiyege chiqish ishi 1985-yili bashlan’ghan bolup, hazirghiche 130 din köprek Uyghur yashliri u yerde doktorluq unwanigha érishti. Ularning tizimlikini http://www.xjmua.com/doctor_all.html din köreleysiz.
Yaponiyediki Dilshat Abla doktorluq unwanini alghandin bashlap, Yaponiyening Riken Ménge Tetqiqat Merkizide ilmiy tetqiqat bilen shughullunup, yaxshi netijilerni yaritiwatidu.
Yaponiyediki Qutluq Sabit bilen Shemshidin Sheyhidin Nissan shirkitide, Dilshat Abduréhim bilen Talip Atajan NEC shirkitide, Jür’et Ghoja bolsa Fujitsu shirkitide kespiy xadim bolup ishlewatidu. Doktor Ömerjan Sawut bilen doktor Enwer Yasin Yaponiyediki ikki yuqiri téxnika shirketliride bölüm mes’uli bolup ishlewatidu.
Yaponiyediki doktor Perhat Exmet Tokyo Téxnologiye Institutida we doktor Muxtar Maxsut Nagoya Uniwérsitétida her xil derijidiki proféssor bolup ishlewatidu.
En’gliyediki Dilshat Héwizulla Londondiki bir aliy mektepte doktorluq unwanigha ériship, hazir En’gliyening dunyagha dangliq téléwiziye shirkiti BBC de yéngi yumshaq détallarni rawajlandurup ishlep chiqirish ishliri bilen shughullinip, yaxshi netijiler yaritiwatidu.
Ayshem Eli Awistraliyede doktorluq unwanigha ériship, hazir Gérmaniyediki «Max Planck Institute for Social Anthropology» de doktor derijilik tetqiqatchi bolup ishlewatidu.
Méning aliy mekteptiki sawaqdishim Dolqun Yunus Yaponiyede magistérliq unwamigha érishkendin tartip, Yaponiye NEC shirkitinining mikro dolqun xewerlishish üsküniliri boyiche Türkiye bilen Afriqa qatarliq bir qisim döletlerning Türkiyede turushluq téxnikiliq yardem mulazimitining mes’uli bolup ishlewatidu.
Amérikidiki Muhemmed Abdulla, Fransiyediki Waris Abdukérim Janbaz we Yaponiyediki Gheyret Kenji qatarliq yashlirimiz yalghuz kompyutér kespide ela netije bilen doktorluqta oqupla qalmay, oqushtin sirtqi waqitliridin paydilinip, Uyghur yumshaq détalliri bilen Uyghurche-chet el tiliche éléktronluq lughetlerni yasap chiqish we tereqqiy qildurush jehettimu kishini qayil qilarliq derijidiki netijilerni yaritiwatidu. Amérikidiki «Bürküt» bilen «Jeck» ependiler Amérikida fizika kespi boyiche doktorluqta oquwatqan bolup, öz turmushining derijidin tashqiri aldirashliqigha qarimay, bir tereptin yaxshi oqup, yene bir tereptin özlirining barliq bosh waqitliridin paydilinip, wetendiki chet elde oqush yolida izdiniwatqan Uyghur yashlirini nurghun qimmetlik uchur bilen teminlewatidu.
Men Amérikining Kaliforniye shitatidiki Uyghurlarning xéli köplirining öyide tamgha chaplaghliq turghan, baliliri érishken, «Hemme derslerde ”A” alghan oqughuchi mukapati» dep atalghan teqdirnamilarni kördüm (Amérikidiki mektepler oqughuchi ders netijisige A, B, C, D, F dégendek herplerni ishlitidighan bolup, bu yerdiki ”A” heripi ”Ela” degen menani bildüridu).
Amérikidiki dunyagha dangliq Harward Uniwérsitétide Qahar Barat, Qeyser Mijit, Elnigar Iltebir we Qudret Yaqup qatarliq 4 Uyghur oqushqa kirgen bolup, beziliri oqush püttürüp boldi. Beziliri hazirmu oquwatidu.
Hawardtin sel kéyin tursimu, dunya we Amérika boyiche xéli aldinqi qatarda turidighan Kaliforniye Uniwérsitétining herqaysi shöbiliride töwendiki 2-ewlad Uyghur perzentliri oquwatidu: Arafat Adil Los Angeles shöbiside, Dilshat Erkin Bérkéléy shöbiside, Fruze Tashpolat Irvine shöbiside, Iliknur Qeshqiri Los Angeles shöbiside, we Merhaba Mehmut Davis shöbiside. Amérikining bashqa shitatliridimu mushuninggha oxshash dangliq mekteplerge kirgen 2-ewlad Uyghur ösmürliridin xéli köpliri bar.
Méning oghlum Dilshat Erkin 2007-yili Amérikining dunyagha dangliq herbiy mektiwi, «Amérika Qoshma Shitatining Gherbiy Nuqtidiki Herbiy Akadémiyesi» (In'glizche «United States Military Academy at West Point») qa qobul qilinghan bolup, u mektepte bar bolghan kesiplerge qiziqmasliq tüpeylidin u mekteptiz waz kéchip, Kaliforniye Uniwérsitetining Bérkéléy shöbisige kirdi. Dilshat toghrisida http://www.bilik.cn/bbs/viewthread.php?tid=13065&extra=page%3D2&page=1 da bir qisim uchurlar bar.
Yaponiyedin bashqa, hazir Amérika, Awistraliye, Kanada, Yawropa we Türkiye qatarliq tereqqiy tapqan döletlerdiki dangliq aliy mekteplerde magistérliq we doktorluq unwani üchün oquwatqan yene nurghun Uyghur yashliri bar. Buning bir misali süpitide http://www.meripet.com/Bio/FransiyedikiDokturlar.htm ni körüp béqing.
Doktur Rishat Abbas (http://www.meripet.com/Bio/RishatAbbas.htm) Amérikining «Wyeth Research» shirkiti dorigerlik bölümining diréktori bolup ishlewatidu. U özining kespiy sahasidiki ilmiy tetqiqatta közge körünerlik netijilerni yaratti. Doktor Murat Qadir Amérikidiki «L’Oréal USA» shirkiti chach mehsulati tetqiqat bölümining mes’uli bolup ishlewatidu. Doktor Ablet Ablimit Yaponiye Toto shirkitining Gwangjudiki mes’uli bolup ishlewatidu.
Amérikidiki aliy mekteplerde proféssor bolup ishlewatqanlardin töwendikiler bar: Abduréhim Aitbayév (http://infohost.nmt.edu/~aitbayev, New Mexico Institute of Mining and Technology), Ablet Ibrahim (California State University, Monterey Bay), Hesen Sayit (Boston College) we Reyhan’gul Bektur (Utah State University). Bularning ichide, Reyhan'gul hazirghiche 3 tek Uyghur dokturluq we magistérliq oqughuchilirini qobul qilip boldi.
Rizwan’gul Haji (Qeyser Mijit ependining xanimi) kichikidin Uyghur mektepte oqughan. Uyghur Tébbiy Uniwérsitétini 1997-yili püttürgen. 1999-yili Amérikigha kelgendin kéyin In’gliz tilini tiriship öginip, 2003-yili Amérika Qoshma Shitatliri Méditsina Salahiyet imtihanidin ela netije bilen ötken. 2004-2007 yilighiche bolghan ariliqta New York Uniwérsitéti qarmiqidiki doxturxanida 3 yil yardemchi doxtur bolup xizmet qilghan we bilim alghan. 2007-yili 9-ayda "Amérika ichki késellikler jem’iyitining kespiy imtihanidin" ghelibilik ötüp, öz aldigha musteqil késel körüsh salahiyitige ige kénishke alghan. Hazir Massachusétts shitatining Boston shehiridiki bir doxturxanida mes'ul doxtur bolup xizmet qiliwatidu.
Ekber Sherip, Dolqun Rozi, Memet Emin, Memetjan Ibrahim, Mehmud Obul we Tömür Palta (http://www.meripet.com/Bio/Timour_Bio.htm) qatarliq doktorlar we mutexesisler hazir Améridiki bir qanche aliy mektep we hökümet orunlirida yuqiri derijilik tetqiqatchi we mutexessis bolup ishlewatidu. Bularning ichide, Memet Emin yalghuz öz kespiy sahesidiki ilmiy tetqiat ishlirida közge körünerlik netije yaritipla qalmastin, yene ishtin sirtqi waqtidin paydilinip, Uyghurlardiki her xil késellikler we ularni dawalash usuli jehette Uyghurlarni qimmetlik uchurlar bilen teminlep kéliwatidu.
Magistérliq we doktorluq unwanini élip bolghandin kéyin, Amérikining her xil mektep, kespiy orun we shirketliride yuqiri derijilik téxnikiliq orun tutup ishlewatqan Uyghurlar xéli köp bolup, men ularni bu yerde birmu-bir tilgha élip bolalmidim.
Amérika Törelme ghol hüjeyrisi mutexessisi doktor Shöhret Mutellip, Amérika Orégon Shitati Saghlamliq-Penliri Uniwérsitéti Köpiyish ilmi bölümi we Orégon Shitati Döletlik Primatlar (maymun türidikiler) yadro köchürüsh téxnikisi-ghol hüjeyre tetqiqat merkizining mudiri bolup ishlewatidu.
Doktor Shöhret Mutellipning singlisi doktor Maysem Mutellip xanim hazir Amérikidiki eng dangliq aliy mekteplerning biri bolghan Masashuséts Téxnologiye Instituti (In’glizche «Massachusetts Institute of Technology» bolup, qisqartilip «MIT» dep yézilidu) ning akisiningki bilen oxshiship kétidighan bir tetqiqat bölümining mes’uli bolup ishlewatidu. Yuqirida ismi atalghan Abduréyim Aitbayev, Shöhret Mutellip, Maysem Mutellip we Tömür Paltalar Qazaqstanda tughulup ösken Uyghur perzentliridur.
Men bolsam Amérikining qisqartilip «NASA» dep atilidighan, «Memliketlik Awiatsiye we Alem Boshluqini Bashqurush Idarisi» ning bir muhim tetqiqat-tereqqiyat merkizi bolghan JPL de bir yuqiri derijilik optika injiniri bolup ishlewatimen. Méning yéqinqi bir qisim netijilirimni töwendiki tor bétidin köreleysiz: http://www.bilik.cn/bbs/viewthread.php?tid=20143&extra=page%3D1
Men yuqiriqi tizimlikni teyyarlashta chet eldiki bir qisim yéqin tonushlirimning yardimige érishtim (ulargha köptin-köp teshekkür éytimen). Shundaqtimu méning oqurmenlerge eskertip qoyudighinim, bu tizimlik hergizmu bir mukemmel tizimlik emes. Bu tizimlikke kirmey qalghan yene nurghun Uyghurlar we ishlar bar. Bu maqalide ilgiri sürmekchi bolghinim «Uyghurlar döt emes, eqilliq» dégen idiye bolghachqa, asasliqi özüm bilidighan kishilernila misal qilip aldim.

Junggo we chet elde bashqilar bilen ünümlük riqabetliship, öz kespide alahide netije yaratqan we yaritiwatqan bir qisim Uyghurlarning tizimligini töwendiki tor bétidin körgili bolidu: http://hi.baidu.com/abdilim/album/%CE%AC%CE%E1%B6%FB%D6%AA%C3%FB%C8%CB%CA%BF%CF%E0%B 2%E1/index/0

Insan tarixining hemmiside sansizlighan dölet hökümetliri axbarat wasitiliridin xelqni idare qilishning eng ünümlük wasitisi süpitide paydilinip keldi. Bu xil ehwal hazirmu qilche özgergini yoq. Men yéqinda körgen bir téléwiziye xewirige asaslan’ghanda, Amérika hökümiti Iraqta bir chong axbarat shirkiti qurghan bolup, Amérika bu shirket üchün her ayda bir milyon dollar pul xejleydiken. Bu shirket Iraqta élip bériwatqan Iraqning ehwali toghrisidiki teshwiqat mezmuni Amérikidiki teshwiqat mezmunidin tüptin perqlinidiken. Yeni, özini dunya erkinliki we démokratiyisining bowisi hésablaydighan Amérikimu axbarat organlirini kontrol qilip, uni hazir öz menpeiti üchün xizmet qilduriwatidu. Teshwiqat wasitisini kishilerni idare qilishqa ishlitishte paydilinilghan ilim del ashu «köngülni programmilash» tin ibarettur. Hazir Uyghurlar bir alahide dewr we bir alahide sharait astida yashawatidu. Uyghurlar hazir duch kéliwatqan bir qisim ehwalni «sönggech tépish musabiqisigha qatnashqan bir putluq adem» duch kélidighan ehwal bilen sélishturush mumkin. Bu xil ehwalni men 2006-yili we 2007-yili yurtqa tuqqan yoqlap barghandimu intayin chongqur hés qildim. Yeni, menmu ashundaq ehwalgha duch keldim. Shunga Uyghurlargha, bolupmu Uyghur yash-ösmürlerge terbiye bérish meqsitide qilin’ghan söz, yézilghan kitab-maqaliler choqum ularni ilhamlandurush, ularni ijabiy jehettin yétekleshni asas qilishi kérek. Biz bu jehette qilinidighan ishlar choqum bir putluq ademning yene bir putini östürüshige yardimi bolushi kérek. Eger siz bir oqutquchi bolup, sinipingizdiki oqughuchilargha dawamliq «Uyghurlar döt, Uyghurlar horun» désingiz, bu sözingiz hergizmu sinipingizdiki balilarni burunqidin eqilliqraq qilish, burunqidin bekrek tirishchan qilish rolini oynimaydu. Del uning eksiche rolni oynaydu. Eger bir saqmu-saq Semetni uning etirapidiki kishiler dawamliq «Semet sarang, Semet döt» dewerse, u Semet tedriji halda sarangdek sözleydighan, sarangdek mangidighan we sarangdek turidighan, sarangdek ish qilidighan bolup qalidu. Mana bu «köngülni programmilash» ning küchidur. Gherblikler bir ademning selbiy pozitsiyelik yaki ijabiy pozitsiyelikini ölcheshte, dawamliq yérimida su bar, yérimi quruq bir istakanni misalgha alidu. Selbiy pozitsiyelik bir adem yérim süyi bar bir istakanni körgende «Mawu istakanning yérimi quruq», deydu. Ijabiy pozitsiyelik bir adem bolsa «Mawu istakanning yérimida su bar», deydu. Shu nersini unutmangki, barliq Uyghurlar üchün hazir choqum «Mawu istakanning yérimida su bar» bolsun.

3. Köngül bilen Beden

2008-yilining beshida, men bizning idaride élip bérilghan köngül bilen bedenning munasiti üstidimu toxtalghan bir séminargha qatnashtim. Bu séminarda doklat bergüchi anglighuchilardin birni öz ixtiyarliqi bilen sehnige teklip qilip chiqti. Andin u anglighuchidin bashqilar hazirghiche özi toghrisida dep baqqan, özi eng yaxshi körmeydighan sözlerni soridi. Sözligüchining ong qolini mürisi bilen tengleshtürüp toghrisigha kötertip qoyup, biz hemmimizdin héliqi sözlerni birlikte ünlük towlashqa buyridi. Biz shundaq qilduq. Andin u sözligüchi sehnidiki anglighuchining ong qolini peske basqan idi, qoli asanla peske chüshüp ketti. Sözligüchining orunlanturushi boyiche biz bu tejribini yene bir qétim tekrarliduq. Bu qétim héliqi anglighuchi eng yaxshi körüdighan sözler bilen tekrarliduq. Bu qétim sözligüchi anglighuchining ong qolini xéli küchep peske basqan bolsimu, uni zadila peske chüshürelmidi.

Bu néme üchün? Eslide ademning méngisi sirittin kirgen uchurlarning hemmisini bir xil buyruq süpitide bir terep qilidiken. Eger siz «men eqilliq» désingiz, méngingiz «he-e, sen eqilliq», dep pütün bediningizni bir eqilliq ademning bedini boyiche programmilashqa tirishidiken. Eger siz «men batur» désingiz, méngingiz pütün bediningizni bir baturning bedini boyiche programmilashqa tirishidiken. Oylap béqing: Eger nurghun kishiler sizni «döt, döt» dewerse, méngingiz sizning bediningizni qandaq programmilaydu? Eger siz bir ömür «Uyghurlar döt, Uyghurlarning qolidin héch ish kelmeydu», dégen sözlerni anglap chong bolsingiz, sizning rohingiz, iradingiz, gheyritingiz we beden qudritingiz qandaqraq bir halette bolar?

Bir ademning méngiside 15 milyart dane newron yaki ménge hüjeyrisi bar bolidu. Her bir ménge hüjeyrisi bashqa 5,000-10,000 ghiche bolghan ménge hüjeyrisi bilen tutashqan bolidu. Newron tori intayin murekkep bolup, uni bir ghayet zor téléfon torigha oxshitish mumkin. Biz her qétim bir yéngi nerse ögen’gende, méngide newronlar ara yéngi ulanmilar peyda bolidu. Ögen’gen nersini tekrarlisaq, bu yéngi ulanmilar küchiyip mangidu. Yéngi bir ehwalni bashtin kechürsek, bu ulanmilar özgiridu. Yeni méngidiki newronlarning ulanmisi toxtimay özgirip turidu.

Ademning köngli (yaki es-hoshi) bilen bedini öz-ara tutashqan bolidu. Yéqinqi 10 yilning mabeynide bayqilishiche, 50-60 dane xémiyilik maddilar adem méngisidiki uchurlarni adem bedinige toshuydu. In’glizche «endorphins» dep atilidighan bu maddilar adem méngisidiki bir xiyal, xushhalliq, hésiyat, oy-pikir qatarliq hemme uchurni adem bedinidiki her bir hüjeyrige toshuydu. Eger siz bir sayda méngip kétiwétip, ilan’gha oxshash bir nersini körüp, könglingizde «bu bir ilanken» dep oylisingiz, siz qorqqan bu uchur derhal méngingizning hemme yérige tarqilidu. Andin u uchur sizning umurtqa yolliringiz arqiliq bediningizning hemme yérige tarqilidu. Bir intayin qisqa waqit ichide bediningiz bu xeterdin xewer tépip, özini bu xeterge taqabil turushqa teyyarlaydu. Yürikingizning soqushi tézlishidu. Qan bésimingiz kötürülidu. Nepisingiz tézlishidu. Méngingizdiki qanlar muskulliringizgha, qolingizgha we putingizgha tarqilidu. Netijide siz yaki bu ilan bilen élishishisiz yaki bir yaqqa barliq küchingiz bilen qachisiz. «Ilan» dégen bir xiyal mana mushundaq bir qatar inkaslarni keltürüp chiqiridu.

Xuddi yuqiriqigha oxshash, her bir oy-pikirning birdin biologiyelik asasi bar. Bediningiz siz könglingizde némini oylawatqanliqingizni bilip turidu. Hemde shu asasta ish tutidu. Yeni, bir köz-qarash peqet bir idiyela emes. U sizning bediningizde we könglingizde tengla mewjut bolidu. Siz nahayiti xushhal yaki özingiz qiliwatqan ishta muweppeqiyetlik bolushqa ishenchingiz bar bir waqitta, bu xil oy-pikir sizning pütün bediningizge yetküzülidu. Shuning bilen bediningiz téximu küchlinip, hérishi pesiyidu. Eger siz xushhal emes yaki hesretlik bolsingiz, sizning bediningizning herikiti astilishidu, qashanglishidu hemde asan hérip qalidu.

Qisqisi, sizning méngingiz sizning oyingiz bilen köz-qarishingizni pütün bediningizge tarqitidu. Eger siz «Men choqum muweppeqiyet qazinimen» dep oylisingiz, méngingiz bediningizni shu boyiche teyyarliq qilishqa we muweppeqiyetni kütüwélishqa buyruydu. Eger siz «men choqum meghlup bolumen» dep oylisingiz, méngingiz bediningizge «bu ishni sinaymen depmu aware bolma, bu ishning muweppeqiyetlik bolushidin héch qandaq ümid yoq» deydu. Shunglashqa siz her daim öz-özingizge «men eqilliq, men choqum qiliwatqan yaki közligen ishimda muweppeqiyetlik bolumen» dep turushni untulup qalmang.

Yuqiriqidek sewebler tüpeylidin, siz kechte ishtin öyge qaytip kélip, ishik achqanda, hergiz «Uh! Bügün hejepmu hérip kettim», dep oylimang. Undaq oylisingiz, öyge kirgendin kéyin sizge héch qandaq ish xush yaqmaydu. Safada toghrisigha yétip télévizor körüshtin bashqa ishni qilishni xalimas bolup qalisiz. Uning ornigha: «Men bügünki ishimni tügettim. Emdi öyde özüm xalighan ishni qilimen» dep oylang. Shundaq oylisingiz, öyingizde yene nurghun ishlarni qilalaysiz. Kishiler sizdin «Qandaq ehwaling?» dep sorisa, hergiz «Bügün dégendek mijezim yoq… Bek hérip kétiwatimen… Ishim dégendek obdan mangmaywatidu… Her xil qiyinchiliqlargha duch kéliwaqtimen.…» dégendek sözler bilen jawab bermeng. Buning sewebi, köpinche ehwalda, sizdin ashundaq hal sorighan kishilerning 95 pirsenti sizning heqiqiy ehwalingizning qandaqliqigha anche perwa qilmaydu. Qalghan 5 pirsent etrapidiki kishiler bolsa sizning ehwalingizning nachar bolushini arzulaydu. Shunglashqa siz özingizdin héliqidek hal sorighanlargha: «Ehwalim karamet yaxshi… Ehwalim intayin yaxshi… Ehwalim hazirqidek yaxshi bolup baqqan emes» dégendek jawabni béring. Méngingiz mushu uchurlarni alghandin kéyin, bediningizni ashu boyiche programmilaydighan bolghachqa, bu ikki xil jawabning sizning rohiy halitingiz we bediningizning halitige körsitidighan tesirimu pütünley oxshimaydu.

4. Axirqi Söz

Men özümning yéqinqi yazmilirida, Uyghurlar üchün nöwettiki eng muhim ish milliy kimlikni saqlap qélish, milliy sapani östürüsh we milliy rohni eslige keltürüsh we kücheytish inkenlikini otturigha qoyghan idim. Men 2008-yili 10-ayning béshida ayalim Aman’gül bilen Türkiyege sayahetke bardim. Hemde Qeyseri, Enqere we Istanbul qatarliq sheherlerni sayahet qildim. Mushu jeryanda méning eng köp körginim Türkiye bayriqi boldi. Hökümet binasi, xatire sariyi, sheher kochisi, dukan-magizinlar, shexslerning öyliri qatarliqlarning hemmiside ademning közige hemmidin köp körünidighini ashu ay yultuzluq qizil bayraq iken. Istanbuldiki sheherlik hökümet binasining aldinqi témigha ésilghan Türkiye bayriqi nahayiti chong bolup, uning uzunluqi jem’i 4 qewetni qaplaydiken. Qeyserige yéqin jaydiki In’glizche «Cappadocia» dep atilidighan, 13-esirde berpa qilin’ghan öngkür-öy shehirining xéli köp öngkür-öy deriziliride we tagh choqqiliridimu ashu Türkiye bayriqini kördüm. «Türk» we «Atatürk» dégen xetlernimu biz barghan yerlerning hemmiside nahayiti köp uchrattuq. «Atatürk» dep isim bérilgen yol, köwrük, bina qatarliqlarmu intayin köp iken. Adem turmushning hemme saheliride «Türk» dégen sözni körüp we anglap turidiken. Men yuqiriqilarni körüp, «milliy rohqa bay millet, dégen mushundaq bolidighan oxshaydu. Besh esirning aldida Uyghurlarmu mushundaq bolghan bolushi mumkin» dep oylidim.

Manga eng tesir qilghan yene bir ish Türklerning Uyghurlargha bolghan hörmiti boldi. Aman’gul, men we bashqa 3 Uyghur oqughuchi Enqerediki «Kocatepe» meschitige kirip chiqip, paranglashqach méngip kétiwatsaq, yéshi 55 yashlar etrapidiki bir Türk ependi bizdin néme tilda sözlishiwatqanliqimizni soridi. Biz «Uyghur tilida sözlishiwatimiz» dep jawab bersek, u kishi intayin xushhal bolup, biz bilen qolimizni ching siqip turup körüshüp, andin kötürüwalghan somkisidin ikki dane In’glizche kitabni chiqirip, «mawu méning sizlerge qilghan sowghitim. Qobul qilghaysizler» dédi. Men u kitablarni élip, Amérikigha ekeldim (U kitabning birining ismi «Étiqat we Islam», yene birining bolsa «Ular néme üchün Musulman boldi?» iken). Biz aptobusta mangghanda, bazar aylan’ghanda, meschitlerge kirgende, ishqilip negila barsaq, bizge yol bashlap bériwatqan dostimiz bir Türkke «biz Uyghur bolimiz» désila, u Türkning chirayida derhal tebessum jilwilinip, bizge «Türkiyege xush keldingiz» depla, nahayiti qizghinliq bilen sözlep ketti. Méning anglishimche, 13-esirlerde, Uyghurlar medeniyet we bashqa nurghun jehetlerde nahayiti küchlük waqtida, Türkler bir mezgil «Türk mediniyiti» dégen sözning ornigha «Türk uyghuri» dégen sözni ishletken iken. Yeni, ular «Uyghur» dégen sözni «medeniyet» dégen menada ishletken iken. Qisqisi, Türkler Uyghurlarni intayin hörmetleydiken. Intayin qedirleydiken. Emdiki gep, biz öz-özimizge qandaq muamile qilimiz? Eger biz öz-özimizni hörmetlesh we öz-özimizni qedirleshning ornigha öz-özimizni kemsitidighan bir orun’gha chüshüp qalsaq, u biz üchün bir nahayiti chong nomus. Toghra, «késelni yoshursang, ölüm ashkare». Özining qarangghu teripini körelmigen millet menggü rawaj tapalmaydu. Lékin, bu ishta usulgha, peytige we sorun’gha diqqet qilish kérek. Eger bizni bashqilarmu eyiblise, özimizmu eyiblisek, özimizde bar yoshurun küchke, artuqchiliqqa we üstünlikke toghra baha bérelmisek, u halda kéyinki ewladlirimizning ümidsizlinishini keltürüp chiqirimiz. Ularda «qarangghu öngkürde qanchilik mangsaqmu, uning yene bir teripide nur yoqken» dégen idiyeni singdürüp qoyimiz. Ularning könglini paydisiz yönilishte programmilap qoyimiz. Ejdadlirimiz bizge némilerni qaldurdi? Biz buningdin kéyinki yéngi ewladlirimizgha némilerni qaldurimiz? Biz bu soallar üstide dawamliq oylishishimiz kérek. Biz kéyinki ewladlargha shuni choqum bildürüshimiz kérekki, gerche siz hazir nurghun paydisiz ehwallargha duch kéliwatqan bolsingizmu, siz yenila nurghun ishlarni qilalaysiz; Siz chiqalaydighan pellining igizlikini peqetla siz, közleshke pétinalaydighan ghayining chong-kichikliki bilen sizning ashu ghayini emelge ashurush yolida töliyeleydighan bedilingizla belgileydu. Eger siz qattiq tirishsingiz, öz burchingizgha özingizni toluq ada qilsingiz, perzentliringizge heqiqiy türde köyünsingiz, toxtimay ilgirileshke bel baghlisingiz, bu dunyadiki her qandaq qiyin ötkellerni bösüp öteleysiz.

Iqtisad ilmide «éhtiyaj we buzghunchiliq» dégen bir uqum bar bolup, u «éhtiyaj teltöküs buzghunchiliqni keltürüp chiqiridu» dégen menani bildüridu. Men buninggha bir misal körsitey. Alte aydek waqitning aldida Amérikidiki aptomobilgha ishlitidighan bénzinning bahasi nahayiti örlep ketti. Shuning bilen nurghun kishi özlirining mayni nahayiti jiq miqtarda telep qilidighan mashinilirini yoqatti. Undaq mashinisi yoqlar bolsa undaq mashinilarni élishni asasen toxtatti. Shuning bilen Amérikidiki sport mashinilirining baziri pütünley weyran boldi. Hazir Uyghur diyaridiki nurghun yashlar qanche yaxshi oqusimu, qanche tirishsimu, adettin tashqiri iqtidar we talantini namayen qilsimu, ular üchün xizmet yoq, ular üchün bir jan béqish yoli yoq bolushtek bir nachar teqtirge duch kéliwatidu. Shuning bilen bu yashlarning beziliri bundaq teqdirni özining Uyghur bolup qalghanliqidin körüwatidu. Men her qétim mushu ishlarni oylighanda, kallamgha haywanatlar baghchisidiki haywanlar kélidu. Yawayi haywanlarni köndüridighanlarning hemmisi aldi bilen u haywanlarni nahayiti ach qoyup, uningdin kéyin ulargha azraq-azraqtin yémek bérip, u haywanlarni özining buyruqi boyiche ish qilishqa mejburlaydu. Haywanatlar baghchisidiki haywanlarni oyun körsetküzgendimu mushu usulni qollinidu. Bu usul ademlergimu ishlishi mumkin. Men bezi Uyghurlar üchün «éhtiyaj we buzghunchiliq» yüz berip qalmasliqini tolimu arzu qilimen. Her bir yashning bu uqumni éside mehkem saqlishini tewisiye qilimen.

Men yéqinqi bir qanche yilning mabeynide, «bashqilar qilalighan ishni Uyghurlarmu qilalaydu» dégen idiyeni ilgiri sürüp keldim. Yéqinqi yillardin buyan, meyli Junggodiki Uyghurlar bolsun yaki chet eldiki Uyghurlar bolsun, biz burun tesewwur qilishqimu pétinalmaydighan qiyin ötkellerni bösüp ötüp, biz burun tesewwur qilishqimu pétinalmaydighan qiyin térritoriyilerge bösüp kirip, Uyghur xelqining heqiqiy eqil-parasitini we heqiqiy yoshurun küchini namayen qilishqa bashlidi. Buninggha misal bolalaydighan bir qisim adem we ishlarni men yuqirida teswirlep öttüm. Ularning ichide men bu yerde doktor Shöhret Mutellipni yene bir qétim tilgha élip ötümen. U toghriliq Biliwal.com tor béti mundaq xewer berdi. Neqil: «Shöhret Mutellip bashchiliqidiki tetqiqat guruppisi hüjeyrini yadro köchürüsh yéngi téxnikisidin paydilinip maymunning törelmisini muweppeqiyetlik klonlap chiqqan, shundaqla klonlan'ghan 20 törelmidin ikki türküm ghol hüjeyrini yétishtürgen. Bu insanlarning maymun türidikilerning törelmisini tunji qétim muweppeqiyetlik klonlap chiqishi bolup, insanlar törelmisini klonlashqa qarap bésilghan yene bir qedem hésablinidu. Bu tetqiqat netijisi 2007-yil 11-ayning 14-künidiki «Tebiet» (Nature) zhurnilida élan qilin'ghanda tézlikte xelq'arada diqqet qozghighan. Bu zor netije Amérikining «Dewr» heptilik zhurnili bahalap chiqqan 2007-yilidiki 10 chong ilmiy bayqashning aldinqi qatarigha tizilghan; hemde «Tebiet» zhurnili, Junggoning «Pen-Téxnika Géziti» teshkilligen bahalashta 2007-yilidiki xelq'ara 10 chong pen-téxnika xewirining biri bolup bahalan'ghan.» Démek, Uyghurlar bashqilar qilalighan ishlarni choqum qilalaydu. Bashqilar qilip baqmighan ishlarnimu choqum qilalaydu. Men hazirdin bashlap pütün Uyghur xelqining, bolupmu Uyghur yash-ösmürlirining, «Uyghurlar her qandaq ishni qilalaydu» dégen sözni könglige mehkem püküp yashishini ümid qilimen.

Bu maqalini héch kimdin ruxset sorimay menbesini eskertken halda bashqa torbetlerde élan qilsingiz boluwéridu.

m: www.meripet.com

Unregistered
19-11-08, 13:25
Uyghurlar dot boldi kio erkin bunemengni elip tashla emdi.

Arslan.T
19-11-08, 15:13
ErkinEpendimning Yazghanliri bir qarimaqqa yashlar uchundek korulsimu lekin oz kununghge shukri qilip tapqan qattiq neningni sugha yaki chaygha chilap ichseng yumshaydu digendin bashqa nerse emes.

Diginidek yaxshi oqup chetelge chiqip yaxshi xizmet ornigha irishelise turmushi kapaletke ige bolidu,lekin shu pursetke ireshileydighanlar sanaqliq ,qalghan bichariler qandaq qilidu?
ular uchunmu oylinip baqtingizmu Erkin Ependim?

Siz digendek wetendikiler qaranggu ongkurde ,lekin siz ulargha waqitliq shamdin birni yandurup mushu yoruqluq disingiz bolmaydu.ular erkinlik ,musteqilliqning heqiqi
yoruqluq ikenligini tonup yetiwatidu.yazmingizda qepezdiki haywanlarni kondurushte
ac qoyush,az-azdin yimek berip konduriwalidu buninggha ugenmenglar dep yezipsiz,
Xitay uyghurlarni kondurmeywatidu,ach qoyup olturiwatidu,siz xitayning wehshi ,rezilligini
bilmisingiz bir oylunup beqing??uyghurlarni qosaqtila yoqitiwatidu? dunyagha kelish aldida
yoqitiwatidu,Arzugul tursunning hazirqi xewp ichidiki bowiqi buning peqet birla misali,bundaq ishlar nurghun,nurghun.
Yazmiliringizda daim birnechche ademning ismini tilgha alidikensiz,siz atighan ademler
rasla hormetke layiq ademlermu?Yaq,ular peqet yaxshi turmush kechuriwatqan we yaki
yaxshi mekteplerde yaxshi oquwatqan ademler.weten ichidiki yashlar sizningche ularni nimisini ulge qilsun,yaxshi turmushinimu?mektiwinimu?yaxshi oqushinimu?sizningche mushu nersiler ulge qilishqa yaramliq nersilermidu?bu hazirqi dewr ge maslashmighan bir koniliq,
bu nersilerni ulge qilip chong bolghan adem tayinliq adem,shularni ulge korsetken ademmu
qanchilik ademdu??

Etrapingizgha qarap beqing,Exmetjan Osman siz belkim bu shairimizni bilidighansiz?uning hayati qandaq otiwatidu?Xitay uning hayatinila emes,tench turmushinimu weyran qildi,wetinidin surgun qildi,Bir shair uchun oz wetinidin oz ana til tuprighidin ayrilishtinmu eghir
kun barmu? yoq!shair digen ana tupraqqa ana til bilen tokulidighan bir bulaq ,Xitay uni qandaq qildi?bicharining hayatini oylisam xitaylargha chish-tirnighimdin ochlugum kelidu,qan-qenimdin nepritim,gheziwim qozgulidu?Xitay eng wehshi usul bilen chong mingisini ishlitip
bir shairimizni tirik turup olturiwatidu,siz mushu qeindihsingizning hayatini bir oylap beqing!nimini his qilarsiz?
yene Ruqiye Turdushning anisi,belkim bilmeydighansiz?qandaq bir esil ana idi,oz wetinini qandaq yaxshi koretti?ghuljida tughulup osken bu ana taghdek oghlidin birini wetenge komup qoyup( Xemitni xitay pichaq tiqip olturiwetken)kanadagha keldi,55 yeshida
wapat boldi,jesidi yat kanadada yetighliq!oz wetinide ,ghuljida ,kindik qeni tokulgen tuprighida yatqisi uruq-tuqqan bowa-momilirining yenida yatqisi yoq bolghiymiti??

Enwer toxti,bu kishi nimishqa obdan xizmet ornidin ayrilip Londonda sergerdan bolup yuruydu?bu kishi bolmisa yipek yolidiki olum ilahi digen filim ishlenmeyti,xitayning wetende elip beriliwatqan atom,mikrop sinaqlirini hichkim biley otettuq,atomnighu bilersiz?
heliqi erhaobing ,yihaobing digen yuqumluq kesellerning hemmisining xitayning wetende elip barghan himiyelik mikropbomba sinaqlirining meshuli ikenligini oylap baqqanmu?

yazsam-yazsam tugimeydu,dimek chi bolghinim wetenddikelrni quruq umtlendurmeng ,ular hich bolmisa erkinlik ,musteqqilliqning ozliri uchun axirqi yol ikenligini ozliri tonup yetsun!!

ishqilip etrapingizda hayati weyran bolup yashawatqan qerindashliringizghha bir nezer seling!

Ixtiyari Muxbir Mekke ependi bu dawani qan dewasi deydu,meningche toghra deydu.

Arzugul tursunning bowighi xewp ichide digenge birsi yeziptu,ozining qosighidiki perzentkimu ige bolalmighan ana dep rast deydu,oz perzentlirini aldurup tashlawatqan bichare Ana-dadilar uchun ,hayati weyran bolghan nurghun qerindahslar uchun bu qan ghezeptin qaynaydu.
Bu dawa Qan dawasi.

Ihtiyari muhbirning " Qan dawasi " digen qesidisini googledin tepip oqup baqsaq bolidu.

Arslan.T
19-11-08, 19:15
Bu Erkin ependining maqalisigha bolghan pikrimni nechche kun burun yazghan idim,bugun yene namelum birsi teripidin chapliniptu

men tuz pikir qilidighan ademmen,lekin yaman gherezlik kishilerning bu pikirni oz meqsiti uchun we bashqa uchun ishlitishige qet'i qarshi.men peqet oz pikrimni ,qarishimni bayan qilimen.we uninggha nisbeten qandaq qarshi pikir we bashqa pikirler bolsa qobul qilimen.ademler oz-ara pikir almashturush arqiliq bir-birini chushunishidu,we ilgirleydu.

Bu yezilma gerche Erkin ependimge tuptin qarshi pikir bolsimu uni haqaretligen we bashqa
tohmet qilidighan yeri yoq,hem bundaq chupeylik oghul balining qilidighan ishimu emes.
yuqurida eytqandek men peqet yurigimdiki pikrimni tuz bayan qildim xalas.

Unregistered
19-11-08, 19:40
Erkin Sidiq Uyghurlarning dot emesligini ispatlaymen dep aware bolmang, bu meydanda sizning hatalighingizni ispatlaydighanlar kop sanni igelleydu. Buyerni ayaq dukinining deriziside olturiwelip yoldin otken hemme ademge qarap qawaydighan ghaljir qanjuqlar qaplap ketti bolghay.

Unregistered
19-11-08, 20:27
http://www.youtube.com/watch?v=YGYjTrKEBp8&feature=related

Unregistered
20-11-08, 21:38
Ekin Sidiq ependi, siz yazghan “Uyghurlar dot emes” digen maqalingizdiki eqillikler tizimligining ichige mening isimim kirip qaptu. Men bundaq isimliklerning ichige kirishni nomus hes qilimen. Shu mening ismimni tizimligingizdin chiqirwetsingiz. Chunki Yaponda uzun turup yaponluqlarning qilghan ishini bashqilargha koz-koz qilmaydighan ali peziliti manga yepiship qaptiken. Unung ustige Men Uyghur xelqighe hechqandaq bir yaxshi ish qilip baqqan emes. Men hazirghiche buningdin bekla xejil. Kesipte disingizghu yaman emes. Buni men xelqim uchun xizmet qiliwatimen dimeymen. Yeqinda hudagha shukiri Ilham isimlik bir Uyghur yigiti chiqip Uyghurlarning hazirqi dert elemlirini Yaponluqlargha yetkuziwatidu. Qolimdin chong ish kelmisimu bu qerindishimni qollawatimen. Yene shuni sizge digim kelidu, Siz korsetken tizimliktiki Yapondiki eqillik balilarning hemmisi digidek siyasetke arlashmaydu. Ularning hemmisi sizge oxshash biz wetendiki yaxlargha yaxshi ish qilip beriwatimiz dep bana tapidu. Hetta Wetinimiz Sherqi Turkustan disingiz belkim hoshidin ketidighanlarmu bar.

Bu torbetidiki munazirlerni korup, kallamda hel bolmighan soallar tughuldi. Chet elde turghan herqandaq bir Uyghur, wetendiki torbetlerde milletke paydiliq bolghan herqandaq maqale yazsa Xitaylar uni toraydiken. Undaqta siz Uyghurlargha paydiliq maqale yazghan bolsingiz nime uchun sizning yazghanliringizni Xitaylar wetende torimaydu??? Xitaylar sizning maqalingizni torimidi digen gep sizning yazghanliringiz Uyghurlargha paydiliq bolmastin Xitaylargha paydiliq bolmamdu??? Xitaylar hetta sizning tor betliringiznimu torimaydiken. Bu nime uchun??? Siz nime uchun Xitayning Uyghurlarni rehimsiz basturwatqan hal-ekwalini bilip turup chet elde maqale yazmaysiz??? Men bu yerde bir sir bar dep qaldim. Jawabingizni kutimen.



Uyghurlar Döt Emes, Eqilliq!

Erkin Sidiq
2008-yili 11-ayning 1-küni

Men 2006- we 2007-yilliri yurtqa bérip, her xil kishiler bilen uchrishish jeryanida, ”Uyghurlar ulardin jiq horun”, ” Ular Uyghurlardin jiq eqilliq”, ”Nurghun ishlarda Uyghurlar döt”, dégendek geplerni köp qétim anglidim. Bu ayrim kishilerning köz qarishimu, yaki hazir Uyghur jem’iyitide omumyüzlük qobul qilinishqa bashlighan bir idiyimu, bunisi manga éniq emes. Eger bundaq közqarash ayrim kishilergila tewe bolmastin, u xelq ichige xéli keng dairide singip kiriwatqan bir idiye bolsa, uni uzun muddetlik selbiy teshwiqatning netijisi, dep qarashqa bolidu. Qarimaqqa bu mesile bir addiy ishtek körünsimu, u milliy rohni eslige keltürüsh, saqlap qélish we östürüsh bilen biwasite munasiwetlik muhim mesile bolup, u segek kishilerning diqqitini qozghishi kérek. Men her qétim yuqiriqi sözlerni oylighinimda, nahayiti rahetsizlinip keldim. Bügün axir bu mesile toghrisida oylighanlirimni yézip chiqish qararigha keldim. Men bu yazmamda «Uyghurlarning horunluqi» mesilisi üstide köp toxtalmaymen. Nechche esirning mabeynide, öz etrapida yashighan bashqa milletler bilen sélishturghanda, Uyghurlar bashqilardek qattiq ishlimisimu, bashqilar tartqan japa-musheqqetlerni tartmisimu, bashqilarni bésiwalmisimu we talan-taraj qilmisimu, özi qanaetlen’gidek derijidiki rahet turmush sewiyiside yashap kelgen idi. Adem qattiq ishlimey turupmu özi razi bolghidek derijide rahet yashiyalisa, ashundaq yashawerse boliwéretti. Uning héch bir yaman yéri, eyibligüchiliki yoq idi. Lékin, hazir jahan özgirip, Uyghurlarning burunqidek emgekchanliq derijisi hazir ularni «horun» qilip körsitip qoyuwatidu. Lékin bu ehwalmu özgiridu. Ademmu özgiridu. Emelyettimu yuqiriqidek “horunluq” ehwali we Uyghurlarning rohiy haliti nahayiti téz özgiriwatidu. Bu özgirishning toluq emelge éshishigha yene bir mezgil waqit kétidu. Shunga bu jehette Uyghurlarni kelse-kelmes we dawamliq eyiblawermigen yaxshi.


.................................................. ..

Men yéqinqi bir qanche yilning mabeynide, «bashqilar qilalighan ishni Uyghurlarmu qilalaydu» dégen idiyeni ilgiri sürüp keldim. Yéqinqi yillardin buyan, meyli Junggodiki Uyghurlar bolsun yaki chet eldiki Uyghurlar bolsun, biz burun tesewwur qilishqimu pétinalmaydighan qiyin ötkellerni bösüp ötüp, biz burun tesewwur qilishqimu pétinalmaydighan qiyin térritoriyilerge bösüp kirip, Uyghur xelqining heqiqiy eqil-parasitini we heqiqiy yoshurun küchini namayen qilishqa bashlidi. Buninggha misal bolalaydighan bir qisim adem we ishlarni men yuqirida teswirlep öttüm. Ularning ichide men bu yerde doktor Shöhret Mutellipni yene bir qétim tilgha élip ötümen. U toghriliq Biliwal.com tor béti mundaq xewer berdi. Neqil: «Shöhret Mutellip bashchiliqidiki tetqiqat guruppisi hüjeyrini yadro köchürüsh yéngi téxnikisidin paydilinip maymunning törelmisini muweppeqiyetlik klonlap chiqqan, shundaqla klonlan'ghan 20 törelmidin ikki türküm ghol hüjeyrini yétishtürgen. Bu insanlarning maymun türidikilerning törelmisini tunji qétim muweppeqiyetlik klonlap chiqishi bolup, insanlar törelmisini klonlashqa qarap bésilghan yene bir qedem hésablinidu. Bu tetqiqat netijisi 2007-yil 11-ayning 14-künidiki «Tebiet» (Nature) zhurnilida élan qilin'ghanda tézlikte xelq'arada diqqet qozghighan. Bu zor netije Amérikining «Dewr» heptilik zhurnili bahalap chiqqan 2007-yilidiki 10 chong ilmiy bayqashning aldinqi qatarigha tizilghan; hemde «Tebiet» zhurnili, Junggoning «Pen-Téxnika Géziti» teshkilligen bahalashta 2007-yilidiki xelq'ara 10 chong pen-téxnika xewirining biri bolup bahalan'ghan.» Démek, Uyghurlar bashqilar qilalighan ishlarni choqum qilalaydu. Bashqilar qilip baqmighan ishlarnimu choqum qilalaydu. Men hazirdin bashlap pütün Uyghur xelqining, bolupmu Uyghur yash-ösmürlirining, «Uyghurlar her qandaq ishni qilalaydu» dégen sözni könglige mehkem püküp yashishini ümid qilimen.

Bu maqalini héch kimdin ruxset sorimay menbesini eskertken halda bashqa torbetlerde élan qilsingiz boluwéridu.

m: www.meripet.com

Unregistered
21-11-08, 03:20
erkin ependim:
sizning tor betliringizdi
ayalngniz bilen chushiken resimlerni uchuriwiting.
siz nimedimekchi?ozem behtilik bolsamlam bolidu dimekchima.
buyer de sizgha pikiekilghan adamning ghamisini koremidi dep
oyilisinniz bolmaidu.
dimeq ,uyghurlar ozgherdi .

Unregistered
21-11-08, 03:55
[QUOTE=Unregistered;45104]Ekin Sidiq ependi, siz yazghan “Uyghurlar dot emes” digen maqalingizdiki eqillikler tizimligining ichige mening isimim kirip qaptu. Men bundaq isimliklerning ichige kirishni nomus hes qilimen. Shu mening ismimni tizimligingizdin chiqirwetsingiz. Chunki Yaponda uzun turup yaponluqlarning qilghan ishini bashqilargha koz-koz qilmaydighan ali peziliti manga yepiship qaptiken. Unung ustige Men Uyghur xelqighe hechqandaq bir yaxshi ish qilip baqqan emes. Men hazirghiche buningdin bekla xejil. Kesipte disingizghu yaman emes. Buni men xelqim uchun xizmet qiliwatimen dimeymen. Yeqinda hudagha shukiri Ilham isimlik bir Uyghur yigiti chiqip Uyghurlarning hazirqi dert elemlirini Yaponluqlargha yetkuziwatidu. Qolimdin chong ish kelmisimu bu qerindishimni qollawatimen. Yene shuni sizge digim kelidu, Siz korsetken tizimliktiki Yapondiki eqillik balilarning hemmisi digidek siyasetke arlashmaydu. Ularning hemmisi sizge oxshash biz wetendiki yaxlargha yaxshi ish qilip beriwatimiz dep bana tapidu. Hetta Wetinimiz Sherqi Turkustan disingiz belkim hoshidin ketidighanlarmu bar.

Bu torbetidiki munazirlerni korup, kallamda hel bolmighan soallar tughuldi. Chet elde turghan herqandaq bir Uyghur, wetendiki torbetlerde milletke paydiliq bolghan herqandaq maqale yazsa Xitaylar uni toraydiken. Undaqta siz Uyghurlargha paydiliq maqale yazghan bolsingiz nime uchun sizning yazghanliringizni Xitaylar wetende torimaydu??? Xitaylar sizning maqalingizni torimidi digen gep sizning yazghanliringiz Uyghurlargha paydiliq bolmastin Xitaylargha paydiliq bolmamdu??? Xitaylar hetta sizning tor betliringiznimu torimaydiken. Bu nime uchun??? Siz nime uchun Xitayning Uyghurlarni rehimsiz basturwatqan hal-ekwalini bilip turup chet elde maqale yazmaysiz??? Men bu yerde bir sir bar dep qaldim. Jawabingizni kutimen.



EPENDIM, JAWABI OZLIRINING YAZMILIRIDA BAR IKEN.SILI HEQIQETNDE BILIPLA WE TOGHRA YAZIPLA, BIZ BILMISEK, YAZMISAQ BU ERKIN DIGEN EPENDI HALIGHININI HALIGHANCHE QILSA ,YAZSA BU MILLETNING IGISI YOQMU,?

MEN SHUNINGGHAS ISHINIMENKI EGER HITAY YOL QOYSA MANGHHA HITAYDA ON MING UYGHUR BALISIGHA IKKI SAET NUTUQ SOZLISEM, ISHININGLARKI SHU IKKI SAETTIN KEYIN YURTTIKI PUTUN YASHLARNING ERKIN SIDDIQ EPENDIGE BOLGHAN KOZ QARISHI YUZDE YUZ OZGIRIDU,HAZIR YURTTA ERKIN SIDDIQ EPENDINING ZIDDIGHA BIR EGHIZ GEP-SOZ ANGLASH YASAQ, UNDAQ IKEN BU ZATNING QANDAQ INSAN IKENLIGINI YURTTA BILISH HICH MUMKIN EMES,PEQETLA ERKIN SIDDIQ EPENDI WE HITAY HOKUMETI HYALIGHAN SHEKILDE BILISH MUMKIN , BU ZULUM,BU GHEYRI DEMOKRATIK EHWAL. ELBETTE BU EHWALNI O0ZGERTISHKE HAZIRCHE IMKANIYET YOQ AMMA BIR KUNI OZGIRIDU, ISHINIMENKI U CHAGHDA ERKIN SIDDIQ EPENDI WE ORDEK EPENDILER KOP RAHETSIZ BOLIDU,

I.M : MEKKE

Unregistered
21-11-08, 08:59
Ekin Sidiq ependi, siz yazghan “Uyghurlar dot emes” digen maqalingizdiki eqillikler tizimligining ichige mening isimim kirip qaptu. Men bundaq isimliklerning ichige kirishni nomus hes qilimen. Shu mening ismimni tizimligingizdin chiqirwetsingiz. Chunki Yaponda uzun turup yaponluqlarning qilghan ishini bashqilargha koz-koz qilmaydighan ali peziliti manga yepiship qaptiken. Unung ustige Men Uyghur xelqighe hechqandaq bir yaxshi ish qilip baqqan emes. Men hazirghiche buningdin bekla xejil. Kesipte disingizghu yaman emes. Buni men xelqim uchun xizmet qiliwatimen dimeymen. Yeqinda hudagha shukiri Ilham isimlik bir Uyghur yigiti chiqip Uyghurlarning hazirqi dert elemlirini Yaponluqlargha yetkuziwatidu. Qolimdin chong ish kelmisimu bu qerindishimni qollawatimen. Yene shuni sizge digim kelidu, Siz korsetken tizimliktiki Yapondiki eqillik balilarning hemmisi digidek siyasetke arlashmaydu. Ularning hemmisi sizge oxshash biz wetendiki yaxlargha yaxshi ish qilip beriwatimiz dep bana tapidu. Hetta Wetinimiz Sherqi Turkustan disingiz belkim hoshidin ketidighanlarmu bar.

Bu torbetidiki munazirlerni korup, kallamda hel bolmighan soallar tughuldi. Chet elde turghan herqandaq bir Uyghur, wetendiki torbetlerde milletke paydiliq bolghan herqandaq maqale yazsa Xitaylar uni toraydiken. Undaqta siz Uyghurlargha paydiliq maqale yazghan bolsingiz nime uchun sizning yazghanliringizni Xitaylar wetende torimaydu??? Xitaylar sizning maqalingizni torimidi digen gep sizning yazghanliringiz Uyghurlargha paydiliq bolmastin Xitaylargha paydiliq bolmamdu??? Xitaylar hetta sizning tor betliringiznimu torimaydiken. Bu nime uchun??? Siz nime uchun Xitayning Uyghurlarni rehimsiz basturwatqan hal-ekwalini bilip turup chet elde maqale yazmaysiz??? Men bu yerde bir sir bar dep qaldim. Jawabingizni kutimen.
ependim,mingche siznimu erkin ependim bilen anche perkinniz yoq.siz u ilham dighan
uyghur ballini qandaq qollawatisiz,u ni aldigha ishitiripqoyup,akisida bize pulbeghensiz
shu,dimeq putun qurban ni u balla kilidu,siz we ayilinigniz biheterlik,hitaighimu yaman
bolmaisiler,berip kiliwerisiler.siz kighan bu ishilerni erkinsidq ependimmu kiliwatidu,likin
helik buningha naraze buldirwatidu.buni chushining.bolsa siz mu ilham bilen teng koreshi
kiling ,u bichernilam aldigha ishitirupqoimai,u chaghda sizde erkin ependimni tengkitleidighan
shetingniz bolidu.

Unregistered
22-11-08, 04:42
MEKKE ependim:

ozliri tola awar bolmisla,erkin sidiq epndimni ghammimiz bulimiz,u siz dighandeq
derjidiq asikiadem emes.biz uyghurlarning jikkisimlir erkin sidiq apendimning tutghan
yolini tutidu,dimeq,men,ming ayalim mining atanam,mining ballirim behtilik bolsilam
boldi,putun miletning behtiliq men bilen munasiwetsiz.melum derjide etkanda buhil yol
nurbekrimu we wetendiki bashiki uyghrqadirlarning tutkan yoligha ohshapkitidu,biz
uyghurlar ezeldin bu hil yolni tutkan ademgha beq keng kosaqlik qilip kelghan,likin
ghazir uyghurlar ohiniwatidu,bundaq yolgha yolkoisaq bolmaidu dep chushiniwatidu.
biz erkin ependimni yahhishi korgheshike unitar tiwatimiz.
siz tola u ni ishitemeng.

Unregistered
22-11-08, 20:30
Watan dawasi kara kosaklarning hangrixi millatka hiq bir payda barmaydu

Unregistered
22-11-08, 20:53
"MEN SHUNINGGHAS ISHINIMENKI EGER HITAY YOL QOYSA MANGHHA HITAYDA ON MING UYGHUR BALISIGHA IKKI SAET NUTUQ SOZLISEM, ISHININGLARKI SHU IKKI SAETTIN KEYIN YURTTIKI PUTUN YASHLARNING ERKIN SIDDIQ EPENDIGE BOLGHAN KOZ QARISHI YUZDE YUZ OZGIRIDU"
Ependim:sizning bu bir misal ighen lighinghu chushinimiz,likin misaldimu hitaidin
paidilanmang,hitai yol qoisa,yashilarnig erkin epndimghe bolgha koz qarishisini
ozghieteidemsiz?bubir misalghu likin sizning bundaq misal sozlishingniz,siz ning
yurukinniznig eng ichidiqi bir idiyeni ashiqarlapqoidi,dimeq oz qerindishimiz bilen bolghan
mesilini ghelkilishiuchun,dushimendin paidilinisaqk mu meyli.bu bir qokunishilik
idiye,shuning uchun misaldimu hitaidin paidilanmang.hapa bolmighaisiz,

Unregistered
22-11-08, 21:46
Ependim, 2 saet digen uuuuuuuuuuuuuuuuuuuuuzun waqit, Erbistandek TV yoq yerdiki bikarchilar ikki saet nutuq anglashqa tehir qilmisa wetendikiler 20 minutluq nutuqqimu chidap olturalmaydu.sillningkige belki 2 munut chida. gepining jeni barlighigha ishengen ademge kishilerni ishendurish uchun ikki saet ketmeydu.ikki saet solzigen ademni hittayning sahchisidin qormisa heh chamma-gizek qilidu disile.


"MEN SHUNINGGHAS ISHINIMENKI EGER HITAY YOL QOYSA MANGHHA HITAYDA ON MING UYGHUR BALISIGHA IKKI SAET NUTUQ SOZLISEM, ISHININGLARKI SHU IKKI SAETTIN KEYIN YURTTIKI PUTUN YASHLARNING ERKIN SIDDIQ EPENDIGE BOLGHAN KOZ QARISHI YUZDE YUZ OZGIRIDU"

Unregistered
22-11-08, 22:29
Watan dawasi kara kosaklarning hangrixi millatka hiq bir payda barmaydu
ependim yaki hanim:
alidibilen kara kosak dighen bu sozuchun melum sewepdin (ihisadi yaki bashika seweptin)
tuluk terbiye korelmighan qerindashilirimiz qahrimanlirimiz we ingkilapchilirimizgha
eposorishingnizni ching konglimdin tileymen.
siz amrikida turamsiz ?yaki ghirmaniyedimu?eghr girmaniyede tursinniz men sizgha
bekmu eyrankalmaimen.chunki u yer de ta ghazirgichi sizdeq ademlerni kemsetmeidighan
ahiwal birqeder eghir dep anilighan.(rasmu yaghan mu men eniklimidim)likin eghar siz
amirkidaturupmu mushunda ghep kilsingniz men sizni amirkigha kelghandikin oghunishi yaki tejirbe arkilik ozingnizng idiyesini bizemu ozghartmeptu dep oyilaimen.hapa polmang.
emdi meksetgha kelsek tarikdin buyan ingkilapni qarkusaqlar bashilaidu,ghem putun
jeryanda asasirolnioinaidu,ziyalilar birqeder shehsiyetchi bolghashika (siz bilen bizgha ohishashi) ular erghizmu ingkilapni bashrolinioilniyamaidu ghem putun jaryanda qorkanchak
kilidu.ziyallilar bolsa bilimi bolghashi uchun ingkilapta ytekchilik rol oynaidu.bulupmo
ghazirki zamanda ziyalilar qatnashimisa ingkilapning utushi momikin emsi.qesekiche eytighand
qarkusaklar ingkilapkiliwatkashika siz bilen bizning bugunki kunimizbar.biznig
turmushimiz ularng qurbani ustide mewjut boliwatitu,buni untimang.
yene birsi,ghazir uchur dunya bopketti,bu seweptin ziyal bilen qarkusaqning
perkisimu kichiklepkitiwatidu.bu ni mu ukpqoyung.eng muhimi u dighan qandaq
adem.gha bop tu sizni bir ziyal depkoyaili,siz belkim wetende universityda ukughan
siz,hitailar siz gha nimilarni oghutup ketti,tailikitu,bomisa siz bundaq ghaplerni
kilipjurushitin hijil bulatingniz.shundaqmu?

Unregistered
23-11-08, 07:48
[QUOTE=Unregistered;45104]Ekin Sidiq ependi, siz yazghan “Uyghurlar dot emes” digen maqalingizdiki eqillikler tizimligining ichige mening isimim kirip qaptu. Men bundaq isimliklerning ichige kirishni nomus hes qilimen. Shu mening ismimni tizimligingizdin chiqirwetsingiz. Chunki Yaponda uzun turup yaponluqlarning qilghan ishini bashqilargha koz-koz qilmaydighan ali peziliti manga yepiship qaptiken. Unung ustige Men Uyghur xelqighe hechqandaq bir yaxshi ish qilip baqqan emes. Men hazirghiche buningdin bekla xejil. Kesipte disingizghu yaman emes. Buni men xelqim uchun xizmet qiliwatimen dimeymen. Yeqinda hudagha shukiri Ilham isimlik bir Uyghur yigiti chiqip Uyghurlarning hazirqi dert elemlirini Yaponluqlargha yetkuziwatidu. Qolimdin chong ish kelmisimu bu qerindishimni qollawatimen. Yene shuni sizge digim kelidu, Siz korsetken tizimliktiki Yapondiki eqillik balilarning hemmisi digidek siyasetke arlashmaydu. Ularning hemmisi sizge oxshash biz wetendiki yaxlargha yaxshi ish qilip beriwatimiz dep bana tapidu. Hetta Wetinimiz Sherqi Turkustan disingiz belkim hoshidin ketidighanlarmu bar.

Bu torbetidiki munazirlerni korup, kallamda hel bolmighan soallar tughuldi. Chet elde turghan herqandaq bir Uyghur, wetendiki torbetlerde milletke paydiliq bolghan herqandaq maqale yazsa Xitaylar uni toraydiken. Undaqta siz Uyghurlargha paydiliq maqale yazghan bolsingiz nime uchun sizning yazghanliringizni Xitaylar wetende torimaydu??? Xitaylar sizning maqalingizni torimidi digen gep sizning yazghanliringiz Uyghurlargha paydiliq bolmastin Xitaylargha paydiliq bolmamdu??? Xitaylar hetta sizning tor betliringiznimu torimaydiken. Bu nime uchun??? Siz nime uchun Xitayning Uyghurlarni rehimsiz basturwatqan hal-ekwalini bilip turup chet elde maqale yazmaysiz??? Men bu yerde bir sir bar dep qaldim. Jawabingizni kutimen.



EPENDIM, JAWABI OZLIRINING YAZMILIRIDA BAR IKEN.SILI HEQIQETNDE BILIPLA WE TOGHRA YAZIPLA, BIZ BILMISEK, YAZMISAQ BU ERKIN DIGEN EPENDI HALIGHININI HALIGHANCHE QILSA ,YAZSA BU MILLETNING IGISI YOQMU,?

MEN SHUNINGGHAS ISHINIMENKI EGER HITAY YOL QOYSA MANGHHA HITAYDA ON MING UYGHUR BALISIGHA IKKI SAET NUTUQ SOZLISEM, ISHININGLARKI SHU IKKI SAETTIN KEYIN YURTTIKI PUTUN YASHLARNING ERKIN SIDDIQ EPENDIGE BOLGHAN KOZ QARISHI YUZDE YUZ OZGIRIDU,HAZIR YURTTA ERKIN SIDDIQ EPENDINING ZIDDIGHA BIR EGHIZ GEP-SOZ ANGLASH YASAQ, UNDAQ IKEN BU ZATNING QANDAQ INSAN IKENLIGINI YURTTA BILISH HICH MUMKIN EMES,PEQETLA ERKIN SIDDIQ EPENDI WE HITAY HOKUMETI HYALIGHAN SHEKILDE BILISH MUMKIN , BU ZULUM,BU GHEYRI DEMOKRATIK EHWAL. ELBETTE BU EHWALNI O0ZGERTISHKE HAZIRCHE IMKANIYET YOQ AMMA BIR KUNI OZGIRIDU, ISHINIMENKI U CHAGHDA ERKIN SIDDIQ EPENDI WE ORDEK EPENDILER KOP RAHETSIZ BOLIDU,

I.M : MEKKE



Hajim sillimu bek mubalighichi ikenle,kechkiche quruq gep qilishtin bashqini bilmeydikenla.kishi men MILLIYETCHI ,biz MILLIYETCHI .... digen bilen MILLIYETCHI bolup qalidighan undaq asasn ish yoq bu dunyada.bir adem MILLIYETCHI bolush uchun uni xelq alem aldida emili herkiti bilen ispalishi kirek,bundaq kompiturning aldida quruq shuar bilen emes.Biz sillini chong ish qilsila dimeymiz ,eger qilalisiliri u tiximu yaxshi.peqet bolmisa Arebistan sharaitida Xitaygha qarishi bir heriket qilip baqsila.biz bir koreyli,bu ikki saet quruq gep qilghandin kop yaxshi hem kishilerni qayil qilidighan emili ders bolup hisaplinidu shundaqla silliningmu heqiqi MILLIYETCHI ikenliklirini korsitidighan pakit bolidu.

Unregistered
24-11-08, 18:29
Senmu oxshashla komputergha chiqiwilip adem tillaydighan kallangdin ketken hesethor ikensenghu. Sen chet elde turup nime yoghan ish qilghan iding dep baqe. Her halda Muhbir ependi wizdanini satqini yoq. Hitayni korgende hitay boliwalidighan, Uighurni korgende Uighur boliwalidighan wizdansizlardin Hudayim saqlisun.


[QUOTE=Unregistered;45113]
Hajim sillimu bek mubalighichi ikenle,kechkiche quruq gep qilishtin bashqini bilmeydikenla.kishi men MILLIYETCHI ,biz MILLIYETCHI .... digen bilen MILLIYETCHI bolup qalidighan undaq asasn ish yoq bu dunyada.bir adem MILLIYETCHI bolush uchun uni xelq alem aldida emili herkiti bilen ispalishi kirek,bundaq kompiturning aldida quruq shuar bilen emes.Biz sillini chong ish qilsila dimeymiz ,eger qilalisiliri u tiximu yaxshi.peqet bolmisa Arebistan sharaitida Xitaygha qarishi bir heriket qilip baqsila.biz bir koreyli,bu ikki saet quruq gep qilghandin kop yaxshi hem kishilerni qayil qilidighan emili ders bolup hisaplinidu shundaqla silliningmu heqiqi MILLIYETCHI ikenliklirini korsitidighan pakit bolidu.

Unregistered
25-11-08, 00:21
"MEN SHUNINGGHAS ISHINIMENKI EGER HITAY YOL QOYSA MANGHHA HITAYDA ON MING UYGHUR BALISIGHA IKKI SAET NUTUQ SOZLISEM, ISHININGLARKI SHU IKKI SAETTIN KEYIN YURTTIKI PUTUN YASHLARNING ERKIN SIDDIQ EPENDIGE BOLGHAN KOZ QARISHI YUZDE YUZ OZGIRIDU,"

Ependim:
bundaq qilishining ghajiti yoqmikin deimen. nime qelisiz.wetendiki yashiballarnig Erkin
Ependim toghuruluq guzel chushini buzup,nawade u bir quruq hiyal yaki "hiyali Erkin
Sidq "bolghan teghedirdimu.bu ulargha kanchiliq umut berdi oyilappaqdinnizmu.dimeq
bizmu erkin sidq ependeq tirishisaqlam chuqom muapikyet qazeghinimiz,chokum erkin amirkigh
berip Erkin ependimgha ohshashi guzel amirka chuxini emelgha ashuralaimiz.elwette wetendiki
ballarnig mingnisiningichidiq erkin sidiqning oborazish hekik erkin sidiq Ependim bilen selishi
turghanda bize arliki bolidu.Emma erkin sidiq ependim gharghizmu sizdighan unda adem emes
u gharghizmu meqsetliq alda miletgha ziyanliq ishi kilmaidu.dursu u gharche deselepki dewrilerde milet azat ishilirigha ozini ayimai atghan bolsimu ghazir chetgha chikiwaldi,buni
ghamimiz uqumiz.u eselide olturgha chushup hitaining esikilighini ashikarlisabulati,chunki
uning sozlir amirkida birqeder inaweti we birqder ishenchiliqgha ighe idi.emma u undaq kilmidi....belkim u bir tebipen alim suputide ozigha has dunya kozqarashiliri babulishi momikin.
meselen maripbilen milet qutghuzushi.bughu mining perizimghu,nawada u ras ashindaq oyilighan bolsa uning hekiketen bir sadda alim ikenlighini ipadileidu.elwette uning saddalighi
uning yazghan "uyghurlar dot emes ekilliq"digha bu maqal arkiliqmu chushenghili bolidu.
dot bilen ekilliq dighan bir eqilmesilsi,gharghizmu bir milletni dot yaki yane bashiki bir
bir milletni eqilliq dighil bolmaidu,ghar bir miletning ichide dot adem bolsimu ekilliq adem
bulidu,eqilliq mesillis digha ersiyat we muhit qatarliq amillarbilen munasiwet bolidu,amirkida
yashiwatghan erkin ependim bundaq ghap kilsa hekiketen ademni heiran qaldirdu.Biraq
Mekke ependim siz Erkin ependimdinmu sadda adem ighan lighinnizni ozinniz ning yazghan
bu jawappinnizda ashiqarlap qoidingniz,MEN SHUNINGGHAS ISHINIMENKI EGER HITAY YOL QOYSA MANGHHA HITAYDA ON MING UYGHUR BALISIGHA IKKI SAET NUTUQ SOZLISEM, ISHININGLARKI SHU IKKI SAETTIN KEYIN YURTTIKI PUTUN YASHLARNING ERKIN SIDDIQ EPENDIGE BOLGHAN KOZ QARISHI YUZDE YUZ OZGIRIDU,"Epen dim sizning bu jawappinnizgha
men ghangtang kaldim.siz dighan ON MING UYGHUR BALLA dighan belkim universityda ukuidighan ballardu.belkim 18 yashidin yukur idu.bu yashidikiballarning bir qeder turaqliq
dunya kozqarishisi bulidu,dimeq ularning ozning konglida adamgha baha beridighan bir
olchem bolidu.siz IKKI SAET NUTUQda ozghrtalamsiz?ademni kuldurmeng he!qerindishim.

Unregistered
26-11-08, 16:15
Senmu oxshashla komputergha chiqiwilip adem tillaydighan kallangdin ketken hesethor ikensenghu. Sen chet elde turup nime yoghan ish qilghan iding dep baqe. Her halda Muhbir ependi wizdanini satqini yoq. Hitayni korgende hitay boliwalidighan, Uighurni korgende Uighur boliwalidighan wizdansizlardin Hudayim saqlisun.

[QUOTE=Unregistered;45222]



HI hi hi hi hi ....... hi hi hi ............
Ependim qaynap qaplighu? azraq uchi tekketken oxshimamda ???